In het spoor van Eddie the Eagle

De geest van Michael Edwards, alias Eddie the Eagle, waart nog altijd rond op de Winterspelen. Maar zoals in 1988 wordt het nooit meer....

Michael Edwards zou naar verluidt zo’n zes miljoen euro hebben verdiend. Zijn boek werd net geen bestseller. De hit Fly Eddie Fly haalde in Engeland de top-50. En het Amerikaanse productiebedrijf Saville Productions betaalde grif voor de filmrechten van het levensverhaal van Eddie the Eagle.

Het was een poging waard. Veel atleten moeten het sinds 1988 hebben gedacht.

Als de slechtste schansspringer aller tijden populairder (en rijker) kon worden dan de beste schansspringer aller tijden, dan hadden sporters uit Afrika, Latijns-Amerika, Zuidoost-Azië en het Midden-Oosten misschien wat te zoeken op de Winterspelen. Sinds het optreden van Edwards trekt elke vier jaar een bonte stoet atleten, ook wel exoten genoemd, voorbij in de meest uiteenlopende sporten.

In Turijn doen dit keer tachtig landen mee. Dat is een record. Het getal is misleidend. Want slechts 39 van de 203 landen die zijn aangesloten bij het IOC stonden ooit op het podium bij de Winterspelen. En niets wijst erop dat dat aantal snel wordt uitgebreid.

De Winterspelen worden gedomineerd door vijftien landen van het Noordelijk halfrond die dure faciliteiten en materiaal voor de wintersporten kunnen betalen. Nederland is er daar een van.

In Turijn wordt twee weken lang de schijn gewekt dat skiën, cross-country of rodelen geen elitaire aangelegenheden zijn. Afrikanen, Indiërs, Latijns-Amerikanen staan in het centrum van de aandacht. Het gaat er zogezegd om dat ze erbij zijn. Winnen is niet het doel.

IOC-voorzitter Juan Antonio Samarach moedigde de vreemdelingenpolitiek tijdens de sluitingsceremonie in 1988 zelf aan. ‘Sporters hebben hun grenzen verlegd, records zijn verbeterd en een enkeling heeft gevlogen als een adelaar’, verwees hij naar Edwards, die maar half zo ver kwam als winnaar Matty Nykänen.

Een staande ovatie volgde. Dat is nog altijd niet veranderd. De toeschouwers in Pragelato of Sestrière klappen deze dagen hun handen stuk voor de sportexoten.

Maar het is een uit de hand gelopen verschijnsel geworden. Het is niet meer hetzelfde als in Calgary. De spontaniteit is verdwenen. De sprookjes zijn niet verzonnen maar bedacht.

Leyti Seck, de skiër, is nog nooit in Senegal geweest. Hij werd geadopteerd door Oostenrijkse pleegouders. Mathieu Razanakolona is een 19-jarige Canadees die voor Madagaskar uitkomt. De Zuid-Afrikaan Alexander Heath woont sinds zijn negende in Engeland.

De Libanees Patrick Antaki leeft in de Verenigde Staten, net als de Ethiopiër Robert Teklemariam. De Braziliaan Nikolai Hentsch verblijft in Zwitserland. De Venezolaan Werner Hoeger is professor aan de Boise University in Idaho.

De enige kunstschaatser van Turkije verhuisde naar Canada toen hij twaalf was. De Algerijnse Christelle Douibi is opgegroeid in Frankrijk. En Kwame Nkrumah-Acheampong werd geboren in Schotland. De Ghanese Snow Leopard treedt in Sestrière op uitnodiging van de organisatie op als voorloper. Hij voldeed niet aan de kwalificatie-eisen van de internationale skifederatie (FIS).

Die zijn een doorn in het oog van Lamine Gueye. De Senegalees, deelnemer in 1992 en ’94, zegt zich nog altijd te verzetten tegen de strengere regels van het IOC. Die werden na 1994 ingevoerd nadat een Libanese skiër een Marokkaanse collega inhaalde tijdens de slalom.

Gueye kan in Turijn niet meedoen omdat Senegal met pleegkind Leyti Seck al een deelnemer heeft ingeschreven. Verder reikt de ruimhartigheid van het IOC niet.

Maar de exoten van Turijn hebben weinig te klagen. Allen krijgen financiële hulp van het Olympic Solidarity programma van het IOC. ‘We dragen een klein beetje bij, maar we kunnen de natuurlijke evolutie van de wereld niet veranderen’, zegt directeur Pere Miro over de kans dat een vreemde eend in de bijt ooit een medaille wint op de Winterspelen.

Edwards wacht er niet meer op. Hij heeft zijn populariteit genoeg uitgebuit en leidt tegenwoordig een teruggetrokken leven. Een Russische chirurg hielp de bijziende Edwards van de karakteristieke jampotbril af door zijn ogen te laseren. In ruil daarvoor draafde de Brit drie keer op om reclame te maken voor de man. Ergens anders liet hij zijn onderkin wegwerken. Eddie the Eagle bestaat niet meer. Michael Edwards is er blij mee.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden