Het laatste toevluchtsoord

Zo’n tien jaar geleden waren er mensen die twijfelden of Elista, de hoofdstad van Kalmukkië, echt bestond. Nooit was die stad op welke manier dan ook in het nieuws geweest en nu werd er door een malle president opeens het ene toernooi na het andere georganiseerd....

Gert Ligterink

Omdat sinds 1996 in Elista twee WK-matches, vele Russische kampioenschappen, een kandidatentoernooi en een Olympiade zijn gehouden, is de twijfel aan het fysieke bestaan van de stad verdwenen.

Gebleven is de verbazing dat de schakers er steeds opnieuw terecht kunnen, als de nood aan de man is. Als ergens ter wereld een groot evenement niet doorgaat, weet Kirsan Iljoemzjinov, president van Kalmukkië en de wereldschaakbond FIDE, altijd weer een paar belastingcenten te vinden om de boel te redden.

Op dit moment loopt in Elista het derde Grand Prix-toernooi uit een serie van zes, dat oorspronkelijk in Doha gehouden zou worden. Toen de Qatarese organisatoren onlangs lieten weten dat zij hun beloften niet konden waarmaken, sprong Iljoemzjinov weer eens in de bres. Binnen een paar weken was zijn achtertuin gereed gemaakt om de deelnemers te ontvangen.

Met die Grand Prix-cyclus, bedoeld als een serie kwalificatiewedstrijden voor het WK in 2011, blijft het kwakkelen. Organisatoren komen hun contracten niet na en vooraanstaande spelers als Carlsen en Adams hebben zich teruggetrokken.

Het economisch tij zit niet mee, maar de FIDE zelf is de hoofdschuldige van de crisis. Wie halverwege de cyclus het reglement wijzigt en solt met de rechten van de deelnemers, kan moeilijk verwachten dat anderen wel aan hun verplichtingen voldoen.

Volgend jaar staan nog drie GP-toernooien op het programma, die mogelijk in Jerevan, Kiev en Karlovy Vary gehouden worden. Niemand zal verbaasd zijn als ook in 2009 minstens eenmaal zal moeten worden uitgeweken naar Elista, het laatste toevluchtsoord van de schakers.

Radjabov - Kasimdjzanov

Elista Grand Prix 2008

1. e4 c5 2. Pf3 d6 3. d4 cxd4 4. Pxd4 Pf6 5. Pc3 g6

Ik vrees dat deze partij de tijdelijke populariteit van de Drakenvariant geen goed zal doen. Kasimdzjanov volgt braaf een partij die hij onlangs op de Olympiade speelde tegen de Cubaan Dominguez en wordt verrast door een nieuwtje van Radjabov bij de 22ste zet.

6. Le3 Lg7 7. f3 Pc6 8. Dd2 0–0 9. Lc4 Ld7 10. 0–0–0 Tc8 11. Lb3 Pe5 12. h4 h5 13. Kb1 Te8 14. g4 hxg4 15. h5 Pxh5 16. Lh6 Kh7 17. Lxg7 Kxg7 18. fxg4 Lxg4 19. Pf5+

Nog steeds in de voetsporen van Dominguez. Na 19 * gxf5? 20. Dg5+ Pg6 21. exf5 is de dreiging 22. Lxf7 vernietigend.

19 * Lxf5 20. exf5 Th8 21. fxg6 Pxg6

Zie diagram 1

22. Pe4!

Eindelijk kon Kasimdzjanov gaan nadenken. Dominguez speelde in Dresden 22. Pd5 Pf6 23. Pxf6 exf6 24. Txh8 Dxh8 25. Dd5 Tc7, waarna zwart het kon houden.

22 * Pf6

Misschien is het pionoffer 22 * d5 23. Lxd5 Phf4 het overwegen waard.

23. Tdf1!

Nu blijkt de kracht van 22. Pe4!. Onmogelijk is 23 * Pxe4 24. Txf7+ en intussen dreigt wit met 24. Thg1 zijn aanval beslissend te versterken.

23 * Txh1 24. Txh1 d5 25. Pxf6 Kxf6 26. Df2+ Kg7 27. Tf1! f6 28. Df5 Tc6?

Taaier is 28 * Tc5 29. Tg1 De8 30. c3 e6 31. Df4 b6.

29. Tg1 De8 30. Lxd5 Tc5 31. De6 Tb5 32. c4

Niet 32. Le4? Tg5.

32 *Tb6 33. Dh3 e6 34. Lf3 Dd8 35. Dg2

Zwart geeft op.

De mooiste zet van het toernooi werd gespeeld door Etienne Bacrot:

Zie diagram 2

Bacrot – Leko na 30 * Da3xa3. Als Leko meende dat hij gewonnen stond, wachtte hem een grote teleurstelling:

31. Dh7+!

Zwart gaf op. Het is mat na 31 * Kxh7 32. hxg7+ Kg8 33. Th8 of 31 * Kf8 32. Lb4+ Le7 33. Dh8.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden