Met dank aan taekwondo

Mede dankzij zijn taekwondo-verleden is Zlatan zo'n goede voetballer. Alle topsporters zouden baat hebben bij een tweede sport, zegt René Wormhoudt, hersteltrainer van Oranje.

Wie goed oplet ziet in Zlatans oplossingen op het voetbalveld de invloed van zijn taekwondo-verleden.Beeld AFP

Op internet circuleert een filmpje van Jerome Simpson. De American footballspeler scoort nadat hij met een salto over twee tegemoet rennende tegenstanders is gesprongen. Simpson zou een voorbeeld moeten zijn voor de hele Nederlandse sportwereld, vindt René Wormhoudt, grondlegger van het Athletic Skills Model.

Creativiteit kan het wapen zijn waar topsporters tijdens een wedstrijd geen antwoord op hebben. Simpson leerde zijn foefje in het freerunning, zijn eerdere carrière. Of neem Zlatan Ibrahimovic, een van 's werelds bekendste voetballers. Wie goed oplet ziet in zijn oplossingen op het voetbalveld de invloed van zijn taekwondo-verleden.

Een sporter die op jonge leeftijd leert veelzijdig te bewegen, heeft daar in zijn latere carrière profijt van, zegt Wormhoudt. Ironisch genoeg krijgen topsporters in Nederland juist vaak een vrijstelling voor lichamelijke opvoeding op school. Zij bewegen al genoeg, is de gedachte.

Ook trainers zouden vaker bij andere sporten moeten kijken, vindt Wormhoudt, die onder meer verbonden is aan het Nederlands elftal als conditie- en hersteltrainer. Op zijn advies stond Oranje twee jaar geleden in de voorbereiding op de WK-wedstrijden in Brazilië oefeningen te doen die op het oog niets met voetbal te maken hadden. 'Oog-handcoördinatie, oefeningen voor balans, waar Louis van Gaal ook veel voor voelde.'

Een voetballer kan veel leren van een judoka. 'Iemand die kan vallen, maakt zich geen zorgen bij een sprong in de lucht. Iemand die het niet kan, denkt bij een bepaalde bal: laat maar', zegt Wormhoudt.

De profvoetballers van Heerenveen staan met regelmaat op een balk in een turnzaal. De hockeymannen van bondscoach Max Caldas krijgen judoclinics. En de windsurfers van het opleidingsteam van het Watersportverbond klommen afgelopen winter naar de nok van een klimhal.

'Vaak gaat het om elitesporters, terwijl de jongste sporters het meeste profijt kunnen hebben', zegt Wormhoudt. 'Een keer judoën, zoals ik de Nederlandse waterpolovrouwen eens zag doen, zet weinig zoden aan de dijk. Dan is het meer een teamuitje.'

Wormhoudt onderscheidt zogenoemde donorsporten en multisporten. Sporten uit de eerste categorie hebben overeenkomstige elementen. Bijvoorbeeld judo en voetbal.

Tekst gaat verder onder de grafiek.

Beeld de Volkskrant

In beide sporten draait het om balanceren, vallen, stoeien en vechten. 'Maar judobewegingen gaan net even anders en dat maakt iemand een betere voetballer.' Ook zwemmen en schaatsen hebben een belangrijke gemeenschappelijke deler: glijbalans.

Wormhoudt: 'Je krijgt een betere atleet als iemands algehele niveau hoog is.' Of, anders uitgelegd: een stuk van Bach kunnen spelen op de piano maakt van iemand niet direct een pianist. Wormhoudt: 'Als diegene meerdere stukken en genres leert, wordt hij een betere muzikant. Een sporter met een breder palet gaat andere keuzes maken, tactisch en technisch.'

Multisporten zijn sporten die geen overeenkomstige aspecten hebben. Zoals honkbal en voetbal. Dat betekent niet automatisch dat het beoefenen van een multisport zonde van de tijd is. Honkbal wordt voetbaleffectief. Veelzijdigheid is goed vindt Wormhoudt.

Dit verandert als sporters ouder worden. Wormhoudt: 'Als je jong bent, kun je 80 procent aan allerlei andere sporten besteden en 20 procent aan voetbal én daarin uitblinken. Als je ouder wordt, zie je dat die piramide smaller wordt, zul je meer tijd moeten stoppen in een sportspecifieke handeling om in de top te kunnen blijven.'

Voor een voetballer die gaat judoën is het niet belangrijk dat hij de techniek van twaalf heupworpen kent, maar draait het om elementen uit het judo. Wormhoudt: 'Om te leren hoe iemand omgaat met zijn balans. Hoe iemand leert vallen en hoe iemand tegenstanders kan gebruiken.'

Laatst las Wormhoudt een onderzoek waaruit bleek dat de Britse jeugd minder vaak buiten komt dan een gedetineerde. In Nederland is dat nog niet het geval, weet hij, 'maar wij zitten er niet ver naast.'

In plaats van buiten te spelen kijkt de jeugd tv of speelt ze computerspelletjes. Dat is niet alleen nadelig voor de algemene volksgezondheid, ook de kans op uitzonderlijke sportprestaties neemt af.

Wormhoudt: 'Zelfs van nature goede bewegers hebben tegenwoordig een lager instapniveau, zij hebben een armoedig aftreksel gekregen van bewegen. Juist bij buitenspelen leer je creativiteit.' De manier om kinderen achter de tv vandaan te krijgen? 'Door ze iets aan te bieden dat ze leuker vinden. Leg een paar honkbalhandschoenen en een bal neer, opdracht geven hoeft niet, kinderen pakken het op en gaan spelen.

'Sommige trainers hebben de neiging altijd alles te regisseren, maar kinderen moeten ook creativiteit hebben om soms tot onvoorspelbare, maar succesvolle oplossingen te komen.'

Creatieve oplossingen waar Ibrahimovic en Simpson prat op gaan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden