ProfielKlete Keller

Klete Keller won olympisch goud, woonde kort in zijn auto en bestormde het Capitool voor Trump

In de doorgaans progressieve sportwereld zijn het zelden Trump-aanhangers die hun politieke voorkeur kenbaar maken. Des te merkwaardiger was het om olympisch zwemkampioen Klete Keller op 6 januari in het Amerikaanse Capitool te zien, in het sportjack van Team USA.

Klete Keller op de Olympische Spelen van 2008 in Beijing, waar hij zijn tweede gouden medaille op de 4x200 meter veroverde. Beeld AP
Klete Keller op de Olympische Spelen van 2008 in Beijing, waar hij zijn tweede gouden medaille op de 4x200 meter veroverde.Beeld AP

Bij de bestorming van het Capitool op 6 januari viel de verschijning van Klete Keller op in de door Donald Trump opgestookte meute complotdenkers, die de verkiezingsnederlaag van hun leider botvierde op het Amerikaanse regeringsgebouw. De olympisch zwemkampioen is een van de weinige sporters die de president tot de laatste snik trouw bleven, waar andere loyalisten zich al eerder van hem distantieerden.

Volgens een voormalig teamgenoot was Keller een ‘verloren ziel’ die na het succes van zijn zwemcarrière in een zwart gat was getuimeld. De Amerikaan won in 2004 goud op de 4x200 meter bij de Spelen van Athene, aan de zijde van onder anderen Michael Phelps, en herhaalde het kunstje in 2008 in Beijing.

Op de gitzwarte woensdag van de bestorming was hij te zien op beelden die werden geschoten door rellende Trump-aanhangers. Keller viel op door zijn 1.98 meter lange gestalte. Voor de gelegenheid had hij het olympische sportjack van Team USA aangetrokken, zagen voormalige teamgenoten die hem herkenden. Een zwemblog maakte zijn betrokkenheid wereldkundig. Vorige week donderdag meldde Keller zich bij de politie in zijn thuisstaat Colorado.

Waar was het misgegaan met de Amerikaan? In een reconstructie van The Washington Post tastten voormalige teamgenoten in het duister. Na een echtscheiding in 2014 was Keller kortstondig dakloos en vouwde hij zijn lange lichaam elke nacht in een Ford Fusion op de parkeerplaats van een Walmart-filiaal. De afgelopen jaren was hij werkzaam als makelaar en leek hij zijn leven op de rit te hebben. ‘Hoe hij nu alles op deze manier weggooit...’ zei zijn vroegere teamgenoot Gary Hall. ‘Ik begrijp het niet, maar het is heel verontrustend.’

Onderscheiding geweigerd

Op social media was Keller een van de weinige (voormalige) sporters die zich openlijk in het Trump-kamp schaarden. In een land waar 74 miljoen mensen op hem stemden, kent de president ongetwijfeld ook in de sport de nodige aanhangers, maar slechts een handvol van hen maakt zijn of haar politieke voorkeur kenbaar. Na de aanval op het Capitool raakte Trump bovendien enkele van zijn trouwste bondgenoten kwijt.

Bill Belichick, coach van American footballteam New England Patriots, weigerde de eervolle Medal of Freedom uit handen van de president te aanvaarden. In aanloop naar zijn verkiezingsoverwinning in 2016 las Trump nog vol trots een persoonlijke brief van zijn vriend Belichick voor bij een campagnebijeenkomst.

Door de gebeurtenissen in het Capitool zag hij af van zijn onderscheiding, verklaarde de footballcoach. Afgelopen zomer was hij bovendien aan het denken gezet door zijn spelers. ‘Ik heb veel voldoening gehaald uit gesprekken over sociale gerechtigheid, gelijkheid en mensenrechten die uiteindelijk leidden tot actie’, doelde Belichick op de Black Lives Matter-beweging die op afkeuring van Trump kon rekenen. (De afgelopen vier jaar namen andere sporters de Medal of Freedom wel in ontvangst. Onder hen honkballegende Mariano Rivera, de apolitieke Tiger Woods en Jerry West, het basketbalicoon wiens silhouet te zien is in het logo van de NBA.)

Van Kaepernick naar Floyd

De politieke verdeeldheid in de Verenigde Staten is in de sport terug te zien in de reactie van het publiek op uitingen van maatschappelijke betrokkenheid. Ruim 70 procent van het Amerikaanse volk moest in 2016 niets hebben van de knielende Colin Kaepernick, die vervolgens geen club meer kon vinden.

Tijdens de protesten tegen politiegeweld van afgelopen zomer, begonnen na de dood van George Floyd, bleken veel sportliefhebbers bijgedraaid: in de grote competities steunde het merendeel van de toeschouwers de protesten, bleek uit een enquête van onderzoeksbureau Nielsen. Een kleiner deel conservatieve kijkers moest er niets van hebben.

Eenlingen

In de grotendeels progressieve sportwereld kunnen atleten uiterst rechts in het politieke spectrum op weinig begrip rekenen. Ze laten niet vaak van zich horen.

In 2018 moest de Amerikaanse tennisser Tennys Sandgren zich verantwoorden voor interacties met alt-rightkopstukken op Twitter. Op het platform schreef hij onder meer bewijs te zien voor Pizzagate, een complottheorie waarvan aanhangers geloven dat Hillary Clinton een pedofielennetwerk aanstuurde vanuit een pizzazaak. Na stevige kritiek haalde Sandgren de bezem door zijn Twitter-verleden.

Op 6 januari keek honkbalgrootheid Curt Schilling met goedkeuring naar de gewelddadige opstand in Washington. ‘Leun achterover en kijk naar mensen die opkomen voor hun rechten, democratie en het beëindigen van corruptie,’ schreef hij op Twitter. De verzamelaar van nazimemorabilia kreeg in 2019 een warme aanbeveling van president Trump toen hij zich kandidaat wilde stellen voor de Senaat.

Zo bont als Keller maakte niemand het vooralsnog in de Amerikaanse sport. De zwemmer die in 2004 bij de Spelen van Athene de machtige Ian Thorpe van zich afhield, kan na zijn arrestatie rekenen op een forse straf. In het uiterste geval belandt hij voor vijftien jaar in de gevangenis.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden