InterviewHenk Norel

Henk Norel, basketballer, 2.13 meter, maar met knieën van por­se­lein

Hij had dit weekeinde zijn debuut zullen maken in de eredivisie, maar Henk Norel is gestopt. De basketballer, die op de drempel van de NBA stond, is de pijn in zijn knieën zat. En de gemiste kans op een carrière in de VS? Soms denkt hij wel ‘wat als mijn knieën...’. 

Henk NorelBeeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

De knieën van Henk Norel (33) zijn bezaaid met littekens. Langzaam buigt en strekt hij de gekwetste gewrichten die hem elf jaar geleden een debuut in de Amerikaanse NBA kostten en deze zomer dwongen vroegtijdig een punt achter zijn carrière te zetten.

Na twaalf jaar op het hoogste niveau in Spanje te hebben gespeeld, keerde de 2.13 meter lange center vorig jaar terug in Nederland, bij Heroes Den Bosch. Het was van korte duur. Zonder de 79-voudig international beginnen de basketballers uit Den Bosch dit weekeinde met een uitwedstrijd tegen Landstede Hammers aan de competitie. 

‘Het geeft rust in mijn hoofd nu ik ben gestopt’, zegt Norel die te boek staat als een van de beste Nederlandse basketballers van het afgelopen decennium, ondanks de blessures die als een rode draad door zijn loopbaan lopen. Vijf knieoperaties doorkruisten een uitverkiezing (draft) door NBA-club Minnesota Timberwolves en succesvolle seizoenen bij het Spaanse Basket Zaragoza en Joventut Badalona. ‘Ik wil er niet te veel over mijmeren, maar natuurlijk zijn er momenten waarop je denkt: wat als…’

Met Curry en Harden

Norel basketbalt in 2009 al vier jaar in Spanje – na de NBA de sterkste competitie ter wereld – wanneer hij als 21-jarig talent wordt uitgenodigd voor de draft: het jaarlijks terugkerende evenement waarbij dertig NBA-teams beurtelings toptalenten kunnen contracteren. Ook de jonge Stephen Curry en James Harden, nu sterren bij Golden State Warriors en Houston Rockets, zijn die avond aanwezig.

Norel, een bescheiden blonde jongen uit Gorinchem, heeft van nature niet het exceptionele talent van Curry en Harden. Waar Curry al snel naam maakt met de driepunter als zijn specialiteit, is de ongewone lengte (2.13 meter oftewel seven feet) van Norel een van zijn handelsmerken. Seven feet is de magische grens in de NBA. Van alle Amerikanen tussen de 20 en 40 jaar basketbalt een op de zes mannen met die lengte in de competitie, meldt journalist David Epstein in zijn boek The Sports Gene.

Alle vijf de Nederlanders die in de NBA speelden, waren ongeveer 2.13 meter of langer (Hans Beenders was 1.98 meter. Hij speelde kort na de Tweede Wereldoorlog in de voorloper van de NBA).

Minnesota Timberwolves ziet het wel zitten in de tengere Nederlandse center. Het plan van de club is om Norel drie jaar te stallen in Spanje voordat hij de zesde Nederlander wordt die actief is in de grootste basketbalcompetitie ter wereld. Alles verloopt volgens plan tot hij in 2011 de achterste kruisband van zijn linkerknie afscheurt. In 2013 – een paar dagen nadat hij van Minnesota te horen heeft gekregen dat de club hem die zomer naar de NBA wil halen – slaat het noodlot weer toe, nu is het zijn rechterkruisband.

Norel ziet zijn droom in duigen vallen en een jaarsalaris van een paar miljoen aan zijn neus voorbijgaan. ‘Ik had graag in de NBA willen spelen’, zegt hij over de wond die nooit helemaal zal helen.

X-benen

Van meerdere artsen hoort Norel dat hij door de stand van zijn benen een grotere kans op knieblessures heeft. Zijn knieën staan iets naar binnen (X-benen). Het maakt zijn knieën extra kwetsbaar wanneer hij na een sprong met zijn gewicht van 110 kilo op de harde vloer neerkomt. ‘Als je een beetje scheef staat, ben je blessuregevoeliger.’

Norel blijft tot 2018 actief in Spanje, waar hij uitgroeit tot een van de blikvangers. In zijn laatste seizoen behoort hij tot de starting five, de vijf beste spelers van de competitie. Ook speelt hij samen met Ricky Rubio, de Spanjaard die tijdens het WK 2019 tot meest waardevolle speler van het toernooi wordt verkozen.

Maar de blessures zijn nooit ver weg. In zijn periode in Spanje wordt Norel nog drie keer geopereerd – hij laat littekenweefsel verwijderen en ondergaat twee kraakbeenoperaties. Eind vorig jaar tekent hij een contract bij Heroes. In januari maakt de center op 32-jarige leeftijd zijn debuut in de eredivisie – hij vertrok als jeugdspeler al naar het buitenland. De pijn in zijn knieën verdwijnt nooit.

Norel: ‘Ik was niet meer bezig met hoe ik de wedstrijden wilde spelen, maar dacht alleen maar hoe ik mijn knieën zo min mogelijk kon belasten.’ Ook buiten het veld. Onbewust is hij zijn lichaam de hele dag aan het testen. ‘Bij elke kniebuiging die ik maak, denk ik aan mijn knieën. Als ik ze een keer niet voelde, boog ik iets dieper. Dan voelde ik weer een zeurende pijn en wist ik dat het niet verdwenen was.’

In de voorbereiding op dit seizoen volgt hij grotendeels een individueel schema. Als de Arjen Robben van Heroes wordt hij klaargestoomd voor de start van de competitie, dit weekeinde. Maar de pijn in de linkerknie blijft. ‘Ik ben fit, maar mijn knieën niet meer. Ik kon niet meer vrij en onbezorgd basketballen. Ik zou mezelf en de club tekort doen.’

Vrouw en kinderen eerst

Hij is niet langer bereid risico’s te nemen. De knieoperaties hebben hem voorzichtiger gemaakt. Met een vrouw en twee jonge kinderen wil hij mobiel blijven. Wandelen, fietsen en spelen met zijn dochter en zoon is geen probleem. Maar als hij een trap oploopt en een trede overslaat, trekt een pijnscheut door zijn knie.

Het mislopen van de NBA draagt hij voor de rest van zijn leven met zich mee. Al mag het niet overheersen als hij terugdenkt aan zijn carrière. ‘Ik heb me als Nederlander twaalf jaar lang staande gehouden in de sterkste competitie van Europa. Ik ben blij en dankbaar dat ik het allemaal heb mogen meemaken.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden