Interview

Killer dient het team nu als de 'keeper'

Vanavond spelen de volleybalsters in de kwartfinales van het EK tegen Polen met een opvallende libero. De afmaker is nu een aangever. 'Het is vooral mentaal een ander spel.'

Robert Misset
De Nederlandse international Debby Stam-Pilon gaat zondag gestrekt om een inzet van een Poolse te verdedigen. Beeld anp
De Nederlandse international Debby Stam-Pilon gaat zondag gestrekt om een inzet van een Poolse te verdedigen.Beeld anp

A anvalster Debby Stam-Pilon heeft bij haar rentree in het Nederlandse volleybalteam haar rugnummer behouden, maar 16 staat nu op het afwijkende shirt voor de libero. De herintredende moeder, die komend seizoen bij het Franse Le Cannet weer mag aanvallen, toont haar meerwaarde tijdens het EK als 'chef achterveld'. Stam: 'We hebben genoeg power in de aanval, ik help het team nu passend en verdedigend.'

Drie jaar geleden speelde de 31-jarige Stam voor het laatst in het Nederlandse team bij de mislukte kwalificatie voor de Spelen van Londen in 2012, waarna ze door een chronische rugblessure uit beeld raakte. 'Ik miste door die rug al het WK in 2010, daarna ben ik blijven sukkelen.'

Speciaal

Vorig jaar beviel ze van een zoon, die zondag zijn eerste verjaardag viert. 'Het zou speciaal zijn als we die dag Europees kampioen worden, zegt Stam. 'Ik besef hoe bijzonder het is dat ik het EK kan spelen. Mijn lichaam besliste in 2013 dat ik moest stoppen, maar ik was er nog niet klaar voor. Volleybal is zo'n groot deel van mijn leven, ik wilde het afmaken op mijn voorwaarden.'

Voor het WK in 2010 bleef spelverdeelster Kim Staelens tot enkele weken voor de bevalling balletjes opgooien aan het net. Stam, lachend: 'Kim wel, ik niet. Ik ben drie maanden na de geboorte van mijn zoon weer fysiek gaan trainen. Vanaf april kwam de bal erbij. Ik wilde het Nederlandse team helpen, ik wist nog niet in welke rol. Ik heb het met bondscoach Guidetti besproken. De positie van libero voelde al snel natuurlijk.'

'Een lulletje in een hesje'

Bij de invoering van de libero in 1998 sprak volleybalicoon Ron Zwerver geringschattend over 'een lulletje in een hesje'. De libero is tegenwoordig meer dan de stofzuiger, die de middenaanvaller vervangt om het vuile werk in het achterveld op te knappen. Het Turkse vrouwenteam liet twee libero's elkaar aflossen voor de servicepass en de verdediging. Het 'keepen' is een onmisbaar specialisme geworden.

Stam verdreef Myrthe Schoot als eerste libero uit de basis, al spreekt ze van een duobaan. De afmaker is nu de aangever. 'Een balletje slaan of het punt maken met een blok geeft een enorme kick. Als aanvalster kun je een mindere pass altijd compenseren door de bal over het net te rossen. Als libero moet ik mijn energie halen uit het passen, een verdedigende actie en af en toe een balletje opzetten voor de aanvalsters. Het is vooral mentaal een ander spel.

'Passen is altijd mijn voornaamste kwaliteit geweest, al moest ik even wennen aan een andere plek in de verdediging. Vanaf linksachter lees je het spel anders dan op midachter, waar ik als passer/loper stond. Op die positie kun de aanvalspatronen van de tegenstander vanaf een grotere afstand bekijken. Je hebt net iets meer ruimte.'

Koel blijven

De libero is ook kwetsbaar, aldus Stam. 'Ik ben me ervan bewust dat ik voor de pass het veld in kom. Wanneer ik een 'ketser' maak, valt het extra op. Zie je mensen denken: de libero hoort toch goed te passen? Je moet als libero koel blijven, ik word niet zenuwachtig als ik een bal minder goed bij de spelverdeelster breng. Voor elkaar, dat staat niet voor niets op ons shirt. We lossen het samen op.'

Het Nederlandse team heeft op meerdere fronten progressie geboekt, constateert Stam. 'De groep is meer volwassen. De talentvolle meiden van enkele jaren geleden zijn nu rond de 25 jaar en staan echt als ervaren vrouwen in het veld.

Goed gevoel

'Het is een hechte ploeg, de bondscoach kan iedereen opstellen. Als een speelster een mindere dag heeft, pakt een ander het op. We moeten nog bewijzen dat we ook beslissende wedstrijden kunnen winnen. Maar het gevoel bij dit EK is goed.'

De volleybalsters hebben ook meer charisma. De ploeg is niet langer in zichzelf gekeerd, als in de laatste jaren bij Avital Selinger en tijdens het WK in 2014 onder de regie van Gido Vermeulen. De speelsters betrekken de fans nu ook via de sociale media.

Een andere maatschappij

Stam: 'Het klopt dat we vroeger wat meer werden afgeschermd, we hielden dingen bij onszelf. We hebben ook andere karakters in het team, vroeger richtten speelsters zich op hun sport. We leven in een andere maatschappij. Ik heb nog steeds niet veel met Facebook of Twitter, dat laat ik graag over aan mijn teamgenoten.

'Nu hebben we meer meiden, die zich openstellen en energie overhebben om ook met de buitenwereld te communiceren. Het helpt ook dat we een EK in eigen land spelen. Ons fantastische publiek verdient het dat we iets teruggeven. Ik heb nog nooit zoiets meegemaakt. We worden echt gelift. Ik hoop dat de ambiance vanavond in Ahoy net zo mooi is als in Apeldoorn. We zetten het zaalvolleybal bij het EK weer op de kaart.'

undefined

Stam overweegt een derde tattoo te laten zetten als de volleybalsters in Rio de Janeiro na twintig jaar weer op het olympische podium mogen staan. Wijzend naar de vogel op haar arm: 'Die is het symbool voor mijn huwelijk. Ik heb ook een veer op mijn rug laten zetten, als een bewijs van veerkracht na al het blessureleed.

'Misschien vind ik nog een plekje voor de olympische ringen. Het is te lang geleden dat we aan de Spelen hebben meegedaan.'

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden