Laatste zetten van de oude generatie

amsterdam In de koninklijke balzaal van de Militaire Club in Sofia begint morgen de tweekamp om het wereldkampioenschap schaken tussen de Indiase titelverdediger Viswanathan Anand en de Bulgaarse uitdager Veselin Topalov....

Van onze schaakmedewerker Gert Ligterink

Omdat Anand (40) en Topalov (35) niet de jongsten meer zijn, wordt hun gevecht de laatste onderlinge WK-match van een bijna aftredende generatie genoemd. Het is inderdaad opmerkelijk dat twee routiniers, die hun naam vestigden tijdens de gloriedagen van Gari Kasparov, de wereldtitel betwisten in een tijd waarin piepjonge topgrootmeesters eerder regel dan uitzondering zijn en de mondiale ranglijst wordt aangevoerd door de 19-jarige Noor Magnus Carlsen.

De bijna aftredende generatie maakt in Sofia een cirkel rond van drie WK-tweekampen, die de lange tijd hopeloos verdeelde schaakwereld definitief hebben herenigd. In 2006 versloeg Vladimir Kramnik, de bedwinger van Kasparov, in Elista Topalov, de kampioen van de wereldschaakbond FIDE. Kramnik verloor in 2008 in Bonn de tweede tweekamp van de cirkel tegen Anand, zodat Topalov de ontbrekende schakel kan toevoegen door op zijn beurt Anand te verslaan.

In Sofia wordt ook het allerlaatste restant opgeruimd van het bijzonder ingewikkelde herenigingsproces van twee verschillende wereldtitels. Vanaf nu kan niemand meer een beroep doen op oude, nooit gehonoreerde rechten. De verliezer van de kamp heeft geen bijzondere privileges. Hij mag meedoen aan het volgende kandidatentoernooi, maar dat is alles.

Het is opvallend dat er geen duidelijk favoriet is. Anand heeft een ruime plusscore in de 87 onderlinge partijen opgebouwd, maar hij behaalde die marge in het rapid- en blitzschaak, de disciplines waarin hij jarenlang onbetwist ’s werelds sterkste is geweest.

In de onderlinge klassieke toernooipartijen met langere bedenktijd staat Topalov met 11-10 voor bij 23 remises. Die +1 ziet de uitdager als een van de twee goede voortekenen dat zijn sterren gunstig staan. Het andere goede voorteken is -5, het leeftijdsverschil.

Recente toernooiresultaten bieden geen goede aanknopingspunten voor een betrouwbare voorspelling. Topalov testte zijn vorm in februari in Linares.

Om zijn openingsvoorbereiding voor de WK-match geheim te houden, experimenteerde hij er lustig op los, al won hij _ na vele riskante avonturen _ het toernooi wel.

Anand deed in januari mee aan het Corus-toernooi in Wijk aan Zee. Zijn spel was flets, maar hij bleef ongeslagen en in de slotfase speelde hij een belangrijke rol door Sjirov en Kramnik, twee voorname kandidaten voor de hoofdprijs te verslaan.

Het zegt weinig. In 2008 deed Anand kort voor de WK-match tegen Kramnik mee aan een toernooi in Bilbao. Hij won geen enkele partij en eindigde op de laatste plaats. Een paar weken later merkte Kramnik dat Anand zijn kruit had droog gehouden. In Bonn bleek Anand in zo grootse vorm dat de match na zes van de twaalf partijen al beslist was.

Het ligt niet voor de hand dat we een rimpelloze tweekamp van twee elkaar respecterende heren van middelbare leeftijd zullen zien. Als het Topalov voor de wind gaat, is niets aan de hand, maar als hij in de problemen komt, is allerlei onaangenaams mogelijk.

Een kleine speldenprik deelde het Topalov-kamp al vast uit met de aankondiging dat hun protegé tijdens de partijen geen woord met Anand zal wisselen. Remisevoorstellen zullen via de arbiter worden overgebracht.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden