In het hoofd is het de laatste weken 'zo druk'

De mevrouw in het asielzoekerscentrum zei in 2001 dat hij maar iets aan sport moest doen. Dus ging Latta Jiru Waquo (19) hardlopen....

Ruim drie jaar geleden kwam de jonge Ethiopiër naar Nederland. Hij had nog nooit gevlogen, maar was in Nairobi door zijn peetvader op het vliegtuig gezet naar het voor hem volslagen onbekende land aan de Noordzee.

Hij vroeg asiel aan, en na de tijdelijke opvang in Veendam, Hoogezand en Schagen verblijft hij nu in Eindhoven. Op 27 april hoort hij van de rechter of hij mag blijven.

Latta was een jaar in Nederland, toen 'mevrouw Betty' van het centrum zei dat hij iets aan sport moest gaan doen. Hij ging in 2001 hardlopen bij Argo '77 en werd een paar maanden later al 24ste bij de Vier Mijl van Groningen. Als junior won hij een jaar later de Warandecross.

De laatste maanden doet hij, als 19-jarige, met de beste Nederlandse senioren mee. Bij de Twintig van Alphen bleef hij alle Nederlanders voor, bij de NK veldlopen was onlangs alleen Kamiel Maase sneller. Vandaag start Latta, buiten mededinging, bij de NK halve marathon, onderdeel van de Haagse City-Pier-City-loop.

Latta zit op de bank in het huis van Aiduna Aitnafa, de 30-jarige Ethiopische hardloper die inmiddels wél een Nederlands paspoort bezit. De stereo speelt muziek van Mahmoud Ahmed, dé zanger van Ethiopië. Aan de muur hangen reproducties van Van Gogh en Monet.

'Aiduna is als een vader voor me', zegt Latta. 'Hij heeft me hier in Eindhoven opgevangen. Van hem krijg ik soms wat geld en kleding. Hij is mijn grote voorbeeld.'

Samen trainen ze. Bij de eerste gezamenlijke duurloop bleef Latta naar adem happend achter, nu loopt hij makkelijk mee. In Alphen bleef hij zijn voorbeeld een kleine minuut voor.

Zijn echte vader heeft hij al ruim drie jaar niet meer gezien. Hij weet niet eens of hij nog leeft, of dat hij Ethiopië eveneens is ontvlucht. Zijn vader behoort tot de Oromo-stam, zegt Latta. Hij was een tegenstander van de huidige regering in Addis Abeba, die bestaat uit Tigreeërs.

In het dorp waar hij vandaan komt - Latta pakt de pen van de verslaggever en schrijft de naam op: Aratta Toke Laga - sprak zijn vader, veeboer, zich vaak uit tegen de regering. Hij zat er zelfs twee jaar voor in de gevangenis.

Begin 2000 voelde hij zich zo bedreigd, dat hij het land wilde ontvluchten. Op een avond bracht hij zijn zoon naar een vriend, sindsdien heeft Latta zijn vader nooit meer gezien. De jongeman trok de grens met Kenia over, de zwerftocht eindigde in Veendam.

Zelf was hij nooit politiek actief, maar hij vreest voor zijn leven als hij wordt teruggestuurd. 'Mijn vaders naam is daar bekend.' Soms wordt het verhaal van Latta, die goed Nederlands spreekt, wat vaag. Hij mompelt dat hij voor zijn vader politieke geschriften heeft verspreid, dat ook hij dus gezocht wordt.

Liever praat hij over het hardlopen, zijn passie sinds 'mevrouw Betty' met hem over sport begon te praten. Natuurlijk had hij vroeger op school wel eens van Abebe Bikila gehoord. De naam van Haile Gebreselassie was ook wel eens gevallen, maar een fan was hij niet van atletiek.

Hij wist niet eens hoe Gebreselassie eruit zag. Hij zag hem in Veendam voor het eerst, op de televisie.

Radio en televisie hadden ze thuis niet, de school lag op twee uur gaans. 'Ik ging om zes uur weg en dan moest je flink doorlopen, want de de school ging om acht uur dicht. Dan kwam je er niet meer in. De grote stad, Gedo, lag op zes uren lopen. Wij liepen altijd, er konden niet eens auto's in ons dorp komen. Het ligt middenin de bossen.'

Er werd op school gesport, toch was hij geen hardloper toen hij naar Nederland kwam. Trainer Eddy Kiemel bracht hem in Groningen de eerste technieken bij, in Eindhoven traint hij nu als lid van PSV bij Matti de Vugt.

De jonge atleet waagde zich begin deze maand in Alphen aan den Rijn voor het eerst aan een langere afstand, de 20 kilometer. Bij de City-Pier-City in Den Haagworden het er vandaag zelfs 21. Hij zegt:'Ik ben nog steeds bang voor zoveel kilometers.'

Veel meer angst heeft de jonge asielzoeker echter voor 27 april, wanneer de rechter zich over zijn zaak buigt: 'Ik train, ik loop, maar in mijn hoofd is het de laatste weken zo druk.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden