reportage Japanners in de Eredivisie

In het spoor van Doan bij PSV, en in dat van al die andere Japanse voetballers in de eredivisie

Drie Japanse Journalisten interviewen de Japanner Ritsu Doan na afloop in de mixed Zone. Beeld Jiri Büller

Geen beweging van Ritsu Doan bij PSV ontsnapt aan zijn volgers. Alles moet worden vastgelegd en doorgebriefd naar het thuisland. En Japanse journalisten als Toru Nakata hebben het toch al druk in Nederland, met het recordaantal van zeven Japanners in de eredivisie.

Op de trap in de volgepakte mixed zone van het Koning Willem II-stadion staan zondagavond drie Japanse journalisten geduldig te wachten. Een van de drie wrijft de slaap uit zijn ogen, een ander slurpt nog maar eens wat koffie uit een donkerblauw kartonnen bekertje.

Het is een komen en gaan van spelers en trainers, maar het trio komt maar voor één speler: PSV’er Ritsu Doan, hun landgenoot. In het voetbalgekke Japan is hij een vrolijke, frisse verschijning, die al indruk maakte bij het Japanse elftal en FC Groningen. Sinds zijn toptransfer afgelopen zomer naar PSV zijn er bij wedstrijden van de Eindhovense club meestal vijf Japanse verslaggevers van uiteenlopende media aanwezig.

Zeven Japanners

Dat er rond Willem II - PSV zondagmiddag maar drie rond rondstruinen komt doordat voormalig AC Milan-speler en WK 2010-held Keisuke Honda, tevens bondscoach van Cambodja, afgelopen week definitief bij Vitesse tekende. Daardoor spelen er zeven Japanners in de eredivisie, een record.

‘We zijn harde werkers, maar we kunnen ons niet klonen’, zegt Toru Nakata lachend. Hij is vrijdag al bij Vitesse - Groningen geweest, want naast het nieuws over Honda speelt bij Groningen nog Ko Itakura. Op zaterdag stak hij zoals bijna elk weekeinde de Belgische grens over, in dit geval voor Cercle Brugge - STVV, want in de Belgische competitie spelen liefst twaalf Japanners. Bovendien wordt STVV overeind gehouden door Japanse investeerders. Een gedeelte van de reis nam Nakata de trein. ‘Zo kon ik nog wat werken en slapen.’

De 53-jarige Nakata, al sinds 1998 in Nederland woonachtig en werkzaam, is een beetje de nestor en regelaar van het gezelschap. Hij spreekt het ‘verschrikkelijk, ongelooflijk moeilijke’ Nederlands aardig en is door zijn voortdurende gelach en grapjes over zichzelf een geliefd figuur in Nederlandse perskamers. Als er een Nederlandse collega iets zegt over de tot zijn enkels reikende coachjas die hij op vrieskoude avonden draagt, begint hij hard te lachen. ‘Ja, ja, ja mooi, hè. Lekker warm, hoor.’

Buiginkje

Hij maakt een buiginkje met gevouwen handen en schuift dan snel achter zijn desk op de perstribune om in het Japans aantekeningen te maken. Zijn buurman, de uit Berlijn overgekomen Ketaro Tsuchiya, tekent ondertussen wat balkjes in een ruitjesschrift waarin hij alle balcontacten, overtredingen, sprints en eventuele assists en doelpunten van Doan gaat noteren, alsmede belangrijke spelsituaties zal natekenen.

Aan het begin van de eeuw, toen Japanse voetbaljournalisten zich voor het eerst meldden in Nederlandse stadions vanwege de komst van Shinji Ono naar Feyenoord, hoorden ze dan steevast achter zich een jolige Nederlandse collega zeggen: ‘Klopt niets van, wat jij daar schrijft’. Jaja, Toru Nakata weet dat nog, zegt hij lachend. ‘Leuke grapjes, maar altijd dezelfde.’

Hij woont in Aalsmeer (‘het is dicht bij Schiphol, niet heel duur en er wonen veel Japanners’), was aanvankelijk accountant voor een Japans sloopbedrijf, maar werd in 2001 voetbaljournalist, waarmee hij invulling gaf aan zijn grote droom. ‘Toen begon voetbal steeds populairder te worden in Japan. Het staat nu gedeeld eerste qua populariteit met honkbal. Op school spelen steeds meer kinderen voetbal, ook omdat je voor jeugdhonkbal je haar kort en strak moet laten knippen en dat wil de jeugd niet meer.’

Shinji Ono

Nakata is Shinji Ono, die nog steeds als prof voetbalt, eeuwig dankbaar. Toen hij met Feyenoord in 2002 de UEFA Cup won, was de naam van Nederland als aantrekkelijk voetballand voor Japanse voetballers gevestigd. Alleen tussen 2006 en 2008 speelde er geen Japanner in de eredivisie. Van het vaste plukje Ono-watchers bleef Nakata over, samen met de Nederlandse Eline Swevels, die uitstekend Japans spreekt. De rest ging ander werk doen of keerde definitief terug naar Japan. ‘Vanaf 2006 was het een heel, heel zware tijd,’ vertelt Nakata. ‘Financieel ook. Ik ben als chauffeur van vier Japanse lopers die in Europa gestationeerd waren, gaan werken en deed ook veel aan hardlopen. Ik wilde de marathon van Amsterdam lopen. Je moet doelen hebben.’

In 2008 kwam Keisuke Honda naar VVV in Venlo en naarmate hij daar beter ging presteren nam de vraag naar content vanuit zijn vaderland toe. Nakata werkt nu voor de zender Skyperfec, waarvoor hij de hele week door informatie verzamelt over de Japanse spelers in Nederland. Na wedstrijden neemt hij met zijn telefoon interviews met ze af.

Ondanks de toevloed aan werk is het geen vetpot. ‘In het begin verdiende ik 500 euro per maand, nu zit ik op ongeveer 2.000 euro, terwijl ik eigenlijk het dubbele nodig heb. Ik moet veel reizen en veel lange jassen kopen, omdat ik zoveel in stadions zit.’ Hij wrijft in zijn handen en giechelt weer. Naar zijn moeder en broer stuurt de vrijgezelle Nakata maandelijks een postkaart, één keer per jaar bezoekt hij ze. ‘Ik leef zuinig. In Brugge slaap ik als ik echt moe ben bij mensen thuis voor 25 euro per nacht. Maar ik houd van dit werk.’

Dan komt Doan aangelopen. Hij heeft alweer verloren met PSV, speelde zelf ook niet best. Nakata vreest dat hij zal doorlopen, maar de aanvaller neemt uitgebreid de tijd. ‘Hij vertelde dat het hem goed beviel om centraal te spelen na rust’, vat Nakata samen. Snel pakt de journalist zijn spullen. In Den Haag trapt AZ om 20.00 uur af tegen FC Emmen en bij AZ doet Yukinari Sugawara het onverwachts goed. ‘Dat mag ik echt niet missen’, vindt Nakata.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden