In warmte van Italië kan Seedorf zichzelf zijn

Clarence Seedorf, de controversieelste voetballer van Nederland, kreeg in Milaan een heldenontvangst. Nu Nederland nog. 'Er wordt over mij geoordeeld zonder dat men zich in mij verdiept.' Zijn vader: 'We hoeven niet zo nodig weg uit Nederland....

Paul Onkenhout

MIDDEN OP de weg die vanuit Appiano Gentile naar La Pinetina leidt, het tussen naaldbomen neergevleide trainingscomplex van FC Internazionale Milano, heeft een man met een verrekijker positie gekozen. Met een honderdtal andere Interisti wacht hij op de aankomst van de spelers.

Meer dan dat zal hij vandaag niet te zien krijgen. Het hek blijft, zoals zo vaak, gesloten voor de supporters. De trainingen van Marcello Lippi spelen zich zelfs buiten het bereik van de televisiecamera's af.

Toch staat die man hier, op veertig kilometer afstand van Milaan, met zijn legergroene verrekijker, luidruchtig en gespannen en voordurend turend naar het begin van de weg. Als in de verte een auto zichtbaar wordt, maar de bestuurder en eventuele passagiers nog niet - althans niet voor mensen zonder verrekijker - beleeft hij zijn triomf.

Zamorano!

Tien seconden later (uit vrees door fans te worden ingesloten rijden spelers van Inter nogal hard) flitst Zamorano langs, onder luid applaus.

Zanetti!

Peruzzi en Ferron!

Fresi!

Simic en zijn vrouw!

Vieri!

Als de man met de verrekijker de komst van een nieuwe speler aankondigt, een jongeman uit Nederland, zwelt het applaus aan tot een ovatie.

De speler rijdt samen met twee andere aankopen, de Colombiaan Cordoba en de Roemeen Mutu, maar alleen zijn naam wordt genoemd, met een uithaal die de man met de legergroene verrekijker thuis lijkt te hebben ingestudeerd.

Clarence Seedorf! Claaaaarence Seeeeeedorf!

In Appiano Gentile breekt prompt de zon door het wolkendek.

Clarence Seedorf (23) is óók de voetballer die, zo menen zijn landgenoten, arrogant is (klopt niet) en trots en eigenwijs (klopt wel). Hij mist strafschoppen (waar, maar zo vaak neemt hij ze niet) en heeft geen zelfkritiek (klopt, althans als hij de pers te woord staat. Maar zoals zijn vader zegt: 'Zonder zelfkritiek haalt niet één voetballer de top').

Zijn eigen mening is voor hem zaligmakend (lijkt te kloppen), hij wantrouwt Nederlandse journalisten hevig, op een enkeling na (klopt) en kan zijn ambities bij het Nederlands elftal niet waarmaken (klopt vaak ook).

En zo zijn er nog wel wat, vooral negatieve kwalificaties. Oh ja, nou vooruit dan maar, talent heeft hij wel, die Seedorf. Dat hij ook nog zachtmoedig is en charmant, is in de loop der jaren weggestopt onder een lading (voor)oordelen.

Om de een of andere reden roept hij bij veel mensen weerzin op, bij columnisten bijvoorbeeld of bezoekers van verjaardagen. Hij begrijpt niet waarom. Zijn vader, tevens zaakwaarnemer, doet dat evenmin.

Nee, dan de bewondering die hem in Italië en Milaan en sinds kort bij Inter ten deel valt, en ja, ook in Spanje en bij Real Madrid, ondanks de vele botsingen tussen club, trainers (Hiddink, Toshack en Del Bosque) en speler. Op gezag van trainer Marcello Lippi trok Inter een half jaar lang voortdurend aan Seedorf.

De vraagprijs werd eind december binnen drie dagen de koopprijs, 52 miljoen gulden. Slechts voor zes spelers werd ooit een hoger bedrag betaald.

En terwijl in Nederland de nadruk vol onbegrip werd gelegd op dat bedrag (52 miljoen! Voor Seedorf!!!), werd hij in Italië ontvangen als een held. Zelfs viel hem een ontvangst ten deel die volgens getuigen vergelijkbaar was met de taferelen die zich afspeelden toen Ronaldo in Milaan neerstreek.

Op de laatste dag van het jaar toonde Seedorf zich voor de eerste maal aan het publiek, in Appiano Gentile. Duizenden auto's verstopten de wegen rondom La Pinetina omdat de vurigste wens van de supporters eindelijk was verhoord. Seedorf was gekomen. - Waarom is hij hier eigenlijk zo populair?

Sandro Sabatini, persvoorlichter van Inter en oud-journalist: 'Omdat hij, zoals Lippi heeft gezegd, voor ons elftal de best denkbare centrale middenvelder ter wereld is.'

- En?

'En omdat de supporters van Inter zes maanden op hem hebben gewacht. In de kranten stonden voortdurend artikelen dat hij zou komen. Maar hij kwam maar niet. En plotseling was hij er. Clarence Seedorf is onze hoop.'

- Kunt u zich voorstellen dat deze uitspraak in Nederland schamper gelach tot gevolg zal hebben?'

'Hoezo? Vanwege Inter?'

- Nee, vanwege Seedorf.

'Nee. Dat kan ik mij niet voorstellen. Seedorf is een van de grootste talenten ter wereld.'

Marcello Lippi, geen man van loze woorden, prijst Seedorf aan als 'de ontbrekende schakel in de ketting van Inter.' Dat doet hij een dag voor de eerste wedstrijd van Seedorf in het karakteristieke zwart-blauwe shirt met rugnummer veertien. (Tien was al vergeven maar komt vrij als reserve Roberto Baggio aan het eind van het seizoen bij de club vertrekt.)

Anderhalf uur voor de wedstrijd tegen Perugia betreedt Seedorf donderdagmiddag het veld, als eerste, en onmiddellijk scanderen duizenden supporters zijn naam. Als bij de bekendmaking van de opstelling zijn naam wordt voorgelezen, reageren de fans euforisch.

S EEDORF bedankt ze met een glanzend optreden en toont een weldadige zwakte als hij scoort. Dat de zelfverzekerdheid soms (vaak?) maar een pose is, blijkt als hij aan het eind van de triomftocht bij de middenlijn begint te huilen.

Plotseling is Seedorf een 23-jarige die in Madrid zwaar op de proef werd gesteld en dat verleden nog niet heeft verwerkt. Maar na afloop is hij weer de bedachtzame, rustige formulerende voetballer die veel ouder lijkt dan hij in werkelijkheid is.

Hij schrijft de tranen toe aan de ontlading van emoties, draagt zijn doelpunt op aan de mensen die hem, ondanks alles, bleven steunen en voorspelt, zonder te overdrijven, dat Inter een prachtige toekomst tegemoet gaat.

Aanvoerder en Italiaans international Panucci die met Seedorf samenspeelde bij Real Madrid, brengt hem tegelijkertijd elders in een nis van stadion San Siro een eerbetoon.

'Seedorf is niet zomaar een nieuwe speler van Inter. Ik ken hem goed, hij is de speler die we nodig hadden op het middenveld. Pas nu zijn we echt een team. En het enthousiasme wordt nog vergroot door de manier waarop hij zich gedraagt. Hij is een goede speler en een goed mens.'

Waarna twee Nederlandse journalisten Seedorf verzoeken om tien minuten na te praten over zijn debuut en een onaangename discussie volgt die hem, en zijn wantrouwen, in hoge mate typeert. Johan Seedorf, zijn vader, staat hem terzijde.

Seedorf weigert aan het verzoek te voldoen. Veel interessanter (en veelbetekenender) is echter zijn motivatie.

Clarence: 'Ik heb in Madrid bijna nooit Nederlandse journalisten gezien. Bij mijn laatste persconferentie in Madrid was alleen de NOS er. Verder niemand. En toen ik hier mijn eerste persconferentie gaf, was er niemand uit Nederland.'

- Kom op Clarence, het gaat om tien minuutjes!

'Als het zo belangrijk is, kan het ook morgen. Dan moeten jullie maar een dag langer in Milaan blijven en een andere vlucht boeken. Ik moet nu weg. Kom terug als het wat rustiger is. Het is vandaag gewoon te hectisch. Iedereen wil wel wat individueel met mij doen.'

Johan: 'Jullie proberen hem onder druk te zetten. Stop daarmee. Als het zo belangrijk is, kan het ook morgen.'

Clarence: 'Ik maak voor de Nederlandse pers geen uitzondering. Jullie zijn een van de rest. En dat zeg ik omdat jullie me altijd zo hebben behandeld. Jullie hebben er zelf om gevraagd. Als ik zo speciaal was, al die jaren, waren jullie wel vaker naar mij toe gekomen.

'Het is niet persoonlijk bedoeld, maar in plaats van dat jullie kwamen werden de Spaanse kranten overgeschreven. Nooit vloog iemand effe naar Spanje om te vragen hoe het nou allemaal zat of om de situatie te bekijken.

'Toch werden er altijd maar meningen gegeven, meningen, meningen, meningen. Dus ik ga ook niet, voor Nederland, van mijn principes afwijken. Mijn gevoel voor Nederlandse journalisten is net zo koud als voor journalisten uit andere landen.'

- Toch merkwaardig allemaal. In Italië valt je een heldenontvangst ten deel, vergelijkbaar met die van Ronaldo, en in Nederland roep je bijna alleen maar negatieve reacties op.

'Tja. Daar kan ik ook niks aan doen.'

Johan Seedorf gaf zijn baan als diëtist in een ziekenhuis op om zijn drie zoons, Clarence, Jürgen (19, stagiair bij RKC) en Cedric (16, jeugd Inter), te allen tijde met raad en daad terzijde te kunnen staan. Ook hij koestert wrok.

'Als een speler een strafschop mist, doet hij dat à la Seedorf, zeggen ze in Nederland. Maar waarom niet à la Van Basten of à la Ronald de Boer? Dat is zó typerend. Waarom krijgt hij in de grote voetballanden wel waardering en in Nederland niet?

'Clarence moet in Italië of Spanje blijven. Zijn thuis begint elders te liggen, dat gevoel krijgt hij. Ben ik nou Nederlander, of Spanjaard of Italiaan, vraagt hij zich af. Hij woont liever elders, waar hij goed wordt behandeld. We hoeven niet zo nodig weg uit Nederland. Maar zijn we nu welkom of niet?

'Wij zijn goede mensen. Van de honderd dingen doen we er negentig goed, maar we worden afgerekend op die tien fouten. Dat herinnert iedereen zich. Iedereen schrijft maar raak. Daardoor voelen we ons voortdurend in de verdediging gedrukt.'

H ET BEELD dat in de Nederlandse media wordt geschetst van zijn zoon, beweert Johan Seedorf, strookt niet met de werkelijkheid. 'Wie hem meemaakt, stelt zijn mening altijd bij. Maar niemand neemt de moeite hem op te zoeken.

'Het lijkt een vaste tendens te zijn geworden dat alles een negatieve lading krijgt. Als Inter hem koopt, wordt de nadruk gelegd op de transfersom. Alsof hij daar wat aan kan doen. Niemand in Nederland die benadrukt dat Inter een van de grootste clubs ter wereld is.

'Altijd is er in de berichtgeving die ondertoon. Hij roept een bepaald beeld op. Dat beeld klopt niet. Geen zelfkritiek? Onzin!

'Clarence is een goede jongen. Maar hij is geen politicus die zijn woorden zorgvuldig afweegt. Zijn openheid speelt hem parten. Hij maakt van interviews geen politiek spelletje. Maar in plaats dat hij daarvoor wordt beloond, wordt hij er op afgerekend.'

Vaak vraagt Johan Seedorf zich af waar en wanneer het imago van zijn oudste zoon zo is veranderd. 'En vooral waarom. Want toen hij debuteerde bij Ajax, was iedereen nog vol lof over hem. De stemming is omgeslagen. Maar waarom?'

- Waarom?

Clarence Seedorf, een dag na de wedstrijd tegen Perugia, in Appiano Gentile: 'Omdat ik een eigen mening heb. En dat wordt niet gepikt van een 23-jarige. De mensen willen dat ik me gedraag als een jongen. Maar ik ben geen jongen.

'Ik denk over de dingen na. Ik roep niet zomaar wat. Maar toch ben ik voor veel mensen in Nederland nog steeds de jongen met die grote mond. En daar word ik voortdurend op afgerekend.

'De waarheid over mij wordt geweld aangedaan. Bijna niemand is bereid zich in mij te verdiepen. Ik vind dat respectloos. In Spanje en Nederland word ik met warmte behandeld. Hier, bij Inter, voel ik warmte en vertrouwen en ambities. Hier begrijpen ze dat ik altijd alles geef wat ik heb.

'In Nederland niet. Ja, nu eventjes. Nu ben ik weer de Nederlander die een fantastische transfer achter de rug heeft. Maar straks, dan weet ik het wel weer.'

Johan Seedorf: 'We spelen al een tijdje met de gedachte een boek te laten schrijven. Niet over de voetballer Clarence Seedorf, dat verhaal kent iedereen al, maar over de man. Wij hebben het gevoel dat er heel veel recht moet worden gezet en heel veel moet worden verduidelijkt.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden