'Je schrikt je rot van niveau eredivisie'

Elk jaar vertrekt een handvol handbalsters naar het buitenland. En ze verdwijnen steeds jonger. De uittocht moet een halt worden toegeroepen, vinden de coaches onder aanvoering van oud-bondscoach Bert Bouwer.

Voetbaltrainer Guus Hiddink (L) in gesprek met handbalcoach Bert Bouwer tijdens het Nationaal Coach Congres in Sportcentrum Landstede. Beeld anp
Voetbaltrainer Guus Hiddink (L) in gesprek met handbalcoach Bert Bouwer tijdens het Nationaal Coach Congres in Sportcentrum Landstede.Beeld anp

De nationale handbalploeg is 'klaar' voor de komende vier jaar en daarom is het nu tijd voor het opkrikken van de eredivisie bij de vrouwen. Dat zegt oud-bondscoach Bert Bouwer namens de Nederlandse eredivisietrainers. De ervaren Bouwer is sinds een jaar terug in de hoogste klasse, als coach van het Amsterdamse Succes Schoonmaak VOC.

'Het is tijd voor de resetknop. Tijd om te veranderen. Het is tien jaar zo gegaan, met de handbalacademie op Papendal als succesvol speerpunt. Met dit Nederlands team, dat we nu bezitten, zijn we klaar voor de volgende stap. En dat is het versterken van de eredivisie', aldus Bouwer.

Hij is zich rot geschrokken van het niveau van de hoogste handbaldivisie van Nederland. Speelsters van niveau vertrekken via de handbalacademie naar het buitenland. Bouwer beleeft het deze winterstop met zijn speelster Mariëlle Beugels die, 18 jaren oud, naar de Duitse Bundesliga vertrekt en daar aansluit bij Bad Wildungen, met vijf andere Nederlandse beloften.

'De laatste acht jaar zijn er vier, vijf speelsters per jaar naar het buitenland gegaan. De opleiding kan dat niet aanvullen. De handbalacademie zuigt speelsters weg uit de eredivisie. Ik zie verval. Als eredivisieclubs hebben we echt veel last van de voltijds opleiding op Papendal.

'We kunnen een keer per week, op de vrijdagavond, met het volledige team trainen. Hoe kom je aan je teamdynamiek? Ons voorstel is: kom de eredivisie tegemoet, geef ons de donderdagavond', zegt Bouwer die de waarde van de academie geen moment wil afvallen.

'Want elk commentaar op de handbalacademie wordt tegenwoordig gezien als een aanval. Dat is niet onze bedoeling. Weet je, ik beken zelf ook schuld. In 1997 heb ik speelsters uit de competitie gehaald, maar dat was tot 2000. Toen zijn de internationals naar Denemarken en Duitsland gegaan.

'Natasja Burgers was toen 25, Beugels is 18. Vooropgesteld, ik gun het ze super, maar is het niet wat vroeg? Je gaat er als leerling-handbalster heen. De druk is enorm, je bent buitenlandse kracht. Je wordt geacht te leveren. Ik zeg: blijf wat langer in Nederland.'

De handbalacademie van 2006 draagt volgens Bouwer en zijn collega's schuld door steeds jonger te selecteren. Bij de oprichting waren Laura van der Heijden en Jessy Kramer met hun 16 jaren uitzonderingen; te jong en toch maar toegelaten. Nu zijn er speelsters van 15 die aantreden op het internaat in de bossen van Arnhem.

Archiefbeeld van bondscoach Bert Bouwer tijdens de verloren handbalwedstrijd tegen Joegoslavie. Beeld anp
Archiefbeeld van bondscoach Bert Bouwer tijdens de verloren handbalwedstrijd tegen Joegoslavie.Beeld anp

'Ik pleit voor 18-jarigen. Dan maak je bewustere keuzen. Je bent fysiek volgroeid. De vroegere technisch directeur, Ton van Linder, heeft er een nota over geschreven. Je geeft als handbalverbond zo ook meer ruimte aan laatbloeiers. Die komen nu nooit meer in de buurt van de nationale teams. De clubs zullen dan tot die leeftijd volwaardige programma's moeten bieden.'

Volgens Bouwer is doel 1, ook zijn droomdoel, nu verwezenlijkt in het Nederlandse handbal. 'We hebben op de Olympische Spelen gespeeld. Zijn aanwezig op WK's en EK's. Ik ben echt apetrots op het team zoals dat nu op het EK in Zweden speelt. Maar nu komt voor mij doel 2 in beeld, en ik voel me gesteund door de collega's. En dat is tophandbal in Nederland zelf. We hebben er tot 2020 de tijd voor. Want deze nationale ploeg is nog zo jong. Die kan mee tot de Spelen van Tokio.'

Bouwer zegt zich 'verantwoordelijk' te voelen voor het clubniveau van Nederland. Hij is zich ervan bewust dat hij aan de basis van de academie heeft gestaan. Het van Denemarken afgekeken speltype, snel, dynamisch en attractief, komt grotendeels uit zijn koker. Bouwer werkte drie jaar in het handbalgekke land in Scandinavië.

Hij erkent: 'De handbalacademie is de verkorte weg naar de top. Het heeft zijn waarde bewezen.'

Maar er is ook de weg van Sercodak Dalfsen dat met een semiprofessionele aanpak tal van tophandbalsters heeft voortgebracht. Er zouden meer Dalfsens moeten komen in handballand Nederland. Als meer verenigingen dat zouden bieden, 'dan is de handbalacademie niet meer nodig' is het antwoord van het Nederlands Handbal Verbond (NHV) dat Bouwer en zijn collega's ten volle onderschrijven. Nu vinden zij dat de bondscoaches, zoals de pas aangetreden Helle Thomsen, meer feedback moeten geven.

Niet te snel

Snelle veranderingen (per 1 januari) zijn onlogisch, stelt technisch directeur Sjors Röttger van het Nederlands Handbal Verbond in een brief. Hij wil ook niet ingrijpen in het leven van de talenten. 'Zij zijn eigenaar van hun eigen talent en het te volgen programma.'

Röttger stelt voor dat de clubs op zaterdagochtend een extra tactische teamtraining inlassen. Dat is in de eredivisie de competitiedag. Namens de trainers waarschuwt Bert Bouwer voor overbelasting. Röttger zegt dat er een projectgroep voor de toekomst van 'ons dameshandbal' komt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden