In Vlaanderen staat de veiligheid van de wielrenner voorop

Achter de schermen bij de E3-Harelbeke werkt een duizendkoppig vrijwilligersleger aan de veiligheid van de wielerkoers. 'Te veel grind en zand is gevaarlijk.'

Ondanks alle veiligheidsmaatregelen gaat het ook bij de E3-Harelbeke weleens mis. 'Dat was een fout van een renner. Op een rechte weg. Daar kun je als organisatie niks aan doen.' Beeld ANP
Ondanks alle veiligheidsmaatregelen gaat het ook bij de E3-Harelbeke weleens mis. 'Dat was een fout van een renner. Op een rechte weg. Daar kun je als organisatie niks aan doen.'Beeld ANP

'Het zal toch niet...', denkt Seppe Seynhaeve als op zo'n 100 kilometer van de aankomst een groot deel het peloton tegen de grond gaat tijdens de voorjaarsklassieker E3-Harelbeke. De 27-jarige 'safety director' is dit jaar voor het eerst verantwoordelijk voor de veiligheid tijdens de koers. Zijn gedachten gaan terug naar de valpartij van Mark Cavendish, een week geleden tijdens Milaan - San Remo.

Met een knoop in zijn maag had hij voor de tv gezeten. De Britse sprinter klapte frontaal op een onbewaakt paaltje. Na een salto bleef Cavendish een tijdje roerloos liggen. Seynhaeve: 'Dat ongeluk was de schuld van de organisatie. Daar had iemand moeten staan. Onbegrijpelijk.'

Seynhaeve is dan ook zichtbaar opgelucht als Niki Terpstra later die middag als eerste over de finish komt (zie kader). 'Zo', zegt Seynhaeve met een diepe zucht. Het zit erop. Hij zou nu wel een pint lusten. Over de massale valpartij halverwege de wedstrijd is hij kort: 'Dat was een fout van een renner. Op een rechte weg. Daar kun je als organisatie niks aan doen.'

De komende anderhalve week raast het wielerpeloton weer door het Vlaamse land, waar het wielrennen voor even het leven dicteert. Na de E3-Harelbeke volgt komende zondag Gent-Wevelgem, op woensdag is Dwars door Vlaanderen en dan zondag 1 april is de belangrijkste wedstrijd van allemaal: de Ronde van Vlaanderen.

Tientallen renners manoeuvreren zich tijdens de loodzware eendagswedstrijden door de smalle West-Vlaamse spookdorpen. Carbon-fietsen stuiteren met 40 kilometer per uur over de oneffen betonnen fietspaden - plaatselijk de macadam genoemd. Steile bulten, bestraat met kasseien, vormen het spectaculaire en gevaarlijke decor; vallen is onderdeel van de sport.

Tijdens de E3-Harelbeke is er een vrijwilligersleger van meer dan duizend man in touw. Niets wordt aan het toeval overgelaten. Ieder kent zijn rol.

09.00 uur - Kantine FC Harelbeke

'An-ti-ci-pe-ren', zegt koersdirecteur Philippe Vermeeren met nadruk op iedere lettergreep. Hij spreekt de tientallen vrijwilligers toe die zich hebben verzameld in de kantine van de plaatselijke FC. De mannen, in de zaal is het zoeken naar een vrouw, zijn zogenoemde mobiele seingevers.

Op het motorjack van Dirk Blanchart (54) staat groot 'wegkapitein' geschreven. Hij luistert met een half oor, terwijl hij op zijn kaart aantekeningen maakt. Hij heeft 'zeker veertig koersen' begeleid als motorrijder. In het draaiboek voor zijn neus staan zelfs de doorkomsttijden van de treinen. Ook een gesloten spoorwegovergang mag geen verrassing zijn.

12.15 uur - Start Harelbeke

De wind snijdt over het plein van Harelbeke. De renners zijn goed ingepakt. Het parcours is bekend; dat ligt al maanden vast. In september maakte veiligheidschef Seynhaeve zijn eerste verkenningsrondje met de auto. 'En petit comité, samen met koersdirecteur Vermeeren en adjunct-directeur Johan Wastyn.'

Seynhaeve is een kind van de regio. De wegen kennen voor hem geen geheimen. Als junior koerste hij al over de Oude Kwaremont en Paterberg. Veiligheidscoördinator is hij uit liefde voor de sport. Een bijbaantje wil hij het niet noemen. 'Maak daar maar gerust een tweede baan van', zegt de afgestudeerd criminoloog. In het dagelijks leven is hij verantwoordelijk voor de beveiliging van een forensisch psychiatrisch centrum.

De afgelopen maanden heeft hij in samenspraak met de burgemeesters van de deelnemende gemeenten het parcours eindeloos doorgelopen. De verantwoordelijkheid voor een veilig parcours wordt gedeeld.

13.10 uur - Afslag Zottegem

Henk Vlaemynck neemt met duim en wijsvinger een hoek van zijn gele vlag. Met een serieuze blik beweegt hij het vlaggetje van links naar rechts. Vlaemynck is zes jaar lang de security director geweest. Het seingeven is een belangrijke taak, zegt hij. 'Zij rijden voor het peloton uit om op de juiste plekken te gaan staan. Ze kennen de beste afsnijdroutes hier rond het parcours. De mobiele seingevers zijn met 25 motoren. Ze zijn hier altijd op tijd.'

Vlaemynck klapt niet alleen voor de renners. Als een ambulancemotor voorbij komt, steekt hij zijn duim op. 'Er rijden vijf van dit soort motoren rond. Dan zijn er nog drie normale ambulances, waarvan er een offroad kan.'

Zijn opsomming gaat verder: 'Dan heeft de politie nog zo'n vijftien motoren meerijden. Zwaantjes, noemen we die hier. En drie politiewagens. Er is zelfs nog een vrachtwagen mee met daarin een extra politiemotor. Voor het geval er een stuk gaat.'

15.20 uur - Top Knokteberg

'Het Kwaremontbier is op', schreeuwt kroegbaas Joëlle tegen een groep dronken wielerfans in café d'Oude Hoeve. De kroeg boven op de Knokteberg - Côte de Trieu in het Frans - speelt een belangrijke rol in de beveiliging van de E3-Harelbeke.

Iedereen die zich met een voertuig in de wedstrijd bevindt, is er namelijk wel een keer geweest. Van chauffeurs van de reclamekaravaan tot de deelnemende motoren. Het is de verplichte stop tijdens de verkenningsrondjes in aanloop naar de wedstrijd.

16.15 uur - Top Oude Kwaremont

Het publiek staat rijen dik op de Oude Kwaremont als Niki Tersptra op iets minder dan 40 kilometer van de streep voorbijkomt. Achter hem heeft de Belg Yves Lampaert het moeilijk. Wat niemand weet: in de vroege ochtend is er nog een keer met een veegwagen over de steile berg gereden. Seynhaeve: 'Te veel grind en zand is gevaarlijk op zo'n kasseienweg.'

Een stukje verderop staat Daniel Bolconnir eenzaam in een afdaling. Hij heeft een sjekkie in zijn mond. De meeste tanden ontbreken. In zijn hand heeft hij een bordje: verboden toegang. Balconnir woont in de buurt en is al 26 jaar vrijwilliger. Meer dan negenhonderd vrijwilligers zijn ingeschakeld deze vrijdag. Als het peloton voorbij is, sjokt hij weg. Bolconnir vindt het wel goed zo. 'De koers kun je toch beter op televisie kijken.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden