Profiel Max Verstappen en Jeffrey Herlings

Max Verstappen en Jeffrey Herlings, twee racers gek van snelheid

Jeffrey Herlings (24) werd dit jaar als eerste Nederlander wereldkampioen in de belangrijkste motorcrossklasse. Max Verstappen (21) is voorbestemd in de Formule 1 hetzelfde te doen. Wat maakt dat de twee uitblinken in deze on-Nederlandse sporten?

Max Verstappen Beeld Getty Images

MAX VERSTAPPEN

Omgeving

Wie praat over Max Verstappen heeft het al snel over zijn vader. Vanaf zijn eerste racemeters is voormalig F1-coureur Jos Verstappen (106 GP’s) niet van Max’ zijde geweken. Samen struinden ze in hun busje jarenlang kartcircuits in Europa af. Een zeer nuttige leerschool. ‘Jos is vaak op z’n plaat gegaan. Daar behoedde hij Max voor. Hij heeft tien jaar van z’n leven opgeofferd voor Max’, zegt Giedo van der Garde, oud-F1-coureur

Van der Garde werd in de kart anderhalf jaar begeleid door Verstappen. Samen werden ze wereldkampioen. ‘Jos liet niets aan het toeval over, stelde elke motor zelf af. Met Max was dat nog intenser. Ze hadden vanaf dag één twee doelen. Zo spoedig mogelijk de Formule 1 halen en daarna wereldkampioen worden.’

Zo zat Max op 10-jarige leeftijd al naast Jos bij interviews, zodat die zich later op zijn gemak zou voelen tegenover journalisten. Daarnaast was Verstappen een ‘keiharde’ leermeester, ervoer Van der Garde. ‘Die lessen heb je nodig in de autosport.’ Toen Verstappen met een fout in 2011 een kartrace vergooide in het Italiaanse Sarno sprak zijn vader een week niet tegen hem. In een interview deze maand op Ziggo Sport verklaarde Verstappen dat door die ervaringen niets hem nog zenuwachtig kan maken. ‘Er is niemand erger dan mijn vader.’

Volgens bandenexpert Kees van de Grint, die goed bekend is met beide Verstappens, was die leerschool essentieel. ‘Jos was ook zo’n supertalent. Hij had ­alleen niet de begeleiding die Max had. Anders was hij ook een wereldster geworden.’

KARAKTER

Zijn moeder komt uit een gegoede Vlaamse ondernemersfamilie. Vader Jos heeft een rauwere achtergrond, met als bakermat het woonwagenkamp in Montfort . ‘Hij is de kracht van mij en Jos samen, hij is onze vervolmaakte versie’, zei Sophie Kumpen vorig jaar in De Limburger in een van haar zeldzame interviews over haar zoon. ‘Ik denk dat Max een verfijnder gevoel heeft dan ik’, stelde vader Jos dit jaar.

Het smeedde hem tot de coureur die zowel beleefd als brutaal kan zijn tegen de monteurs. Van beide ouders heeft hij de ongebreidelde drang om te winnen. Sophie was een succesvol kartcoureur. Jos zocht met al zijn Formule 1-auto’s, ook al waren die vaak niet de beste, steevast de limiet op.

Kees van de Grint had al felle discussies met Jos toen die nog als karter actief was. ‘Dan zei ik dat hij gewoon derde moest worden om die titel te pakken. Daar moest Jos niets van weten. Alleen de eerste plek telt in die familie. Er zijn geen excuses om niet te winnen.’

Middelen

Het is een publiek geheim dat Jos Verstappen tonnen in de carrière van zijn zoon heeft gestopt. Zeker tijdens zijn karttijd. Hij kocht banden, motoren en chassis. Zelfs de beste coureurs kunnen zich niet onderscheiden met inferieure spullen. ‘Op vier wielen geldt dat meer dan op twee’, meent Kees van de Grint.

En ook Max Verstappen moest zich bewijzen. Pas toen hij in zijn kart de overwinningen aaneenreeg, werd hij in 2009 gestrikt door de Italiaanse kartbedrijf CRG als fabrieksrijder. Zo kreeg hij ‘gratis’ de beschikking over topmateriaal. Twee jaar later stapte hij over naar een ander fabrieksteam.

Jos Verstappen wist dat het leven in de autosport anders zou zijn. Een seizoen in opstapklasse Formule 3 kost al 650 duizend euro. Externe geldschieters werden noodzakelijk voor zijn zoon. Hij bereidde hem vroeg voor op het leven als sponsorwerver. Zo moest Verstappen eens bellen naar zijn neef Anthony Kumpen, die mede- eigenaar was van racefietsmerk Ridley. De opdracht: proberen een fiets los te peuteren.

Het was een les die achteraf onnodig bleek. Red Bull contracteerde hem in 2014 al na vier maanden in de Formule 3. Maarten van Wesenbeeck, directeur van de Nederlandse racefederatie KNAF, weet hoe bijzonder Verstappens route is. ‘De stap van karting naar F3 werd als onmogelijk gezien. Na Max wilden meteen vijf jongens hetzelfde doen. De FIA veranderde toen de regels. Max was er klaar voor. Zij niet.’

Talent

Max Verstappen scheurde als peuter al in een trapskelter door de fabriekshal van het Maasbrachtse dakbedekkingsbedrijf Pex. Hij moest huilen toen hij als 4-jarige geen toestemming kreeg van zijn vader om in een kart te stappen. Toen dat wel mocht, zag zijn vader Jos prompt een coureur in z’n zoon en werd de ‘hogeschoolopleiding in de autosport’ gestart.

Als het begon te regenen en teams niet wisten hoe snel ze hun spullen moesten opruimen, stuurde Verstappen zijn zoon juist de baan op: leer maar rijden op nat asfalt. En bij gebrek aan regen spoot hij zelf de baan nat. Om races die Max vaak met overmacht won moeilijker te maken, mocht hij van zijn vader alleen in de lastige bochten inhalen. Zijn aangeboren talent kreeg dankzij de duizenden lesuren van zijn vader alle kans om tot wasdom te komen.

Natuurlijk is dat te kopiëren, zegt Kees van de Grint. Maar een deel van Max’ talent is volgens hem aangeboren. ‘Het is nou eenmaal makkelijker om iets te maken van Ajax dan van De Graafschap.’ In Verstappen komt alles samen, zegt Maarten van Wesenbeeck. Van talent en geld tot de juiste begeleiding en geluk. ‘Het is een zeldzame cocktail die je eens in de paar decennia ziet bij een sporter.’

Jeffrey Herlings

JEFFREY HERLINGS

OMGEVING

Als zoon van een voormalig motorcrosser wist Jeffrey Herlings al vroeg wat er nodig was om wereldkampioen te worden. Waar andere kinderen hun rondjes op een zachte ondergrond in Nederland reden, nam vader Peter zijn zoon van jongs af aan mee naar het buitenland om aan harde circuits te wennen.

Zelf reed senior in zijn carrière te weinig wedstrijden over de grens waardoor de wereldtop buiten bereik bleef. ‘Ik was het niet gewend op harde kleigrond te crossen, terwijl 90 procent van de races op dat type circuit wordt verreden. Ik wilde Jeffrey behoeden voor die fout.’

Herlings trok vanaf zijn 12de jaar met een camper door Europa. Van Italië tot België en van Frankrijk tot Portugal. Zijn vader zorgde ervoor dat het Herlings aan niets ontbrak tijdens de weekendraces. ‘Peter stond dag en nacht voor hem klaar’, zegt John van den Berk, voormalig wereldkampioen 125cc en 250cc, die ­Herlings als junior trainde.

Op de circuits stelde Herlings senior zijn zoon voor aan de juiste personen. Een van hen was de Belg Ruben Tureluren, al negen jaar zijn vaste monteur en in de loop der jaren vertrouwensman geworden. Peter: ‘Ze passen perfect bij elkaar, hebben dezelfde mentaliteit en gaan allebei voor niets minder dan het hoogst haalbare.’

KARAKTER

Herlings is de perfecte mix van zijn ouders. Hij heeft het talent van zijn vader en het karakter van zijn moeder. ‘Peter had ook talent, maar was niet brutaal genoeg voor de top. De hardheid heeft hij van zijn moeder, een marktkoopvrouw’, zegt Van den Berk.

Herlings ging ver om de allerbeste te zijn. Volgens Van den Berk kon hij een heel moeilijke jongen zijn als hij niet had gewonnen. ‘Dan maakte hij ruzie met iedereen. Zijn trainers, monteurs en zelfs zijn ouders moesten eraan geloven. Hij zette de hele familie op zijn kop.’

De carrière van Herlings kostte het gezin bloed, zweet en tranen en zijn ouders uiteindelijk het huwelijk. Peter Herlings: ‘We deden er alles aan om van Jeffrey een wereldtopper te maken, dat gaf spanningen. Ik had de scheiding liever niet meegemaakt, maar helaas is het gebeurd. ­Gelukkig heeft Jeffrey bereikt wat hij wilde bereiken, anders was het nog zuurder geweest.’

De scheiding van zijn ouders leek als brandstof te werken voor Herlings, meent Carlo Hulsen. Volgens de voormalige assistent-bondscoach haalden tegenslagen de overlever in hem naar boven. ‘Hoe meer reuring er rond zijn persoon was, hoe harder hij ging rijden. Alsof hij op zijn motor alle frustratie van zich af wilde schudden.’

MIDDELEN

In tegenstelling tot Jos Verstappen had Peter Herlings niet het vermogen een flinke smak geld in de carrière van zijn zoon te stoppen. De reiskosten voor wedstrijden in Nederland konden er nog wel vanaf, maar trips naar het buitenland inclusief hotelovernachtingen zaten er voor de familie Herlings niet in.

‘Toen hebben we Jeffrey een beetje geholpen’, zegt Dik van Wikselaar, een oude bekende van vader Peter. De ondernemer en motorcrossliefhebber uit het Gelderse Harskamp volgde Herlings van kleins af aan en zag al snel iets bijzonders in de Brabander. ‘Maar alleen talent is niet voldoende. Je moet ook de mogelijkheid krijgen dat talent te ontwikkelen. Jeffrey was zo vastberaden ooit wereldkampioen te worden. Daar wilde ik graag mijn steentje aan bijdragen.’

Wikselaar investeerde door de jaren heen ongeveer een ton in Herlings. Hij bekostigde de reizen naar Europese wedstrijden en liet een camper voor het gezin bouwen. Daarnaast vond hij ook andere sponsoren bereid zich aan Herlings te verbinden.

Herlings behaalde de ene naar de andere overwinning en reed zich in 2008 met de wereldtitel in de 85cc-klasse in de kijker van het Oostenrijkse fabrieksteam van KTM, het topteam in de cross. Vader Peter Herlings: ‘Bij KTM kreeg hij het beste materiaal en kon hij een goed belegde boterham gaan verdienen.’

TALENT

Herlings vroeg zijn vader als kind niet vaak om tips. Herlings senior kreeg ook nauwelijks de kans zijn zoon van advies te voorzien. ‘Als ik tijdens een training zag dat hij een bocht verkeerd aansneed, wilde ik dat na de training tegen hem zeggen. Maar de volgende ronde had hij zelf het juiste spoor al gevonden. Het inzicht dat hij heeft, hebben maar weinig rijders.’

Naast zijn uitzonderlijke talent heeft Herlings van kleins af aan de ijzeren wil gehad de allerbeste te willen zijn, gedreven door zijn motto altijd meer te willen doen dan zijn concurrenten. Rond het huis van zijn ouders had de familie een eigen crossbaan gebouwd. Na de reguliere training ging hij daar vrolijk verder. ‘Toen was hij vijf of zes jaar’, verduidelijkt voormalig assistent-bondscoach Hulsen.

Volgens oud-wereldkampioen Van den Berk week Herlings met zijn manier af van dat wat gangbaar was. Waar het voor crossers gebruikelijk was een dag na de wedstrijd te rusten, zat Herlings binnen 24 uur na een teleurstellende race alweer op zijn motor. Alleen dan zouden de resultaten komen, was zijn overtuiging.

Hulsen en Van den Berk zijn het erover eens dat Herlings over het totaalpakket beschikt. Hulsen: ‘Talent heb je of heb je niet. Maar ook op fysiek, mentaal en conditioneel vlak heeft hij van zichzelf een wereldtopper gemaakt. Dat maakt hem zo uitzonderlijk.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.