Heilzame therapie bij kruidendokter Paké

De turnzussen Berber (18) en Brecht van den Berg (15) gingen door een diep dal van blessures. Beide Friezinnen zijn weer op de been....

De ene Van den Berg, Berber, werd genezen door de reguliere heelkunde; de andere turnster uit de familie, Brecht, kwam weer op de been door een kruidendokter uit de wouden van Suriname. Zaterdag straalden de twee Friese zussen bij de turninterland Nederland - Roemenië in Enschede.

Berber werd met een persoonlijk record over vier toestellen de beste Nederlandse turnster van de dag. Zus Brecht had als fan plaatsgenomen op de tribune. Zij bracht het mooiste verhaal mee naar Twente. Ze kan weer lopen zonder krukken en ze heeft zich gericht op een wielerloopbaan.

Brecht was een groot turntalent, een Nederlands jeugdkampioene, tot ze als dertienjarige door een Perthes-achtige klacht in de heup werd getroffen. De kop van de heup bleek niet langer te groeien. Het turnen was direct voorbij. Lopen ging ook niet meer.

‘Anderhalf jaar heb ik op krukken rondgelopen’, zegt Brecht. ‘Artsen konden niks voor me doen. Ik moest met die afwijking leren leven.’

Haar ouders Hillie en Tjalling zochten naar oplossingen. Die werd gevonden in het alternatieve circuit, in Suriname. ‘Via een psycholoog in Joure zijn we aan een Surinaamse kruidendokter gekomen. Hij is een bosneger, Paké, zo eentje op blote voeten en een blote bast. De taxichauffeur die ons dagelijks uit Paramaribo naar Onverwacht reed, was onze tolk.’

Hillie en Brecht van den Berg verbleven drie weken in Suriname. Al op de tweede dag moest de tiener haar krukken van de wonderdokter wegdoen. Ze wist bij het lopen nauwelijks waar ze haar armen moest laten, zo zeer was zij normaal voortbewegen ontwend.

‘Ik werd door hem geholpen met olie en kruiden uit de bossen. De heupen en de rug werden daarmee ingesmeerd. Ik moest die olie dag en nacht op houden. En ik werd ingepakt met watten. Douchen en zwemmen mocht ik niet.’

In Nederland ging de behandeling door, met flessen olie die ze hadden meegekregen. De verbetering is opzienbarend. Brecht van den Berg kan weer lopen. Objectief: ‘De röntgenfoto’s tonen herstel van de heup. Het bot is harder geworden, de structuur beter.’

De drie jaar oudere Berber was een nog grotere brekebeen dan haar zus. Zij brak tijdens haar turnloopbaan beide enkels, kampte met een slechte rug en pijnlijke hamstrings en kende van 2003 tot 2006 vooral fysieke ellende. Van het jongste lid van de Nederlandse ploeg bij de WK in Anaheim in 2003, werd de Heerenveense tot de beklagenswaardigste turnster van 2004. Eerst miste ze de EK in eigen land door de gevolgen van een enkelbreuk. Daarna had ze bij de kwalificatie in Nijmegen een half uur een olympisch ticket in handen, maar verloor die aan Laura van Leeuwen.

Turnsters die weten dat ze bij de volgende Spelen al twintig jaar oud zullen zijn, kiezen vaak voor sierlijk buigen en snel wegwezen. Berber kende dezelfde motivatieproblemen en koos er eind 2004 voor uit Friesland weg te gaan, om frisheid op te doen bij Topturnen Oost-Nederland in Oldenzaal.

Trainer Wevers was daar haar redder: ‘Als ik niet bij hem had kunnen trainen, was ik gestopt.’

In november 2005 moest Berber onder het mes bij de enkelspecialist Niek van Dijk te Amsterdam. ‘Ik had al van voor de WK van 2003 een ernstige enkelblessure. Ik turnde in die tijd op pijnstillers. In 2005 ben ik bij een wedstrijd in Lugano verkeerd geland.’

Na de restauratie van de linkerenkel besloot ze terug te keren bij de jonge turncoach Gerben Wiersma te Heerenveen. Ze koos ervoor deze keer haar herstel niet te overhaasten en werkte met afwijkende programma’s aan haar fitness en conditie.

De voorbije weken bewees Berber van den Berg de juistheid van die keuze met knappe uitslagen in de WK-kwalificatieduels in Heerenveen en Enschede. Ze blaakte van zelfvertrouwen en toonde een geweldige wedstrijdinstelling.

Drie jaar na dato keert ze weer op het hoogste podium, de WK, terug. Ze geeft naast de geslaagde operatie door Van Dijk twee anderen het krediet. Een: ‘Hardy Menkehorst, de sportpsycholoog, heeft me bewust gemaakt van wat ik wil. Ik heb alles op een rijtje gekregen. Het was een lang proces, maar ik voelde het voor die wedstrijden in Heerenveen en Enschede al kriebelen. Ik had het gevoel dat ik door die wedstrijden heen zou vliegen.’

Twee: ‘Ik heb eindelijk een trainingsmaatje, Danila Koster. Dat heb ik na het stoppen van Rikst Valentijn lang moeten missen.’

Vooruit nog één oorzaak: ‘Ik heb mijn vriend weggedaan. Dat kostte echt te veel tijd, om me volledig op turnen te kunnen concentreren.’

Zoals Berber het turnen niet kon missen, had Brecht er ook veel moeite mee af te haken. ‘Nog altijd mis ik het turnen’, zegt ze. Haar nieuwste doelstelling: wielrennen. Ze heeft zich al gemeld bij Olympia, een wielervereniging.

Over een jaar zal ze beslissen of er een echte carrière kan komen. Dan zal blijken of haar heup het trappen van zware versnellingen aan kan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden