ReportageSalt Lake City

Jutta Leerdam: diva, beest en wereldkampioene schaatsen

Jutta Leerdam viert haar wereldtitel op de 1.000 meter in Salt Lake City. Beeld AP

Met ‘het grote doel’ in haar achterhoofd – wereldkampioen op de 1.000 meter worden – reisde de 21-jarige Jutta Leerdam naar Utah voor de WK Afstanden. Tot ieders verbazing kan ‘Jutta’ zich na dit schaatsweekeinde al op haar volgende grote doel gaan richten.

Eigenlijk bestaan er twee Jutta’s, zegt Jutta Leerdam zaterdagmiddag in Salt Lake City, waar ze zojuist wereldkampioen is geworden op de 1.000 meter. De ene Jutta is ‘best wel een beetje een diva’, geeft ze toe. Iemand die zich laat sponsoren door kledingontwerper Nikki Plessen en heel bewust nadenkt over hoe ze zichzelf wil presenteren. De andere Jutta is ‘een beest’. Iemand die elke training alles geeft en nooit stopt met vragen wat er beter kan. Dat alles met ‘het grote doel’ in haar achterhoofd.

Wel, dat grote doel is nu bereikt: wereldkampioen 1.000 meter, op haar 21ste al. ‘Heftig hè. Ik zat zelf net ook al te denken. Wat gaat er nog allemaal komen?’, vertelt ze in de catacomben van de Olympic Utah Oval. Velen hebben dan al grapjes gemaakt over de naam van het stadion. ‘Is die soms naar jou vernoemd?’ Ze kan er wel om lachen. ‘Mooi toch allemaal?’

Leerdam startte niet als favoriet. Vooraf had ze er helemaal niet zo veel fiducie in gehad dat ze al die grote namen als Olga Fatkulina en Miho Takagi kon verslaan. Het was haar vriend Koen Verweij die haar moed insprak: ‘Je hebt op de trainingen al laten zien dat je het vermogen hebt. Ga nu maar lekker schaatsen.’ En dat deed ze.

Haar rit beschrijft ze als volgt: ‘Goeie start, goed eerste rondje en goed afgemaakt.’ Eén kanttekening: ze snijdt een bocht verkeerd aan. ‘Anders had ik een wereldrecord gereden.’ Nu blijft het bij een Nederlands record: 1.11,84. Met ‘hartslag 180’ en ‘een misselijk gevoel’ bekijkt ze vanaf het middenterrein de andere ritten. Pas als ze doorkrijgt dat niemand aan haar tijd gaat komen, laat ze de vreugdetranen toe.

Jutta Leerdam bekijkt zichzelf op haar telefoon voordat ze het podium opgaat voor de huldiging.Beeld EPA

‘Merk Jutta’

Vroeger, bij de junioren, werd Jutta Leerdam eens gevraagd om haar doelen voor de toekomst op te schrijven. Waar anderen voorzichtig noteerden ‘onder de 40 seconden rijden’ schreef Leerdam als enige ‘olympisch kampioen worden’ op. Het is de grenzeloze ambitie van iemand waar, zoals Verweij dat zegt, ‘een goeie kop op zit.’ Wat ze doet, doet ze goed.

Zo is het ook met haar activiteiten op social media. Als een van de weinige schaatsers heeft ze een eigen manager die het merk ‘Jutta’ in de markt zet, mede op aandrang van haar vader, eigenaar van een tomatenkwekerij in het Westland. Die vertelde onlangs in het AD: ‘Dat schaatsen is leuk, maar het moet ook wat opleveren. Ze hoeft van mij niet voor een uitkering te rijden, dan kan ik via mijn netwerk veel beter betaalde banen regelen.’

Leerdam heeft inmiddels over de 200.000 volgers op Instagram. Ze doet niets zomaar. Over alles is nagedacht, tot de lichtinval op de foto’s aan toe. ‘Een merk creëren is iets van nu’, zegt Verweij. Tegelijk ziet hij er op toe dat ze de sport niet uit het oog verliest. ‘Prioriteit is winnen. Dáár moet je bekend van zijn.’

Leerdam onderweg in haar winnende race. Beeld EPA

De twee leerden elkaar kennen op de schaatsbaan. Via Instagram nodigde Verweij haar drie jaar geleden uit voor een etentje aan de boulevard in Scheveningen. Sindsdien is hij ‘een behulpzame coach en soms een kritische trainer.’ Leerdam noemt het aandeel van haar vriend in de wereldtitel groot. ‘Vooral in mentaal opzicht. Hij heeft altijd in me geloofd.’

Vorige maand werd Leerdam ook al Europees kampioen op de 1.000 meter. Het einde van haar progressie is volgens Verweij nog lang niet in zicht. Zijn vriendin heeft wel iets weg van Pavel Koelizjnikov, vindt hij; ook iemand die zijn kracht op het ijs goed kwijt kan, waardoor het allemaal minder kracht lijkt te kosten. ‘Als ze dat weet uit te bouwen, kan ze nog een volgende stap zetten.’

Marktwaarde

Of dat bij haar huidige ploeg Reggeborgh is, valt nog te bezien. Haar contract loopt af en samen met Verweij, die als schaatser een comeback maakt en over twee jaar mikt op olympisch goud, is ze commercieel interessant. Ze draait er niet omheen: ‘Ik heb een groot platform, doe iets nieuws in de schaatswereld. Dat kan voor sponsors aantrekkelijk zijn.’

Verweij: ‘We moeten alle opties overwegen. Natuurlijk hopen we dat Reggeborgh een aanbieding gaat doen. Maar misschien is dit ook voor triple A-bedrijven een interessant moment om in te stappen.’

De wereldtitel zal haar marktwaarde in elk geval geen slecht doen. Na haar gouden race vlogen de smiley’s en hartjes in het rond op Instagram. Tijd om te kijken of ze er al nieuwe volgers bij had gekregen, had ze in alle hectiek nog niet gehad. ‘Maar het zou hartstikke leuk zijn. Iedereen is welkom bij de club.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden