Moet lastpost Kyrgios naar de psycholoog?

Tennisser Nick Kyrgios kan zijn schorsing verlichten door een sportpsycholoog te bezoeken. Zinloos, vinden ingewijden.

Nick Kyrgios gaat liever in Amerika basketbal kijken dan tennissen in Rotterdam. Beeld ap

Tennisser Nick Kyrgios geeft in Sjanghai opzichtig zijn partij weg door onderhands te serveren. De Australiër (21) zegt zijn deelname aan het toernooi in Rotterdam af, omdat hij die week liever in Amerika naar basketbal kijkt. Zijn straf, drie maanden schorsing, wordt verlaagd naar drie weken als hij een sportpsycholoog bezoekt. Is die aanpak te verdedigen? 'Een bizarre eis, ongekend in de sportwereld', vindt oud-tennisprof John van Lottum.

Als iemand de ontsporingen in het hoofd van Kyrgios begrijpt, is het Van Lottum, de voormalige bad boy van het Nederlandse tennis. 'Ik had minstens één mooie auto kunnen kopen van alle boetes die ik heb moeten betalen. Je moet wel openstaan voor professionele hulp. Ik zocht de oorzaak voor mijn wangedrag op de baan ook veel te laat bij mezelf.'

Lachend zegt Van Lottum dat de dwaze acties van Kyrgios kinderspel zijn vergeleken met wat hij flikte. 'Als ik mezelf verloor, deed ik de gekste dingen. Ik heb ooit tijdens de wisseling van baanhelft de KLM gebeld. De umpire vroeg me wat ik aan het doen was. Ik zei: ik boek vast mijn vlucht naar huis. Die man was flabbergasted. Het lukte ook nog, ik was dezelfde dag thuis.'

Beeld epa

Van Lottum zou nooit onder dwang een sportpsycholoog hebben bezocht. 'Je dwingt een tennisser die zes keer moet opgeven na kramp toch ook niet om een fysieke trainer in dienst te nemen? Dat is zijn eigen verantwoordelijkheid. Nu gaat Kyrgios bovendien met de verkeerde intentie naar een sportpsycholoog.

'Hij voelt zich gedwongen dat traject te bewandelen om zijn carrière niet in gevaar te laten komen, terwijl hij de consequenties van zijn gedrag niet eens onder ogen wil zien. De ATP zou de afmelding van Kyrgios voor Rotterdam niet moeten accepteren. De geloofwaardigheid van de ATP Tour is in het geding. Door zijn contract te laten ontbinden, ondermijnt Kyrgios de integriteit van de sport.'

Toernooidirecteur Richard Krajicek accepteerde het verzoek van Kyrgios om het publiek in Ahoy een ongemotiveerde topspeler te besparen. 'Het typeert Kyrgios dat hij afzegt voor Rotterdam', zegt tennisprof Thiemo de Bakker. 'Vorig jaar kwam hij ook niet. Je kunt niet hem op vertrouwen. Ik weet ook hoe je een potje moet weggeven. Maar Kyrgios gaat soms echt te ver.

'Wat hij vorig jaar uitkraamde tegen Wawrinka was volkomen respectloos. Kyrgios is wel nummer 13 van de wereld, je kunt niet zeggen dat hij niks presteert. Als Kyrgios er zin in heeft, is hij een attractie voor elk toernooi en een zegen voor het tennis. Nu overheerst het negatieve, hij heeft alleen zichzelf ermee.'

Sportpsycholoog Rico Schuijers heeft nog nooit een atleet onder dwang hoeven begeleiden. 'Het komt wel voor dat een sporter zegt: ik geloof niet in mentale begeleiding, maar mijn coach vindt het een goed idee. Sportpsychologie in ruil voor strafvermindering als bij Kyrgios heeft weinig effect. Als je zelf niet wilt, houdt het op.'

Hoe kun je een sporter prikkelen die verplicht mentale begeleiding krijgt? Schuijers: 'Bij basketbalclub Utah Jazz kreeg de Amerikaanse sportpsycholoog Keith Henschen een temperamentvolle speler als Kyrgios op bezoek. Die jongen was al bij een psychiater geweest en had zelfs medicijnen gekregen. Niets hielp tegen zijn uitbarstingen in het veld.

Kyrgios heeft aan de stok met de scheidsrechter. Beeld afp

'Tot hij twee minuten met Henschen in een kamer had gezeten. Sindsdien gedroeg hij zich opvallend gedisciplineerd. Mensen vroegen Henschen: wat heb je met die jongen gedaan? Niets, was het antwoord. 'Ik heb op een bord het getal 16 geschreven met daarachter zes nullen. En hem gezegd: als je nu je bek niet houdt, loop je dit bedrag mis.'

Het hangt van het ego van Kyrgios af of hij gevoelig is voor die aanpak, aldus Schuijers. 'Als hij denkt: schijt aan de hele wereld, ik heb verder geen uitdagingen in het tennis, dan verandert hij niet. Wanneer het zijn doel is om grandslamtitels te winnen en nummer 1 van de wereld te worden, kan een sportpsycholoog hem gericht beïnvloeden.'

In een 'diagnose op afstand' zou Schuijers willen bepalen of Kyrgios een 'egogerichte' of een taakbewuste tennisser is. 'De egogerichte sporter wil graag winnen zonder er hard voor te trainen. Kyrgios neemt zijn vak wel serieus, maar hij heeft andere motieven dan Djokovic, Federer of Nadal. Hij teert vooral op zijn talent.'

Beeld afp

Een gebrek aan passie kun je Kyrgios niet verwijten, zegt Van Lottum. 'Ander flip je niet zo op de tennisbaan. Er komen zoveel emoties bij hem los dat hij rare dingen gaat doen. Kyrgios moet nu al een fundament leggen voor een leven na het tennis, waarin hij zichzelf eveneens kan tegenkomen.'

Volgens sportpsycholoog Schuijers moet een 'mentaal krachtprogramma' Kyrgios helpen om zijn negatieve emoties te bezweren. 'Goede doelen stellen om de motivatie te verbeteren. Ik zou hem leren hoe hij de spanning onder controle kan houden om zijn energie te doseren. Daarnaast moet hij zich beter gaan concentreren.

'Kyrgios heeft baat bij gedachtentraining om de fouten in zijn spel te leren accepteren en meer zelfvertrouwen te krijgen. Die vier componenten, motivatie, spanning, concentratie en zelfvertrouwen versterken zijn mentale kracht.'

De Bakker heeft zijn twijfels. 'Als je Kyrgios echt pijn wilt doen, moet je hem schorsen voor de Australian Open. Een boete boeit hem niet. Voor het geld hoeft Kyrgios al niet meer te tennissen. Ik zie hem niet veranderen. Een sportpsycholoog maakt van Kyrgios niet ineens een brave jongen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden