waterpolo verlies kwartfinale WK

Nederlandse waterpolosters bij WK na 6 fatale minuten kansloos uitgeschakeld door Spanje

De Nederlandse waterpolosters, een stel doorzetters van het zuiverste water, verloren de laatste jaren meer belangrijke wedstrijden dan zij wonnen. De kwartfinale van het WK in Zuid-Korea, tegen Spanje, sloot daar maandag naadloos bij aan. Het beeld van de nederlaag (8-12) was echter schrijnender dan ooit.

De Spaanse waterpoloster Beatriz Ortiz Munoz (rechts) met de Nederlandse Bente Rogge tegenover zich in de kwartfinale van het WK in Zuid-Korea. Beeld EPA

Na zes minuten en 16 seconden was het pleit in het Nambu-bad beslecht. Er was nog dik 25 minuten te spelen, maar iedereen wist dat het klaar was. Spanje, de wereldkampioen van 2013, leidde met 6-0. Zes-nul. Nagenoeg elk Spaans schot was raak: na 17 seconden, na 1.19, na 3.35, na 4.28, na 5.30 en na 6.16.

Veel desastreuzer kon zo’n knock-outwedstrijd niet beginnen. Coach Arno Havenga nam bij 4-0 een time-out die hij beter na 2-0 had kunnen nemen. Keepster Joanne Koenders, het groentje in het internationale waterpolo dat zaterdag Nederland nog had gered uit de klauwen van Canada, werd na zes goals gewisseld voor de nog iets minder ervaren jeugdinternational Sarah Buis.

Het Nederlands team ging door de bodem van het eigen kunnen. Het leek op het debacle uit 2016, toen bij het olympisch kwalificatietoernooi (OKT) in Gouda Spanje ook al de grote plaaggeest bleek (7-10 na 0-4 in periode één). Op een Paaszaterdag werd Nederland toen vooral geteisterd door nervositeit en vielen de gedroomde tickets voor Rio in het water.

Dat was het moment voor tranen, maar ook om in een soort van onstuitbaar optimisme weer snel de krachten te verzamelen, ernstig te verjongen en na het missen van de Spelen van 2012 en 2016 een derde poging te wagen om de heerlijke olympische voorspoed van 2008 nog eens te herbeleven. In dat jaar werd Nederland, min of meer uit het niets, door de gouden linkerarm van Daniëlle de Bruijn olympisch kampioen te Peking.

Klotsbak

Elke generatie daarna moet plechtig verklaren dat moment ook te willen beleven. Het afzonderingsmodel in Zeist, alle internationals een jaar in de gedateerde klotsbak van Zeist, is daarbij heilig verklaard. Zo ging het in 2011, zo was het in 2015, nota bene nadat Nederland in dat jaar vicewereldkampioen was geworden, en zo zal vanaf deze zomer ook zijn in de aanloop naar Tokio 2020. Alle verloven – lees contracten bij buitenlandse clubs – worden dan ingetrokken.

De staf van de Koninklijke Nederlandse Zwembond (KNZB), onder leiding van bondscoach Arno Havenga en technisch directeur André Cats, gelooft stellig in die geconcentreerde aanpak, nog een overblijfsel van het in de volleybal gehanteerde Bankrasmodel. Havenga sloeg maandag aan de badrand de armen in ongeloof wijd uiteen. Cats zat achter een grote zonnebril naar het zinkende oranje scheepje te kijken. Allebei met één blik in de ogen: hoe was dit mogelijk?

De coach had geen verklaring voor de volkomen afwezigheid van concentratie in die eerste acht minuten (periode één) in de wedstrijd. Als altijd was alles doorgesproken, waren video’s tot in den treure bekeken en was er ‘go girls’ tegen elkaar gezegd.

Topspeelster Maud Megens, de grootste teleurstelling van dit WK, gaf aan dat de inbreng van de zware Spaanse midvoor Maica Garcia ‘onderschat’ was. Zij maakte in 17 minuten speeltijd vier goals. Twee zwaargewichten op de midvoorplaats zoals Spanje bezit Nederland niet. De speelsters van Havenga kunnen voor badzwemmers doorgaan, niet voor de rugbyers onder water die poloërs vaak zijn.

Na de Nederlandse schipbreuk van de eerste periode was het voor Spaanse armada uitdobberen tot het eindsignaal. De Nederlandse speelsters konden tot 5-8 terugkomen, maar misten overtuiging in de aanval. Wie een tiende te lang wacht in kansrijke positie, weet in waterpolo dat haar kans voorbij is. Havenga had geen moeite dat te erkennen.

Mentaal

Hem werd gevraagd of de nederlaag in deze do or die-wedstrijd een mentale oorzaak zou kunnen hebben. Die vraag is vaker gesteld bij dit team. Na Gouda 2016, een litteken op de ziel van velen, kreeg een aantal waterpolosters psychologische begeleiding. De Belgische sportpsycholoog Paul Wylleman ging zich er namens NOCNSF mee bemoeien.

Havenga wierp de suggestie over mentale blokkade in de Koreaanse catacomben ver van zich. ‘Vorig jaar hebben we prima gespeeld en waren we er wel klaar voor’, zo herinnerde hij aan de Europese titel die in Barcelona werd veroverd. Daarna werd nog de Europa Cup voor landenteams in Turijn gewonnen. Spanje werd daar met 9-6 verslagen.

Dat team dreef voor een fors percentage op de reddingen van de intussen gestopte keepster Laura Aarts. Zij kan nu de stellingen zijn betrokken niet terugkeren. Maar de comeback van Debby Willemsz, de keepster die gedemotiveerd raakte door de voorkeur voor Aarts, lijkt op handen.

Van het WK-debacle tegen Spanje zal geleerd worden, aldus coach Havenga. In 2017 werd Nederland negende, in 2011 en 2013 zevende. Al die lessen van zulke grote dagen, waarop weinig van de kwaliteit van het team toonbaar werd, hebben nog steeds beperkt resultaat. Dat is een jaar voor Tokio een wrange constatering. Er zijn, kleine troost, nog twee kwalificatiekansen. De eerste in januari bij het EK in Boedapest. Het wordt een zware herfst in de Zeister bossen.

Kira Toussaint is er bij de WK zwemmen in het Zuid-Koreaanse Gwangju niet in geslaagd zich te plaatsen voor de finale van de 100 meter schoolslag. De Nederlandse recordhoudster eindigde in haar halve finale als zevende in een tegenvallende tijd van 1.00,13. Overall betekende het de dertiende plaats. Die klassering was een extra domper, want zo miste ze ook nog eens kwalificatie voor de Olympische Spelen. Een plek bij de eerste twaalf had haar een ticket naar Tokio 2020 opgeleverd.

Toussaint draagt een verleden met zich mee. Ze werd eind vorig jaar onterecht beschuldigd van het gebruik van doping, maar werd wel vlak voor aanvang van de WK kortebaan wel geschorst. De zwemster wilde zich graag revancheren in Gwangju. Ze wist in de heats de twaalfde tijd te zwemmen, maar verbeterde zich niet in de halve finales.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden