Het op één na grootste sportevenement

De Britse koningin Elizabeth II opent vandaag in Melbourne de 18de Gemenebest Spelen. In Australië zijn 71 landen verzameld voor wedstrijden in zestien takken van sport....

Van onze verslaggever John Volkers

Ze staan, zeker in het Brits georiënteerde deel van de wereld, te boekals 'de kleine Olympische Spelen'. De Gemenebest Spelen - ook wel deCommonwealth Games of CWG - zijn het op één na grootste sportevenement.Slechts de Zomerspelen zijn groter.

De CWG-editie in Melbourne, de achttiende sinds Hamilton 1930, zal weeralle records breken: 4500 deelnemers, 71 landen, 16 sporten, 441medaille-onderdelen, één miljard tv-kijkers en de traditionele tweestrijdtussen Australië en Engeland.

'De beleving is enorm', zegt de Nederlander Charles van Commenée, diede Gemenebest Spelen tweemaal (in 1998 en 2002) als atletiekcoachmeemaakte. 'Ze vinden het toernooi in Engeland groter en belangrijker dande Europese kampioenschappen. Britse atleten en zwemmers willen liever nupieken in Melbourne dan deze zomer in Göteborg of Boedapest.'

Zijn pupil, olympisch kampioene zevenkamp Denise Lewis, bereikte in 1994landelijke bekendheid door in Victoria (Canada) Gemenebestkampioene teworden. 'Vanaf dat moment werd ze erkend en herkend', aldus Van Commenée,tegenwoordig technisch directeur van de nationale sportkoepel NOC*NSF.

Hij wil de betekenis van de CWG ook relativeren: 'We kwamen na Victoriavoor een trainingskamp in Los Angeles. Lewis stelde zich voor als deCommonwealth kampioene. Is dat niet dat feestje voor de Britten en een paarboeven, vroeg kogelstoter John Godina haar. Zo wordt er in de rest van dewereld over gedacht.'

Eenderde van de wereldbevolking vaardigt zijn beste sportmensen af naarde Gemenebest Spelen. Getalsmatig is de inbreng van India groot. Het landis ook veel succesvoller dan bij de Zomerspelen. Bij de Gemenebest Spelenvan Manchester (2002) kwam India tot het rijtje 30-13-21.

Grootvorst in het (voormalige) Britse rijk is Australië. Vier Spelenop rij wonnen de Australiërs het medailleklassement: in Auckland 1990 (162medailles in totaal), in Victoria BC 1994 (182), in Kuala Lumpur 1998 (198)en in Manchester 2002 (207, 82 goud, 62 zilver en 63 brons).

Voor de editie in eigen land staat de verlanglijst op 207 plus 1. Deconcurrentie rekent op heel andere cijfers. De Britten - als het eropaankomt rekenen de Engelsen de onder eigen vlag deelnemende Schotten,Noord-Ieren en Welshmen mee - wonnen toen vijftig procent meer medaillesen verklaarden dat als 'thuisvoordeel'.

Het programma van de Gemenebest Spelen wordt net als dat van deZomerspelen gedomineerd door de Grote Drie sporten: atletiek, zwemmen enturnen. Aan het totaal van 28 olympische sporten komt Melbourne niet. Hetgaat om zestien sporten, met enkele typische Britse aangelegenheden die ophet olympisch programma ontbreken: squash, rugby (sevens), lawn bowls ennetball, een opwindende variant van kortbal.

In de atletiek is ondanks het ontbreken van de grote landen (VS, Ruslanden China) het niveau van wereldklasse. Er is een hoofdrol weggelegd voorde Afrikaanse afstandslopers (Kenia, Tanzania, Uganda en Ghana) en voor desprinters uit de Caraïben, uit landen als Jamaica, Bahama's, Trinidad enBarbados. Wereldrecordhouder Asafa Powell uit Jamaica (9,77) is de grotefavoriet voor de 100 meter.

De hoogst gewaardeerde prestaties mogen worden verwacht in het zwembad.De Australische toppers bij de mannen, Ian Thorpe en Grant Hackett,ontbreken door ziekte en operatie, maar hun rol wordt overgenomen door dedominante Australische vrouwenploeg. Van crawlspecialiste Lisbeth Lentonworden minimaal een wereldrecord (200 vrij) en zeven gouden plakkenverwacht.

Melbourne profileert zich als de nummer één sportstad van Australië.Die rol van de miljoenenstad in Victoria (3,6 miljoen inwoners) wasonomstreden sinds 1956, het jaar van de Zomerspelen in Melbourne. In 2000nam Sydney die status over. De hoofdstad van New-South Wales organiseerdede - onbetwist - beste Zomerspelen uit de geschiedenis.

Melbourne, de stad van de Australian Open (tennis) en van de Formule 1Grand Prix, denkt die fakkel weer over te nemen met de Gemenebest Spelendie worden gehouden in het grootste stadion van het land, de voor 300miljoen euro gerenoveerde Melbourne Cricket Ground. Die biedt plaats aan100 duizend toeschouwers. In Sydney zijn meer dan 30 duizend stoeltjes uithet veel te grote Olympisch Stadion gesloopt.

De metropool Melbourne, de stad met de hoogste wolkenkrabber (Eureka)van het zuidelijk halfrond, wil met een organisatiebudget van 700 miljoeneuro de wereld verblinden. Slechts de Britten en hun sportieve erfgenamenzullen dat als zodanig ervaren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden