Interview Hubert Rovers

Hubert Rovers: ‘Strijd tegen racisme moet veel actiever’

Een bananenschil die door het publiek op het veld gegooid werd nadat Arsenalspeler Augemeyang (midden) een doelpunt scoorde tegen Tottenham Hotspur. Beeld AFP

Elke keer wanneer supporters zich racistisch uiten, komt het voetbal woorden tekort om er schande van de spreken. Maar echte maatregelen worden te weinig genomen. Ook niet door de Uefa. Dat baart Hubert Rovers zorgen. Hij is onder meer voorzitter van de Stichting Geef Racisme de Rode Kaart.

Racistische uitingen klinken in de Europese voetbalstadions. De Uefa heeft dinsdag middels een statement van president Aleksandr Ceferin ‘de oorlog’ aan het racisme verklaard, vooral naar aanleiding van de oerwoudgeluiden die donkere Engelse voetballers naar het hoofd geslingerd kregen tijdens Bulgarije - Engeland begin deze week. Maar het is de vraag of er nu serieus werk van wordt gemaakt. 

Dat stelt Hubert Rovers, directeur van EFDN (European Football for Development Network), een netwerk dat betaald voetbalorganisaties in Europa helpt bij het opzetten van sociaal-maatschappelijke projecten. Daarnaast is hij voorzitter van de stichting Geef Racisme de Rode Kaart Nederland, dat ook internationaal opereert. Hij is benieuwd naar de daadkracht van Uefa-president Ceferin. ‘Dergelijke uitspraken zijn helaas vaker gedaan door de Uefa en er is steeds weinig van terechtgekomen.’

Ondergesneeuwd

De laatste jaren is de aandacht voor het onderwerp eerder verslapt dan verscherpt, ervaart Rovers. ‘De Uefa heeft ingezet op een breder normen en waarden-programma genaamd Equal Game, met als uitgangspunt dat voetbal voor iedereen toegankelijk moet zijn. Een heel mooie campagne, maar daardoor is het racisme-vraagstuk wel ondergesneeuwd.’

Na de onverkwikkelijkheden in Sofia tijdens Bulgarije - Engeland klinkt vooral vanuit Engeland, tot de regering aan toe, de roep om strenger te straffen dan het uitdelen van boetes en het (deels) verbieden van toeschouwers tijdens thuiswedstrijden. 

Ook Rovers ziet liever andere maatregelen. ‘Ik vind dat de Uefa veel actiever campagne moet voeren, educatie moet geven en daadwerkelijk de mensen in het voetbal moet aanspreken op dit helaas weer groeiende probleem. Je moet het niet alleen van onderaf aanpakken met bewustzijn-campagnes maar echt aan de slag met de coaches en bestuurders werkzaam bij de clubs, competities en nationale voetbalbonden.’

Opkomst nationalisme

Racisme in voetbalstadions leek vooral een probleem in Oost-Europese landen. Rovers: ‘Sinds het nationalisme daar in veel landen weer welig tiert, zie je een toename. In landen waar veel vluchtelingen zijn, zoals Griekenland en Italië, neemt het toe. Al is het bij Italiaanse clubs als Lazio Roma altijd aan de oppervlakte gebleven.’

Ook in Engeland waren vorig jaar tal van incidenten met een racistisch karakter. Er werd een bananenschil gegooid naar de donkere Arsenal-spits Aubameyang, in het stadion van Chelsea klonken oerwoudgeluiden en op de sociale media worden donkere profs door hun eigen fans racistisch bejegend na mindere wedstrijden of daden.

Volgens Rovers kan dat niet los worden gezien van de sfeer in Groot-Brittannië sinds het referendum over de Brexit. ‘Het anti-immigrantengevoel is opgelaaid. Wat in een voetbalstadion gebeurt, is altijd een afspiegeling van de maatschappij. Die verhardt, nationalistische gevoelens en populistische meningen zijn de laatste jaren in veel landen geaccepteerd, tot in het politieke debat aan toe. Via sociale media is het makkelijk om racistische gevoelens te ventileren, al dan niet anoniem. Dat sentiment wordt meegenomen naar de stadions, want daar is de bescherming en de schijnbare anonimiteit van de grote groep.’

VVV - PSV

Nederland telt dit decennium een aantal racistisch geladen incidenten in stadions. Onder meer de profvoetballers Género Zeefuik, Jozy Altidore en Riechedly Bazoer waren het slachtoffer. Twee jaar geleden werden er na VVV - PSV een aantal donkere PSV-spelers met oerwoudgeluiden uitgeleide gedaan door VVV-fans. Op profniveau lijkt ogenschijnlijk geen sprake van significante toename.

Rovers, die ‘Geef Racisme de Rode Kaart’ in 2014 mede initieerde, constateert: ‘We gaan in Nederland eerder achteruit dan vooruit. In fanforums op internet en op sociale media zie je steeds meer racistische uitingen. In het amateurvoetbal neemt het toe. Vooral als stadsclubs tegen dorpsclubs spelen.’

Rovers baseert zich op de signalen die Geef Racisme de Rode Kaart en organisaties waar zij mee samenwerken krijgen. Er is geen meetkundig bewijs. Rovers: ‘Het zou veel beter bijgehouden moeten worden. Dat geeft denk ik wel aan dat de aandacht hiervoor verslapt is. Men weet vaak niet waar en hoe een racistisch incident te melden, denkt dat het geen zin heeft of ervaart dat er met een klacht niets gedaan wordt.’

Antisemitisme

Geef Racisme de Rode Kaart is een initiatief dat draait op eigen financiële middelen. Die zijn niet eindeloos. Rovers: ‘We lanceren nu met de internationale organisatie een nieuw Show Racism the Red Card-programma. Ook in Nederland starten we een campagne in de eredivisie, de eerste divisie en het amateurvoetbal. Richting Ajax-fans hoor je nog steeds veel spreekkoren met Joden in een negatieve context. Dan wordt er door sommige voetbalbestuurders gezegd dat het niet gericht is op joden, maar op Ajax, want dat is hun bijnaam. Dat is het goedpraten van antisemitisme. En wat in de top gebeurt, sijpelt door naar beneden.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden