In zijn hart blijft Van Agt een renner

Oud-premier Dries van Agt heeft samen met zijn zoon Frans een verhalenbundel geschreven. Thema: hun liefde voor de wielersport. Een 'tophobby', zoals Van Agt het hardfietsen omschrijft.

Dries van Agt (in witte trui) in 1982 tijdens een fietstocht in New York. Beeld ANP
Dries van Agt (in witte trui) in 1982 tijdens een fietstocht in New York.Beeld ANP

De afspraak met Dries van Agt, de 81-jarige oud-premier van Nederland, is op het hoogste punt van de gemeente Berg en Dal. In de achtertuin van hotel Val Monte strekt Gelderland zich majestueus uit.

Tot voor kort was dit een vast punt in het trainingsparcours van de wielrennende politicus. Zeker drie keer per week klom Van Agt over de Oude Holleweg naar de top. 'En ik kwam nog altijd boven, hè.' De oud-premier heft waarschuwend zijn wijsvinger.

Onlangs verdraaide Dries van Agt zijn heup. Hij zat aan tafel te schrijven en wilde iets pakken dat enigszins buiten zijn bereik lag. Hij durft het nauwelijks te vertellen, zo'n stom ongeluk. Hup, daar ging zijn heup. Hup, daar ging zijn 'tophobby', zoals hij het hardfietsen omschrijft in Op weg naar Alpe d'Huez.

Vandaag wordt dit boek gepresenteerd in Sint Willebrord. Aanvankelijk zou de plechtigheid in Amsterdam worden gehouden, maar Rini Wagtmans stak er een stokje voor. Wagtmans, die veertig jaar geleden triomfen vierde als coureur, is iemand die over de oud-premier mag spreker als 'onze Dries'.

De doopplechtigheid verhuisde dus naar het Brabantse dorp, de bakermat van het wielrennen. Van Agt verheugt zich op de bijeenkomst. 'Rini heeft al gezegd dat het zal wemelen van regenboogtruien.' Het vooruitzicht van al die kampioenen stemt Dries van Agt, ondanks zijn 81 jaar, zo blij als een kind.

Op weg naar Alpe d'Huez is een verhalenbundel die Van Agt schreef samen met zijn zoon Frans. Bij de vraag naar het waarom valt allereerst de naam van Peter Kapitein, de initiatiefnemer van 'Alpe d'HuZes. De verkoop van het boek komt ten goede aan zijn strijd tegen kanker.

Eén keer per jaar is de Alpe d'Huez het domein van wielertoeristen die ten bate van dat goede doel zo vaak mogelijk omhoog klauteren naar het gelijknamige skidorp. Dries van Agt was stellig van plan deze zomer deelnemer te zijn. Hij heft opnieuw zijn wijsvinger om de waarachtigheid van die boodschap te onderstrepen. Maar het schrijftafelongeluk gooide roet in het eten.

Niettemin vaardigt de familie zeven deelnemers af. Dries van Agt fungeert noodgewdwongen als ploegleider. Zijn oudste dochter is deze week op trainingskamp in Mallorca. Caroline van Agt verloor een paar jaar geleden haar echtgenoot aan de gevreesde ziekte. Te zijner nagedachtenis gaat ze nu samen met twee zoons de uitdaging aan.

Een van de zoons bedacht een naam voor de familieploeg: 'Bloemkragt'. De eerste lettergreep is zijn achternaam, en die van zijn vader dus. De tweede lettergreep spreekt min of meer vanzelf, maar de doordenkers vinden in de Engelse vertaling van dat woord ook een verwijzing naar vervlogen tijden. 'Mooi bedacht', zegt Van Agt met grootvaderlijke trots. Toen het gedaan was met de flowerpower, kwam hij vijf jaar lang aan de macht.

De bundel is een mooi contrast van schrijfstijlen. Vader put zich uit in gezwollen taalgebruik waarin altijd ruimte blijft voor luim en spot. Zoon is subtieler, het echte schrijftalent. 'Onze Frans', zegt Van Agt sr, was destijds ook een zéér talentvol coureur, maar kwam door gezondheidsproblemen nooit tot bloei.

Zelf werd Dries van Agt op jonge leeftijd door het wielrennen gegrepen. De dagelijkse tochten met zijn vrienden naar school werden koersen. Voor de rest wilde zijn vader er niets van weten. Wielrenners vormden een ruw volkje en met zijn zoon had hij andere plannen.

De racefiets keerde pas in de jaren zeventig terug in het leven van Dries van Agt. Ten tijde van de Molukse kapingen en gijzelingen stond Van Agt als minister van Justitie onder persoonlijke beveiliging. Een van zijn beveiligers bleek een enthousiast wielrenner en hij daagde Van Agt uit voor de fietsvariant van de Elfstedentocht.

De fotografische herinnering aan die prestatie siert nu het omslag van het boek. Dries van Agt wil graag even de aandacht vestigen op zijn soepele pedaaltred. De metgezellen zitten er een stuk minder fris bij.
Sindsdien maakte het wielrennen weer onlosmakelijk deel uit van zijn bestaan, ook in de publieke uitoefening daarvan. Zo was hij in 1980 als minister-president op de Champs-Elysées om, voor het oog van de camera, Tourwinnaar Joop Zoetemelk in zijn armen te sluiten.

De politiek heeft zijn 'tophobby' nooit in de weg gezeten. Overigens: ook als het niet kon. In het boek staat Van Agt stil bij de Ronde van Boxmeer. Terwijl hij het startschot van dat criterium loste, zaten Den Uyl en Terlouw in Den Haag op hem te wachten voor de vorming van een kabinet. Kwam hem nog op een standje van de koningin te staan.

Nooit heeft een politicus zich zo laten meeslepen door de sport als Dries van Agt destijds deed. Er is hem vaak genoeg verweten dat het slechts publiciteitsstunts waren. Van Agt ontkent het nog altijd. 'Al ging ik het natuurlijk ook niet uit de weg.'
Tot voor kort maakte Dries van Agt nog lange fietstochten door Europa, maar ook daaraan is nu een einde gekomen. De fiets wacht voortaan tevergeefs in de schuur.

Zijn echtgenote, door hem aangeduid als 'mijn meisje', stelde laatst voor de racefiets weg te doen. Dries van Agt kijkt de verslaggever onthutst aan. Zijn fiets weg? 'Dan kunnen ze net zo goed mijn been amputeren.'

Op weg naar Alpe d'Huez - Frans en Dries van Agt.
Uitgeverij Thomas Rap; € 12.90. ISBN: 978 94 004 0045 0

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden