Analyse WK voetbal 2019

Het kan beter, het moet beter bij dribbelende diva Lieke Martens

Lieke Martens tijdens de wedstrijd tegen Canada. Beeld BSR Agency

Lieke Martens, de beste speelster van de wereld in 2017, zoekt naar topvorm. En dat uitgerekend op het WK van 2019.

Waar blijft de voetbaldans van Lieke Martens, de pingelaar met de paardenstaart, de dribbelende diva? De jonge vrouw die haar dribbelkunst meenam van Nieuw-Bergen naar Barcelona, ziet solo’s stranden in wouden van benen, omsingeld als ze is.

Ze zoekt naarstig naar vorm, met de achtste finale tegen Japan aanstaande, dinsdag in Rennes. Gelukkig voor Martens kan gevoel net zo snel terugkeren als het verdween, door een paar geslaagde acties, door een tegenstander die minder streng dekt.

In de aanloop naar het duel ondervindt ze steun van spits Vivianne Miedema: ‘Ik ben blij dat de aanvoer vanuit het middenveld best oké is', zegt de spits. ‘Natuurlijk, Lieke en Sjaan (Shanice van de Sanden) weten ook dat het beter kan. Maar in het totale spel zit al verbetering en en in zo’n toernooi moet je even je draai vinden. Het wachten is op het moment dat het er tegen Japan uitkomt, bij ons allemaal. Voor een vleugelspeler is een doelpunt of een assist vaak al genoeg. Het kan zomaar omslaan.’

De verwachting vóór het WK was: Martens, Miedema en Van de Sanden moeten in topvorm zijn. In dat geval kan Nederland ver komen. Inmiddels is drie keer gewonnen en heeft Miedema twee keer gescoord, maar van Martens zijn weinig fijnzinnige solo’s te zien geweest. De krachtdribbels van Van de Sanden zijn eveneens zeldzaam.

Martens zag bleekjes, rond de finale van de Champions League een maand geleden. Bij haar club Barcelona had ze geen topseizoen, mede door blessures. Ze kampt ook veel met heimwee. Haar seizoen was weerspiegeld in de kansloos verloren finale tegen Lyon. Daarna had ze even vakantie, ergens in Spanje, en meldde ze zich gebruind, fit en vol nieuwe energie in Zeist, terwijl haar biografie de hitlijst van het lezen beklom. En nu, tijdens het WK, wil de beste speelster van de wereld in 2017 haar verkiezing van toen waarmaken. Weinigen zijn zo ambitieus als Martens.

Telepathisch gevoel met Miedema

Af en toe was een glimp van haar klasse te zien, in de beginfase van wedstrijden vooral. De Cruijff-turn tegen Nieuw-Zeeland. Een paar solo’s. Ze was speler van de wedstrijd tegen Nieuw-Zeeland, ook een beetje op reputatie. Dribbelend en drijvend is Lieke Martens op haar mooist, op haar best, op haar sierlijkst. Dan danst haar staart op het ritme van het spel. Dan spieden haar ogen naar afspeelmogelijkheid. Dan is haar technisch vermogen zoveel groter dan dat van de meeste anderen in het vrouwenvoetbal. Dan is zij de speler die de sport nodig heeft om de groei te verwezenlijken die nodig is.

Maar na aardige openingsfasen is het telkens over met haar. Alsof de muziek stopt omdat een onverlaat de stekker uit het stopcontact trekt. Het mooie van dribbelaars is dat de toon van het spel ineens terug kan zijn, als bij een knip van de vingers. Japan is daarbij geen ploeg als Kameroen, dat haar ‘blauwe benen’ schopte, of Canada, dat de topper Lawrence opofferde om haar overal te schaduwen. Japan is een elftal van relatief kleine, begaafde vrouwen die voetballen en laten voetballen.

Lieke Martens (midden) tijdens de training zondag. Beeld VI Images

‘Ik voel me niet uit vorm’, zei Martens na Kameroen, toen haar wissel tegen Canada na zeventig minuten nog moest plaatsvinden. Ze wil vooral meer kunnen in de eindfase. Uithalen. Voorzetten geven. Ze weet zich vaak omsingeld en ingesloten, ook als gevolg van haar gegroeide status. ‘Ik heb liever een tegenstander die me één meter geeft.’ Ze weet dat de wereld op haar let. ‘Voor het eerst hebben we te dealen met verwachtingen. Ik hoop dat mijn kwaliteiten snel zichtbaar zijn.’

Ook zelf voelde ze dat ze een paar keer wegzakte, na een aardig begin. ‘Ik zoek het bij mezelf. Ik heb ermee te dealen dat tegenstanders me insluiten. Dat is al twee jaar een uitdaging voor me. Ik ben zelfkritisch. Dat moet ik anders invullen. Nog dynamischer zijn. Betere positiekeuze, om echt in mijn kwaliteit te komen, zodat ik met de neus naar voren kom, dat ik vanuit daar mijn actie kan maken. Zo ben ik het gevaarlijkst. Het gaat ook om afstemming met spelers om me heen.’ Met Miedema heeft ze een bijna telepathisch gevoel. Dat kan niet zomaar verdwenen zijn.

Alle wedstrijden zijn gewonnen. Zonder één assist van linksbuiten Martens. Met één assist van rechtsbuiten Van de Sanden. Stel dat de buitenspelers gaan draaien. Ja, wat dan. Eén tegen één moet ze het uitspelen, vindt ze zelf ook. Erlangs. Buitenom of binnendoor. ‘Ik vind niet dat ik superslecht voetbal.’ Ze is goed in de combinatie met Miedema. ‘Dat kunnen wij heel goed. Inspelen en doorbewegen.’

Ze voelt dat het beter moet en beter kan. ‘Ik verloor ballen waarbij ik mezelf niet herkende. Ik dacht: hier moet ik sterker zijn aan de bal. Dat ik beter kan, is duidelijk. Ik weet dat er heel veel van mij wordt verwacht. Laat ik er zelf rustig onder blijven. Ik ben nog lang niet door de ondergrens gegaan, maar dat er meer in mij zit, weet ik.’

De WK-gids

Tegen wie spelen we en hoe groot is de kans dat we winnen? Alles wat je moet weten over het WK vrouwenvoetbal

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden