Jean-Paul de Jong neemt scepsis weg met clubrecord

Bij de aanstelling van Jean-Paul de Jong als hoofdtrainer van FC Utrecht werden door de spelers de nodige vraagtekens gezet. Was de loyale assistent van Erik ten Hag, die in de winterstop naar Ajax vertrok, wel capabel genoeg? Twee maanden later is de scepsis verdwenen.

Sean Klaiber viert zijn goal met hoofdtrainer Jean-Paul de Jong.Beeld anp

Door de overwinning op FC Twente (3-1) verbrak De Jong, die veertien jaar voor Utrecht speelde, een record: nooit eerder bleef een trainer van Utrecht de eerste acht wedstrijden ongeslagen (vier keer gelijk, vier keer winst).

'De Jong borduurt voort op het succes van Ten Hag en voegt daar zijn eigen sausje aan toe', zegt Gert Kruys. Volgens de oud-speler en tegenwoordig wedstrijdanalist bij RTV Utrecht speelt De Jong iets aanvallender, al scheelt het niet veel. De speelwijze is er de afgelopen tweeënhalf jaar onder Ten Hag ingeslepen. Spelers weten precies wat er van ze wordt verwacht.

Na gelijke spelen tegen onder meer AZ, Feyenoord en Ajax en vier overwinningen op rij is Utrecht gestegen naar de vierde plek. Het succes komt niet uit de lucht vallen. Utrecht, dat werkt met de achtste of negende begroting in de eredivisie, eindigde de voorbije twee seizoenen als vierde en vijfde.

Volgens oud-algemeen directeur Wilco van Schaik werd de basis al in 2008 gelegd, toen Frans van Seumeren de club overnam. 'Met de komst van Van Seumeren sloop hoop en ambitie in de club. Hij is degene die de kar is gaan trekken. Zonder hem was dit niet mogelijk geweest. Hij durfde spelers als Toornstra en Haller te halen terwijl de club verlies draaide en vulde dat tekort zelf aan.'

Lange tijd bleven de prestaties achter bij de ambities van Van Seumeren. De club bungelde veelal tussen plek zeven en elf. Van Schaik: 'Het heeft langer geduurd dan Van Seumeren had voorzien, toch is hij nooit in paniek geraakt en altijd in de club blijven investeren.'

Gyrano Kerk wordt in balbezit opgejaagd door Twente-speler Peet Bijen.Beeld anp

Cultuuromslag

De echte cultuuromslag vond tweeënhalf jaar geleden plaats, toen Ten Hag als trainer werd aangesteld. De Tukker creëerde een topsportklimaat en zette de club naar zijn hand: hij legde het gebruik van mobiele telefoons aan banden, creëerde op het trainingscomplex een ruimte waar alleen het eerste team nog kon komen, liet nieuwe trainingsvelden aanleggen en vroeg om grote doeken zodat pottenkijkers tot het verleden behoorden.

Kruys: 'Zijn voorgangers hebben het ook goed gedaan, maar het waren trainers die meedachten met de club.' Ten Hag daarentegen wilde geen concessies doen. Alleen dan zou Utrecht op sportief vlak stappen kunnen maken. 'Van die cultuuromslag profiteert de club nu nog steeds', aldus Kruys.

Van Schaik: 'Met de komst van Ten Hag zijn we meer gaan investeren in het eerste en hebben we voor een ander klimaat gekozen op het technische vlak. Dat was noodzakelijk om de volgende stap te zetten. De norm moest omhoog.'

Aanvoerder Willem Janssen en keeper David Jensen.Beeld anp

Goedlachse assistent

Hoewel Ten Hag zeer succesvol was in Utrecht, haalden sommige mensen binnen de club opgelucht adem toen hij in december naar Ajax vertrok. Hij zat iedereen elke dag op de huid en stopte spelers vol met informatie en patronen. Daarvoor in de plaats kwam De Jong, de joviale assistent die tweeënhalf jaar had meegekeken met Ten Hag.

Spelers vroegen zich af of de goedlachse assistent de erfenis van zijn voorganger wel kon dragen. De man die een luisterend oor was voor teleurgestelde spelers, moest zich nu boven de groep plaatsen. Het pakt tot nu toe voortreffelijk uit. 'Ten Hag gaf ons veel informatie mee, De Jong geeft ons meer verantwoordelijkheid. Inmiddels zijn we zo gegroeid dat we het deels zelf kunnen', zegt aanvoerder Willem Janssen.

Dus bloeit de volksclub die leeft in uitersten van emotie. Van Schaik: 'Dat hoort bij de club en de stad. Utrecht is de vierde stad van het land, maar kon die ambitie op het veld nooit structureel waarmaken. De laatste jaren is dat wel het geval. De Utrechter is weer trots op zijn club.'

Supportersgroei

Waar het merendeel van de clubs het aantal toeschouwers de afgelopen jaren zag dalen, nam dat bij Utrecht met 6 procent toe. Daarmee kent zij de grootste groei van alle clubs in de eredivisie. Vooral de aanwas van jeugdige fans - na de fanatieke supporter de tweede groep die groeit - valt op.

Volgens Van Schaik komt dat mede door de vele maatschappelijke projecten die Utrecht heeft opgezet. 'Van Seumeren wil dat de club wat betekent voor de provincie.' En Kruys: 'Ik zie de jeugd in de stad weer in T-shirts van Utrecht rondlopen. Dat is wat deze club zo sterk maakt.'

De ambitie van Utrecht is om in 2020 een stabiele subtopper te zijn. Wat dat betreft ligt zij voor op schema. Aanvoerder Janssen: 'Als we dit seizoen voor het derde jaar op rij in de top-5 eindigen mogen we ons wel een stabiele subtopper noemen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden