Koningsoffer in Kuip om wanbeleid te maskeren

De verleiding zichzelf als slachtoffer af te schilderen kon Ruud Gullit niet weerstaan, maar in dit geval is hij toch vooral dader – hoewel van opzet natuurlijk nooit sprake is geweest....

Paul Onkenhout

Het gebrek aan financiële middelen, een onzichtbare voorzitter die met e-mails regeert, een supportersschare die hunkert naar prijzen en daarbij de realiteit uit het oog verliest, de roep om Wim Jansen, nee, te benijden was Gullit inderdaad vaak niet. Maar de val van Feyenoord in 2004-2005 is niet in de laatste plaats hem aan te rekenen.

Bij zijn eerste Nederlandse club ontpopte Gulit zich als een warrige leider die zijn mening bijna dagelijks wijzigde en er niet in slaagde van de spelersgroep een eenheid te maken. De onzekerheid van de coach had een funeste uitwerking op het elftal dat voortdurend van samenstelling veranderde.

Behalve op het veld werd Feyenoord dit seizoen op de transfermarkt bespot. De hoop dat Gullit erin zou slagen spelers te lokken die Rotterdam normaal gesproken links zouden laten liggen, vervloog snel. In plaats daarvan haalde technisch directeur Wotte, lang niet altijd met instemming van Gullit, een bijna onafzienbare rij middelmatige – noodgedwongen goedkope – spelers naar de Kuip.

In zeven maanden werden vijftien spelers aangetrokken. Voor komend seizoen versterkte (?) Feyenoord zich alweer met vijf nieuwelingen. Maar maanden geleden al bracht topscorer Kuijt een nuance aan door zich hardop af te vragen wanneer écht goede spelers zouden worden aangetrokken.

It’s all fucked up, zei een Zweedse waarnemer, verdediger Östlund, onlangs. Daar heeft het inderdaad alle schijn van, bij Feyenoord.

Maar het kan niet alleen Gullit worden verweten, de Amsterdammer die in zijn eerste werkweek verklaarde dat een droom was uitgekomen en zei dat een club als Feyenoord zich altijd in de titelrace zou moeten mengen.

Niet voor niets kozen de supporters in de laatste competitiewedstrijd het bestuur van de club als doelwit, en voorzitter Van den Herik in het bijzonder. De glans van zijn leiderschap is allang verdwenen. Van den Herik bracht gisteren een veelbesproken koningsoffer, in een wanhopige poging te redden wat er te redden viel.

Als de man die verantwoordelijk is voor het personeelsbeleid, heeft Van den Herik een gevoelige nederlaag geleden. Hij verkoos Gullit een jaar geleden boven bijvoorbeeld Martin Jol, die volgens hem te dikkig was en onvoldoende representatief werd geacht. Het vermeende charisma van Gullit gaf de doorslag bij de keuze.

Het was een ernstige misrekening van een voorzitter die had kunnen weten dat charisma snel is uitgewerkt als de trainer er niet in slaagt dat te koppelen aan visie, kalmte en vakmanschap. Als uithangbord van de club voldeed Gullit slechts even, in een lollig reclamespotje van de hoofdsponsor vooral.

Zoals altijd zijn de slechte resultaten, gepaard aan de onvrede van de achterban, de trainer fataal geworden. In de beker (halve finale), de UEFA Cup (derde ronde) en de competitie (vierde plaats, met tien nederlagen en een achterstand van 25 punten op kampioen PSV) vormden wisselvalligheid en machteloosheid de rode draad.

Aan een machtig wapen, de ongrijpbare schutters Kuijt (29 competitiedoelpunten) en Kalou (20 treffers), had Feyenoord lang niet voldoende. Feyenoord was dit seizoen de productiefste club in de eredivisie, maar Gullit slaagde er niet in ook de andere linies op orde te brengen. Als trainer moet Gullit nog veel leren, bijvoorbeeld dat intuïtief handelen een veel te wankele basis is om leiding te geven.

Beter had hij eraan gedaan de werkwijze van zijn voorganger te bestuderen. Kalm en vastberaden bleef Bert van Marwijk in Rotterdam vier seizoenen op de been, ondanks een vermeend gebrek aan charisma en zonder spelers en bestuursleden publiekelijk verwijten te maken. Wereldburger Ruud Gullit had er een voorbeeld aan kunnen nemen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden