INTERVIEW

Ireen en Sven zijn uit elkaar

Jaren zaten ze samen bij TVM: Sven Kramer en Ireen Wüst, de gouddelvers van het Nederlandse schaatsen. Dit seizoen is alles anders. Door John Volkers Foto's Hollandse Hoogte

Kramer en Wüst tijdens een training in Sotsji. Beeld anp
Kramer en Wüst tijdens een training in Sotsji.Beeld anp

De tandem

Sven en Ireen. Of Ireen en Sven. Uit de monden van coach Gerard Kemkers, manager Patrick Wouters of sponsor Arjan Bos klonk het als een bezwering. Natuurlijk was TVM een schaatsploeg van acht, negen, in een zeldzaam geval elf schaatsers, maar eigenlijk was het de meeste jaren een collectief van twee: Sven Kramer en Ireen Wüst. Negen jaar lang maakten zij de dienst uit, verdienden zij de medailles, verwierven zij de aandacht en stonden zij model voor de succesvolste schaatsploeg aller tijden.

In 2014 stopte TVM. Er kwam geen vervangende sponsor. Kramer ging verder bij de ploeg BrandLoyalty van trainer Jac Orie, die nu TeamLottoNL-Jumbo heet. Wüst werd de kopvrouw van Continu, het team van de coaches Marianne Timmer en Gianni Romme. Het is nu Sven. En het is Ireen. Beiden lijken gelukkig in hun nieuwe omgeving.

Sven Kramer en Ireen Wüst in hun TVM outfits. Beeld anp
Sven Kramer en Ireen Wüst in hun TVM outfits.Beeld anp

De afspraak

Kramer, na lang nadenken: 'Het is lang terug. Het was nog voor de WK afstanden van Sotsji, in februari 2013. Ik belde Jac op en zei: 'We moeten even zitten.' Dat hoefde niet in geheim hoor. Ik heb open kaart gespeeld over die gesprekken, naar Gerard Kemkers (zijn toenmalige trainer, red.) toe en naar TVM. Als het was uitgelekt, mij ook goed. Of het me gehinderd zou hebben in het olympische jaar? Zo heb ik er zelf niet naar gekeken.'

Wüst: 'Ik zat in bad toen Marianne belde. Zij belde me tijdens haar skivakantie. Het verraste me. Het was een welkom telefoontje, de klik was er meteen. Het voelde goed tussen ons.

'Ik had negen jaar succesvol geschaatst bij TVM, onder leiding van Gerard Kemkers. Maar ik voelde dat ik toe was aan iets nieuws, aan deze vrouwenploeg van Continu dus. In de eerste periode na de Spelen, als je met zoveel medailles thuiskomt, was verder gaan in een ploeg met Kemkers optie nummer één. Je hebt dan niet de behoefte te veranderen. Toen Marianne belde, ben ik gaan nadenken. Negen jaar is een hele poos. Misschien was het voor mij tijd. Toen sloeg Sven een andere weg in en ging ik er nog meer over nadenken.'

De ploeg

Kramer: 'Ik vond Orie een aantrekkelijke coach om naartoe te gaan. Ik wilde na de Olympische Spelen van Sotsji een andere weg inslaan. Ik wil nog vier jaar schaatsen, maar niet nog vier jaar op dezelfde manier. Ik had bij Gerard kunnen blijven en veel kunnen veranderen. Maar je verandert niet de kern.

Er was geen verzadiging. Het was meer nieuwsgierigheid naar iets anders. Ik heb ook met andere coaches gesproken, maar voor mij was Jac de belangrijkste. Ik had in een vroeg stadium besloten dat ik naar hem wilde, wat de consequenties daarvan ook zouden zijn.'

Wüst: 'Dit is een andere ploeg met een andere coach. Ik schaats in de training achter Gianni (Romme, red.). Dat deed ik niet bij Gerard. Dat ging nu eenmaal niet. Maar ik train bij Continu wel allround. In de filosofie van Marianne en van Gianni. Die is anders dan die van Gerard.

En dit is natuurlijk een vrouwenploeg. Dat is anders dan een gemengde ploeg. Hier is geen Koen (Verweij, red.) die naakt in mijn bed ligt. Het is andere praat. Ik ben degene met de platte grappen, een overblijfsel uit mijn tijd met mannen. Ireen! zeggen ze dan.'

De wensen

Kramer: 'Ik heb Douwe de Vries en Wouter Olde Heuvel meegenomen van TVM naar Lotto-Jumbo. Stayers. Dat was een voorwaarde. Ik heb andere doelstellingen dan de rest van het team. Mannen als Nuis, Groothuis, Otterspeer en Smeekens zijn sprinters, rijden de 500 en 1.000 meter. Met hun trainen is goed om mijn 1.500 aan te scherpen, maar ik wil blijven allrounden. Ik heb nog vier WK's voor de boeg. Dat betekent dat ik een ander trainingsprogramma moet draaien dan die sprinters. Dat ga ik niet alleen doen.'

Wüst: 'Ik ben in mijn eentje overgekomen naar Continu. Ik moet nu sparren met Jorien Voorhuis en Yvonne Nauta. Voorheen had ik de jongens bij TVM. Nu ben ik te midden van de vrouwen de beste, al zeg ik dat niet graag van mezelf. Toen, met die mannen, was ik de slechtste. Daar heb ik veel aan gehad. Ik heb niet overwogen Koen Verweij mee te nemen. Die is prima terechtgekomen. Op het meekomen van Kemkers heb ik niet aangedrongen. Dat werkt niet. Dan word je een soort van twee-eenheid in een bestaande ploeg. De filosofie van Kemkers is een andere dan die van Gianni en Marianne. Dat moet je niet samenbrengen.'

De stand van zaken

Wüst: 'Ik weet niet waar ik sta, ik mis referentiekaders. Bij Gerard wist ik: dit programma is me op mijn lijf geschreven. Nu begin ik aan een nieuw seizoen en weet ik niet hoe het uitpakt.

'Ik ben er open ingegaan. Dit is een nieuwe kans. Ook voor mijn lichaam. Verfrissend. Ik heb trainingen gehad, dat ik zei: wat, zijn we nu al klaar? Bij TVM was het drie kwartier warming-up en dan gingen we echt beginnen. Ik merk dat het moeilijk is direct alles uit mijn lichaam te halen. Ik bouw een reserve in, omdat ik van vroeger weet: er komt deze training nog zo veel meer. Deze aanpak is een andere manieren om je lichaam te prikkelen.'

Ireen Wüst werd benaderd door Marianne Timmer, en rijdt nu in een ploeg met alleen vrouwen. Sven Kramer koos voor Jac Orie. Beeld anp
Ireen Wüst werd benaderd door Marianne Timmer, en rijdt nu in een ploeg met alleen vrouwen. Sven Kramer koos voor Jac Orie.Beeld anp

Kramer: 'Ik was niet best bij mijn entree in deze ploeg. Ik ben geopereerd aan mijn luchtwegen, daarom ben ik vroeg gestopt in de vorige winter. De operatie verliep niet zoals had gemoeten. Ik kreeg een infectie. Ik ben twee maanden knock-out geweest. Ik had er al de hele winter last van, maar je laat je niet midden in een olympisch seizoen opereren.

Ik train nu anders. Ik voel me zo onwetend. De laatste jaren had ik veel referentiepunten in de zomer. Als ik zo hard een berg op fiets, dan komt er in de winter een 6.10 minuten op de 5 kilometer uit. Dat heb ik nu helemaal niet. Jac kan zeggen dat het goed gaat. Ik geloof het pas na 12,5 ronden bij de eerste wedstrijd.'

De doelen

Wüst: 'Het wereldrecord op de 1.500 meter in Calgary. Er zijn niet veel belangrijke toernooien op die snelle hooglandbaan. In 2011 was daar de laatste keer een WK. Toen was ik nog niet zo goed (Wüst werd wereldkampioen, red.) dat ik een aanval kon doen op die toptijd van Cindy Klassen. Ik denk dat ik met mijn persoonlijk record van 1.53,3 van Heerenveen ver kan komen in Calgary. Dan moet een wereldrecord mogelijk zijn. Ook op een WK allround. Een wereldtitel vind ik belangrijker dan een wereldrecord, maar als ik er dan toch ben... Ik laat het niet lopen.'

Kramer: 'Ik wil dit jaar weer sneller worden op de 1.500 meter. Daar train ik voor. Ik train intensiever. Vorig seizoen was alles gericht op de olympische 5 en 10 kilometer. Ja, ik was traag geworden. Het was meer uithouding dan snelheid. Vroeger schaatste ik ook agressiever. Nee, ik ben niet met de Adelskalender (eeuwige ranglijst, red.) bezig. Ik hoef Shani Davis niet te achterhalen. Ik ben ook niet bezig met een toptijd op de 1.500 bij de WK allround in Calgary. Dat kan geen toptijd zijn. Het is de eerste afstand op de tweede dag. Het is op hoogte. Het herstel is minder.'

Wüst: 'Dus Sven zegt dat het niet kan. Moet je niet tegen mij zeggen. Als iedereen zegt dat iets niet kan, voel ik des te meer uitdaging.

'Veel mensen zeiden dat het bij de Spelen niet mogelijk was om op 1.000 en 1.500 meter en de 3 en 5 kilometer een medaille te halen. Volgens mij kwam ik toch echt uit Sotsji met zilver op de 1.000, zilver op de 1.500, goud op de 3 en zilver op de 5.'

De motivatie

Kramer: 'Ik wil me verbeteren. Dat is voor mij de essentie van sport.'

Wüst: 'Als ik zie dat de WK afstanden in Heerenveen zijn, telt één ding: daar wereldtitels halen. En van een wereldrecord in Calgary gaat mijn hart ook harder kloppen.'

De praktijk

Wüst: 'Ik rijd de 5 kilometer alleen nog op allroundtoernooien, maar niet meer op de WK afstanden.'

Kramer: 'De 10 kilometer blijf ik doen. Die blijft nog vier jaar in het programma van de WK allround. Die vierkamp die ze voor de EK willen invoeren, met een 1.000 meter in plaats van de 10 kilometer, die rijd ik in geen honderd jaar.'

Het einde

Kramer: 'Een grote kans dat ik stop na de Spelen van Pyeongchang, in 2018. Maar pin me daar niet op vast.'

Wüst: 'Ik stop normaal gesproken in 2018. Maar als er nog een mooi toernooi in Heerenveen komt in 2019 en ik voel me goed, dan doe ik er een jaartje bij.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden