Honkbal Major League

Links én rechts slaan: slagman Ozzie Albies is nachtmerrie voor werpers

De Nederlandse slagman Ozzie Albies was dit seizoen een nachtmerrie voor de werpers in het Amerikaanse honkbal. Hij is tweehandig en kan zich als een kameleon aanpassen.

Ozzie Albies van Atlanta Braves slaat met rechts tegen San Francisco Giants. Beeld Getty Images

De jonge Nederlandse honkballer Ozzie Albies maakt in Amerika op het hoogste niveau indruk met een bijzonder talent: hij kan zowel links- als rechtshandig een bal wegslaan. In de nacht van donderdag op vrijdag wacht zijn meesterproef. Dan staat hij tegenover de Los Angeles Dodgers van Kenley Jansen in het eerste duel in de kwartfinale van de play-offs om de landstitel.

Er wordt reikhalzend uitgekeken naar het duel tussen de Nederlanders. Jansen is al jaren een van de beste werpers van de Major League. Albies is in zijn eerste volledige seizoen op topniveau uitgegroeid tot een van de gevaarlijkste slagmannen van de competitie. Maar lukt het de 21-jarige Curaçaoënaar ook te excelleren op het belangrijkste podium, als de druk het hoogst is?

In het honkbal heeft de speler die aan beide kanten van de slagplaat uit de voeten kan het aura van perfectie. Alleen de allergrootsten lukte het om zich de kunst eigen te maken. Zoals Mickey Mantle, de succesvolste tweehandige slagman met 536 homeruns. Hij sloeg zijn meeste homeruns met links, ook al was hij naar eigen zeggen beter met rechts.

Een tweehandige slagman kan zich als een kameleon aanpassen aan de werper voor hem. Dat is nuttig, in het bijzonder als het gaat om effectballen. Als een rechtshandige werper een effectbal gooit richting een rechtshandige slagman, buigt die af naar buiten. De slagman is optisch zo eerder geneigd te slaan. Als hij aan de andere kant van de plaat staat, ziet hij de ballen juist naar zich toebuigen, waardoor hij de bal gemakkelijker en langer kan volgen.

24 homeruns

Albies was dit seizoen zo een nachtmerrie voor werpers. Hij sloeg in het reguliere seizoen 24 homeruns − zestien met links, acht met rechts  waarmee hij tot de beste vijftig slagmannen van de competitie behoort. Hij had zo een flink aandeel in de eerste play-offplek voor de Braves in vijf jaar en werd onder meer een All-Star, de prestigieuze uitverkiezing voor beste spelers van de competitie.

Tweehandige honkballers zijn een uitstervend ras in de Major League. Van de pakweg 450 slagmannen die dit seizoen meer dan vijftig wedstrijden speelden, was slechts 13 procent een zogenoemde ‘switch hitter’. Een kwart eeuw geleden was dat nog 20 procent. In een sport waarin het steeds meer draait om direct presteren  zowel op het hoogste niveau als daaronder  is het veiliger om één slagtechniek te perfectioneren.

Hensley Meulens won als slagcoach van San Francisco Giants drie keer de World Series. Hij is nu assistent-coach bij de club. Hij loopt niet over van enthousiasme als hij over tweehandigen wordt bevraagd. Dit seizoen had hij er met Pablo Sandoval en Alen Hanson twee in zijn team. Meulens: ‘Het is een sterk punt, maar zij moeten wel extra hard werken. Het is elke dag focussen op beide kanten.’

Ozzie Albies van Atlanta Braves slaat met links tegen Milwaukee Brewers. Beeld Getty Images

Vier tiende van een seconde

Voor de meeste spelers is het al een hels karwei een bal te raken als ze met hun dominante hand de knuppel sturen. Laat staan met hun zwakke hand. Gemiddeld vliegt een bal met 145 kilometer per uur af op de slagman. Hij heeft dan vier tiende van een seconde  − een oogwenk  om te besluiten of hij de bal slaat of laat gaan.

Vervolgens moet hij de bal ook nog eens zien te raken op de beste plek van de knuppel, de ‘sweet spot’, anders dreigt een vangbal of slagfout. Falen is bij het slaan van een honkbal gebruikelijker dan succes. Een slagman die gemiddeld één honkslag slaat in drie slagbeurten, is exceptioneel goed. Het kunnen herkennen en raken van een bal is het resultaat van het eindeloos repeteren van dezelfde handeling.

Een switch hitter moet twee van die handelingen onder de knie krijgen. En dan blijft hij een zwakkere kant houden, stelt Hensley Meulens. Hoeveel uur hij ook traint. Honkbalscout Ton Hofstede onderschrijft dat. ‘Sneijders bestaan niet in het honkbal’, zegt hij, doelend op de tweebenige voetballer.

Dubbel zo gevaarlijk

Voor Major Leagueclub Baltimore Orioles struint Hofstede al twintig jaar velden in Europa en Curaçao af, op zoek naar talent. Hij zag Albies in 2012 excelleren aan beide kanten van de slagplaat. Hofstede poogde hem nog voor de Orioles te strikken. Niet omdat hij tweehandig sloeg, maar vanwege het bijzondere atletisch vermogen in zijn kleine lijf (1 meter 73).

Hofstede: ‘Je ziet op die leeftijd wel meer jongens tweehandig slaan, maar uiteindelijk kiezen ze toch voor hun sterkere kant. Didi Gregorius (speler van New York Yankees, red.) sloeg vroeger bijvoorbeeld ook veel rechts, maar hij is daar inmiddels mee gestopt. Albies is altijd sterker geweest met rechts.’

Hij had niet verwacht dat hij in de Major League nog tweehandig zou slaan. ‘Maar hij doet het, doet het goed en is daarom dubbel zo gevaarlijk.'

Honderden uren in de slagkooi

Belangrijke reden daarachter is het besluit van Albies’ club Atlanta Braves de speler de tijd te geven het tweehandige slaan te leren. De club riep vorig jaar zelfs de hulp in van Braves-icoon Chipper Jones, met 468 homeruns een van de beste switch hitters in de Major Leaguehistorie, om hem de fijne kneepjes van het vak te leren.

Honderden uren bracht hij door met Jones in de slagkooi, vooral werkend aan zijn linkshandige slag. Elke dag kreeg Jones video’s met slagbeurten van Albies toegestuurd, waarop hij feedback kon geven.

Roelie Henrique (28) weet hoe belangrijk dat is. Hij is een van de weinige switch hitters in de Nederlandse Hoofdklasse. De speler van HCAW sloeg altijd rechts, tot zijn coach hem op zijn 17de opdroeg links te gaan slaan. ‘Het was dus soort van gedwongen, waardoor ik er op relatief late leeftijd pas mee ben begonnen’, zegt hij.

Moeizaam proces

Daarna volgde een moeizaam proces. Henrique: ‘Zeker het eerste jaar zat ik echt te worstelen. Er waren zelfs momenten dat ik het niet meer leuk vond. Honkbal is dan ook een mentaal spelletje. Als je weinig raakt, gaat het in je hoofd zitten.’ In het tweede jaar begon hij steeds meer ballen te raken. Langzaam hervond hij het plezier.

‘Inmiddels sla ik met links beter dan met rechts. Ja, het heeft veel tijd gekost. En dat kost het nog steeds. Als iemand tijdens een training dertig swings doet, doe ik er zestig. Maar het levert me in wedstrijden zoveel op, het was alle pijn en moeite waard. Ik zie al die ballen gewoon veel makkelijker.’ Henrique vreest geen werper meer, in tegenstelling tot voorheen. En zelfvertrouwen is essentieel voor een slagman.

Vanwege hun gedeelde kunst heeft Henrique donderdagnacht een lichte voorkeur voor Albies en zijn Braves. Of hij het niet zonde vindt dat die kunst tegelijk langzaam aan het verdwijnen is? ‘Nee, man. Dan wordt het juist bijzonderder.’

Nederlanders op weg naar de World Series

Naast Ozzie Albies hebben nog vier Nederlandse honkballers bij vier teams uitzicht op de landstitel in het Amerikaanse honkbal.

Xander Bogaerts Beeld Getty Images

Xander Bogaerts (26) is op papier het kansrijkst om eind deze maand de seizoensfinale, de World Series, te bereiken. Hij won met zijn Boston Red Sox 106 wedstrijden in het reguliere seizoen, een record in de 118-jarige historie van de club. Bogaerts was als korte stop aanvallend en verdedigend belangrijk voor zijn ploeg. En de Arubaan zit nog lang niet op de top van zijn kunnen: hij sloeg een persoonlijk record van 23 homeruns.

Didi Gregorius Beeld AFP

Didi Gregorius (28) kwam afgelopen nacht met de New York Yankees als eerste in actie in de play-offs. De Amsterdammer hield zich dit jaar wederom staande bij de recordkampioen. Sterker: hij wordt alleen maar belangrijker. Hij kende zijn succesvolste seizoen in Yankees-dienst met 27 homeruns en is door de kritische fans omarmd als publiekslieveling. De korte stop dreigde de play-offs te missen door een scheurtje in het kraakbeen van zijn pols. Maar een cortisone-injectie deed wonderen.

Kenley Jansen Beeld AP

Kenley Jansen (31) liet dit seizoen nog maar weer eens zien waarom hij de best betaalde Nederlandse sporter is met 70 miljoen euro over vijf jaar. De werper heeft een taak: wedstrijden over de streep trekken. En daar is hij een meester in. Hij bezorgde Los Angeles Dodgers dit seizoen 38 zeges. Wel werd hij dit seizoen voor de tweede keer in zijn carrière getroffen door hartritmestoornissen. Na het seizoen zal hij geopereerd worden. Eerst wil hij de World Series winnen. Hij is hongeriger dan ooit na de verloren finale van vorig jaar.

Jonathan Schoop Beeld AFP

Jonathan Schoop (26) heeft een vreemd seizoen achter de rug. Hij begon het seizoen als sterspeler van Baltimore Orioles, maar het loopt al jaren niet bij de club. De Orioles besloten op de resetknop te drukken en onder andere Schoop van de hand te doen. Nu heeft hij als speler van Milwaukee Brewers plots uitzicht op de titel, maar nog niet de status die hij in Baltimore had. In de play-offs heeft hij een uitgelezen mogelijkheid om zijn naam te vestigen in Milwaukee. Want zelfs in een roerig seizoen was Schoop nog goed voor 21 homeruns. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.