'Je moet hem gewoon goed raken'

Arendsogen en een korte slagbeweging zijn onontbeerlijk voor een slagman. Slechts een enkeling steekt er bovenuit. Zondag ging de Amerikaanse honkbalcompetitie van start.

Bryan Engelhardt.Beeld anp

Bryan Engelhardt (33) is naar eigen zeggen geboren om honkballen te slaan. Het liefst zo ver mogelijk, als het kan de hele dag. Bij zijn debuut in de Nederlandse competitie sloeg hij in zijn allereerste slagbeurt een homerun. Op het door Nederland gewonnen WK in 2011 stonden achter zijn naam de meeste honkslagen. Kortom: de speler van Kinheim is een onomstreden slagkanon.

Dat komt niet vanzelf, 'want om een goede slagman te worden, moet je investeren', zegt hij. Elke dag oefent hij zijn slagbeweging. 'Anders worden je handen traag.'

Engelhardt weet als geen ander hoe belangrijk het is voor een honkballer - wanneer hij niet werper of catcher is - om af en toe een bal raak te slaan. Eind jaren negentig speelde hij kort bij een satellietteam van proforganisatie Baltimore Orioles uit de Major League Baseball (MLB), de hoogste Amerikaanse honkbalcompetitie. Hij sloeg niet vaak genoeg raak om de Orioles te overtuigen. De Curaçaoënaar verdween in het afvoerputje van het Amerikaanse honkbal.

Nederlanders

Zondag ging het MLB-seizoen van start met een handvol Nederlanders. Zij hebben wel die schifting overleefd. Maar hoe spectaculair hun vangballen de komende maanden ook zullen zijn, ook voor hen zijn rake slagen cruciaal om in de competitie te blijven.

Werpers doen er alles aan dat te voorkomen. In de MLB gooien ze ballen met 150 kilometer per uur richting de slagman. Het geeft hem minder dan een halve seconde om zijn knuppel tegen het bolletje koeienleer met een diameter van ruim zeven centimeter te krijgen. Volgens Bart Hanegraaff, slagcoach bij het talententeam van de Nederlandse honkbalbond, is slaan in het honkbal één van de moeilijkste onderdelen. 'Iemand die één op de drie ballen raak slaat, is al een expert.'

Het belangrijkste voor een slagman volgens de coach? Hij moet zo lang mogelijk de bal kunnen volgen, vanaf de hand van de werper tot de slagplaat. Hoe meer informatie de slagman over het traject van de bal te weten kan komen, hoe meer kans hij heeft een optimaal resultaat te behalen. Als hij ook nog eens een korte slagbeweging heeft, geeft hem dat nog meer tijd de bal te volgen.

Nederlander in de VS

Zeven spelers en één coach met een Nederlands paspoort hebben bij aanvang van het seizoen een plek bij een MLB-club. Verreweg de meeste ogen zijn gericht op Didi Gregorius. De 25-jarige korte stop begint aan zijn eerste seizoen bij recordkampioen New York Yankees. Xander Bogaerts (Boston Red Sox), Jonathan Schoop (Baltimore Orioles), Andrelton Simmons (Atlanta Braves) en Pedro Strop (Chicago Cubs) zijn de andere Nederlanders in de MLB. Kenley Jansen (Los Angeles Dodgers) en Jurickson Profar (Texas Rangers) zijn door blessures uitgeschakeld. Slagcoach Hensley Meulens won in 2014 met de San Francisco Giants de World Series en speelt ook dit seizoen bij de regerend MLB-kampioen.

Kijken

Goede slagmannen combineren het meteen kijken naar de plek waar ze essentiële informatie vergaren voor hun slag met een snelle, effectieve swing. 'Een slagman moet zicht, motorische controle en kracht goed op elkaar afstemmen', legt Hanegraaff uit.

Zodoende zijn armen als staalkabels niet direct een vereiste om goed te kunnen slaan en is er ook geen prototype van de ideale slagman. Vorig seizoen was Venezolaan José Altuve met zijn 1 meter 68 de beste slagman van de MLB. In het verleden sloeg Mark McGwire 70 homeruns in één MLB-seizoen, ook al droeg hij contactlenzen.

Maar Hanegraaff is niet voor niets slagcoach. Zijn functie suggereert dat zelfs een op het oog puur instinctieve actie te leren is. Hij leert jonge honkballers bijvoorbeeld de bal beter te volgen. Met hulp van een speciale bril, die registreert waar de speler zijn pupil op focust als hij aan slag staat, wordt het kijkgedrag geanalyseerd.

'In theorie zou iedereen een goede slagman kunnen worden', zegt Hanegraaff. 'Maar of dat ook gebeurt, heeft te maken met talent, ontwikkeling, lerend vermogen, omgevingsfactoren en fysieke aspecten.'

Bryan Engelhardt weet niet hoe hij aan zijn slagtalent komt. 'Of je hebt het, of je hebt het niet', zeg hij nuchter. 'Het is net als met voetballers. Sommigen moeten heel hard trainen om aan te haken en bij sommigen gaat het vanzelf.'

Goed raken

Het slaan van een homerun is volgens hem ook niet moeilijker dan het slaan van een honkslag. Je moet hem gewoon goed raken, zegt hij. 'Als dat gebeurt, voel je helemaal niets. Alle energie zit dan in de bal. Kracht is niet het belangrijkste bij slaan.'

Engelhardts favoriete slagman is MLB-legende Tony Gwynn, die in de jaren tachtig en negentig als speler van San Diego Padres werpers angst inboezemde. 'Hij kon alles slaan, het maakte niet uit welke bal hij kreeg.' Volgens Engelhardt zijn dat de absolute topspelers. Slagmannen die geen enkel zwak punt in de slagzone hebben. 'In het vierkantje zijn ze overal hot.'

Bij een jonge Nederlander die speelt in de MLB ziet Engelhardt dat ook. Zijn naam: Jonathan Schoop, 23 jaar en speler van het team waar hij zelf niet kon slagen; de Orioles. Een kleine vier jaar geleden werden ze samen wereldkampioen. 'Als die jongen aankomend seizoen het vertrouwen krijgt, breekt hij door. Het gaat bij hem automatisch.'

Beeld -
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden