Na Ranomi en Dafne tijd voor Marlou?

Mag de 'Sportvrouw van het Jaar' een topsporter met een beperking zijn? Paralympisch kampioene Marlou van Rhijn vindt van wel. Het idee is controversieel.

Kan paralympisch kampioene Marlou van Rhijn 'Sportvrouw van het Jaar' worden? Beeld anp

Marlou van Rhijn ziet zichzelf als topsporter, niet als gehandicapte topsporter. Zij behoort als tweevoudig paralympisch kampioene mee te dingen naar de eretitel 'Sportvrouw van het Jaar', vindt ze, net als de vijf vrouwen die afgelopen maand olympisch kampioen werden. Niet elke winnares uit Rio de Janeiro vindt dat een geslaagd idee.

Van Rhijn, die de atletiek beoefent met twee kunstbenen, won afgelopen week in Rio de Janeiro de 100 en 200 meter op de Paralympische Spelen. Ze maakt daardoor kans op de titel 'Gehandicapte Sporter van het Jaar', een prijs die ze al tweemaal won. Ze noemt het 'confronterend' dat zij in een 'apart hokje' wordt geplaatst. Tegen de NOS zei ze: 'Volgens mij ben ik nog altijd een vrouw, een atleet en de beste in mijn eigen discipline.'

De 24-jarige atlete zou tijdens het NOC*NSF Sportgala, op 15 december, graag breken met de traditie van gescheiden prijzen. Voor vrouwen bestaat sinds 1959 de prijs 'Sportster van het Jaar'. Mannelijke en vrouwelijke paralympiërs kennen sinds 2002 een aparte categorie, waarin ze samen strijden om een prijs: 'Gehandicapte Sporter van het Jaar.'

'Als zij het als troostprijs ziet, snap ik dat het zo voelt', zegt wielrenster Anna van der Breggen. Toch denkt de winnares van het olympisch goud op de weg niet dat de aparte categorie als iets negatiefs moet worden beschouwd. Het biedt juist een podium voor paralympiërs.

Wat Van der Breggen betreft mag Van Rhijn meedingen naar de algemene vrouwenprijs. Alle sporters die zijn aangesloten bij NOC*NSF en acht juryleden brengen hun stem uit. 'Als Marlou wordt toegevoegd, kunnen de stemmers bepalen of zij het moet worden of niet.'

Kanttekeningen

Toch zijn er volgens renster wel degelijk kanttekeningen te plaatsen bij Van Rhijns voorstel. Zo telt de 100 meter voor paralympische vrouwen achttien verschillende klassen, terwijl er op de Olympische Spelen slechts één vrouw wint. 'Dat is extreem. Ik las ook dat er zesduizend medailles werden verdeeld. Dan zijn de medaillekansen ietsje hoger', zegt ze met gevoel voor understatement.

Lange afstandzwemster Sharon van Rouwendaal vindt het logisch dat er onderscheid wordt gemaakt tussen sporters met en zonder beperking. 'De Olympische Spelen en de Paralympische Spelen zijn gescheiden. Sportverkiezingen kunnen daar niet omheen en moeten werken met twee categorieën.'

Van Rouwendaal: 'In het zwembad zijn ook meisjes die drie medailles hebben gewonnen. Marlou van Rhijn is niet de enige met twee keer goud. Dan krijg je ineens meer dan tien kandidaten voor sportvrouw van het jaar. Dat wordt te veel.' De zwemster denkt bovendien dat Van Rhijn door de uitzonderlijke prestatie van bijvoorbeeld turnster Sanne Wevers minder kans maakt. Wevers won goud op de turnbalk.

Sharon van Rouwendaal met de gouden medaille voor de 10 km openwaterzwemmen tijdens de Olympische Spelen van Rio. Beeld anp

Aandacht

Ook Marit Bouwmeester is voorstander van de huidige scheiding. De olympisch zeilkampioene zegt dat de paralympische sport met een aparte prijs juist de aandacht en emancipatie krijgt die het verdient. 'Dan worden ze sowieso in het zonnetje gezet.' Daarom vindt ze het ook goed dat er onderscheid wordt gemaakt tussen mannen en vrouwen.

Sportprestaties langs de meetlat leggen: het is appels met peren vergelijken, zegt de winnares van het goud in de Laser Radial klasse. 'Wat Dafne Schippers op de sprint heeft gedaan is ontzettend knap, maar ik ben ook de beste in mijn discipline. Het zeilen krijgt minder aandacht, maar ik stoor me daar niet aan. Die verschillen bestaan nu eenmaal.'

Dat paralympiërs topsport bedrijven, betwisten de olympiërs niet. 'Als je puur naar Van Rhijns prestaties kijkt, past ze er zeker bij', zegt Van der Breggen. 'Ik vind haar absoluut een sportvrouw. Ze doet er alles voor, stopt er net zoveel uren in als wij.'

Persoonlijkheid

In Engeland wordt jaarlijks slechts één prijs verdeeld: voor sportpersoonlijkheid van het jaar. Mannen, vrouwen en paralympiërs strijden met elkaar om die titel. Volgens turnster Sanne Wevers zou dat een 'leuke toevoeging' zijn in Nederland. 'Maar dan gaat het wel puur om de persoonlijkheid en minder om de prestaties.'

Wielrenster Van der Breggen is er 'niet rouwig' om dat de persoonlijkheid in de Nederlandse verkiezing niet centraal staat. 'Sport gaat om prestaties en niet om de persoon zelf. Maar het is wel van deze tijd. Met social media kun je tegenwoordig zelf bepalen hoe mensen jou zien.'

Volgens turnster Sanne Wevers zou juist de paralympische sport de dupe zijn van het samenvoegen van de prijzen. 'Als je de prijzen samentrekt, gaat misschien veel van de aandacht verloren. Dat zou jammer zijn. Het krijgt volgens mij al niet voldoende aandacht, maar dan wordt het nog meer een ondergeschoven kindje.'

Toch begrijpt baanrenster Elis Ligtlee, die goud won op het onderdeel keirin, het voorstel van Van Rhijn wel. Lachend zegt ze. 'Als je naar haar twee gouden medailles kijkt, zou ze meteen winnen.' Dan serieus: 'Ik ben het met haar eens. Ze mag zich er niet naar onder voelen. Dat vind ik het belangrijkste.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden