Analyse Tour de France

Heeft Dumoulin de ploeg
om de Tour te winnen?

De Pyreneeën vormen komende week het decor van de beslissing in de Tour de France. Tom Dumoulin, kopman van Sunweb, staat na twee weken derde in het algemeen klassement, achter twee renners van Sky: Geraint Thomas en Chris Froome. Heeft Dumoulin wel de ploeg om de Tour te winnen?

La Rosiere Tom Dumoulin (links) vlak voordat hij de elfde etappe verliest van Geraint Thomas (rechts) van het geoliede Team Sky. Beeld Klaas Jan van der Weij

Nee, Sky is te sterk

Het beeld was veelzeggend, dinsdag op de Col de la Colombière. Vijf renners van Team Sky sleuren aan kop, met Chris Froome en Geraint Thomas in de luwte. Daarachter rijdt Tom Dumoulin. Eerder in de rit is ploeggenoot Laurens ten Dam nog in de buurt, maar dan wappert ook hij terug. ‘Ik heb de hele dag alleen maar tegen Sky-konten aangekeken’, zegt Dumoulin na de etappe.

Er is het verschil in budget. Sky heeft jaarlijks 35 miljoen euro te verteren. Daar kun je zowel talent als gevestigde orde mee inlijven. Neem de jonge Colombiaan Egan Bernal, 21 nog maar, alom gezien als het grootste klimtalent van de afgelopen jaren. Veel ploegen aasden op hem, hij koos voor Sky. 

De ploeg heeft ook het geld om een wereldkampioen weg te kopen. Michal Kwiatkowski kwam van Quick-Step en rijdt in grote ronden volledig in dienst van de kopmannen. Het levert een al jaren vertrouwd wedstrijdpatroon op: Sky dirigeert, de rest volgt. Maar in de Giro d’Italia van dit jaar blijkt de ploeg ook nog eens in staat de koers te doen ontploffen. Slopend beulswerk op de Colle delle Finestre vormt het lanceerplatform voor Chris Froome. Hij grijpt het roze.

Sunweb geeft geen precieze cijfers. De begroting van het team is minder ruim dan dat van Sky, maar ligt wel boven het gemiddelde van een World Tourploeg. Dat bedraagt zo’n 18 miljoen. De ploeg van Dumoulin investeert vooral in opleiding en rekent op doorgroei in eigen gelederen. Volgens teammanager Iwan Spekenbrink is een verhoging van het budget vooralsnog niet aan de orde.

Het gaat niet alleen om geld. De bezetenheid is ook een factor. Tijdens de rit over de kasseien naar Roubaix had Sky langs elke strook om de 600 meter iemand geposteerd met een reservewiel, 40 personen in totaal, gerekruteerd uit familie en bekenden. De marginal gains, geregisseerd door manager David Brailsford, de details die het verschil kunnen maken, leiden inmiddels wel vooral tot verdachtmakingen.

De ploeg lijkt voortdurend de grenzen van het toelaatbare op te zoeken, met onder meer testosteronpleisters en pufjes salbutamol. De obsessie met de kleinigheden begint ook op de lachspieren te werken. Het afplakken van de standby-knop van de televisie in de slaapkamer om de nachtrust te garanderen, kan ook eenvoudiger: de stekker eruit. Maar uiteindelijk telt het nettoresultaat in de grootste ronden: vijf Tourzeges en één keer eindwinst in de Giro en de Vuelta. Sunweb: één keer de Giro.

Nee, Sunweb is onervaren en de basis is te smal

Bij de ploegpresentatie in de tuin van een kasteelhotel in de Vendée was het bijna een mantra om hoge verwachtingen te temperen: het wegvallen van Wilco Kelderman, tijdrijder en sterk in het hooggebergte, was een enorm verlies. Die was vlak voor de Tour ten val gekomen. 

Bij het NK in Hoogerheide blesseerde hij opnieuw zijn toch al kwetsbare schouder. Laurens ten Dam, die eigenlijk al toe was aan een welverdiende vakantie na een zwaar voorjaar met onder meer de Giro d’Italia en de Ronde van Romandië, moest van de bank komen.

Dumoulin zal zijn teammaten nooit afvallen. Hij prees ze omstandig toen hij woensdag in de aanval trok in de etappe naar La Rosière. Maar kort daarvoor had hij al gezegd dat de basis breder zal moeten. Hij komt te snel alleen te zitten.

Het team verdedigt zich. Niet de Tour, maar de herhaling van het succes in de Giro was het hoofddoel dit jaar. Daarvoor hadden ze het talent Sam Oomen meegestuurd en de verse aankoop Louis Vervaeke. Het lukte net niet.

Als Sunweb voor de volle winst zou gaan in de Tour, zou de samenstelling anders zijn geweest, beklemtoont ploegleider Arthur van Dongen. Dan had Oomen zeker in Frankrijk gefietst. Ga maar na: Dumoulin, Oomen, Kelderman, de Australiër Michael Matthews. Daar kun je heus mee thuiskomen. Maar nu was de doelstelling: ervaring opdoen met het rijden voor het algemeen klassement. Teammanager Spekenbrink wijst erop dat het niet louter om de manschappen draait. ‘De kern is: hoe voer je het uit?’

Dat leerproces verloopt niet vlekkeloos. De pech van Dumoulin vorige week donderdag vlak voor de laatste beklimming van de Mûr van Bretagne creëert chaos. Het is niet meteen duidelijk wie zich waar bevindt om hem te helpen. Het stayeren achter de ploegleidersauto levert een tijdstraf op. Dumoulin blijft diplomatiek. ‘Dat had beter gekund.’ Spekenbrink: ‘Het waren schoonheidsfoutjes’.

Maar ook in de laatste Giro worden keuzen gemaakt die aanvechtbaar zijn. Als Froome demarreert op de Colle delle Finestre luidt de order even te wachten op meer steun in de afdaling. Maar als die komt opdagen in de persoon van Sébastien Reichenbach, blijkt de Oostenrijker van nul en generlei waarde. Volgens Dumoulin gaat hij bergaf als een oud omaatje. Het is in de afdaling dat Froome zijn voorsprong uitbouwt en Dumoulin zijn aanspraak op het roze verliest.

Nee, de ambities zijn te voorzichtig.

Met de aankondiging dat Sunweb deze Tour de France vooral ziet als een leerschool, leek de ploeg erop uit te zijn de druk bij Dumoulin weg te nemen. Dat had vorig jaar in de Giro d’Italia groots uitgepakt. De Maastrichtenaar verklaarde destijds vooraf best tevreden te zijn geweest met een plek in de top-10. Hij won.

Maar de Dumoulin van toen is niet meer de Dumoulin van 2018. Dit jaar in Italië bewees hij dat hij in elke grote ronde mee kan strijden voor het podium. Hij vond er de bevestiging die hij nodig had: de Trofeo senza fine die hij een jaar eerder omhooghield in de schaduw van de Dom in Milaan, was niet het resultaat van een toevallige samenloop van omstandigheden geweest.

De bescheiden opstelling van de ploeg in Frankrijk, leidde bij de ploegpresentatie tot een corrigerend tikje op de vingers. Dumoulin zei het niet zo goed te begrijpen. ‘Ik ben hier echt om te presteren.’ Leren doe je overal en altijd. Het is zelden vertoond: een kopman die meer beoogt dan de ploegleiding.

Ja, Sunweb en Dumoulin passen bij elkaar

Sunweb is het team waarin Tom Dumoulin zich thuis voelt. Hij krijgt alle ruimte om te rijden waar het hem goeddunkt. Als hij geen zin heeft in de verkenning van een etappe, dan is er niemand die hem dat toch maar probeert op te leggen. Hij heeft immers meer profijt van dagen thuis, met zijn vriendin en de hond. Mocht hij van inzicht veranderen – de kennis van een afdaling in de rit naar La Rosière leverde hem toch profijt op, zei hij na de wedstrijd – dan krijgt hij daar vanzelfsprekend alle ruimte voor.

Uit filmpjes van de ploeg achter de schermen valt op te maken dat hij het tactisch ook goeddeels voor het zeggen heeft. Als het parcours voor de openingstijdrit van de Giro in Jeruzalem wordt geïnspecteerd, is hij het die de ploegleider informeert hoe hij het gaat doen en waar de hachelijke momenten zich aandienen. ‘Hier moet ik doorkrijgen wat de afstand is tot daar.’ ‘Hier is het vol doortrekken.’ ‘Supergevaarlijk daar.’ In de auto worden driftig aantekeningen gemaakt.

Wat ook meespeelt is de in elk geval openlijk beleden transparantie. De ploeg is in zee gegaan met de Nederlandse Dopingautoriteit voor het laten uitvoeren van extra controles. Dat zou Dumoulin niet elk ander team zien doen.

Hij gruwelt van de verhalen die een smet werpen op zijn sport. ‘Daar heb je dat rottige wielrennen weer.’ Hij laat zich laatdunkend uit over het gerommel met medische attesten om toch maar te kunnen deelnemen. Toen Froome een schorsing boven het hoofd hing wegens een verdachte hoeveelheid astmamedicijn in zijn urine, liet Dumoulin niet na erop te wijzen dat hij bij zijn ploeg meteen op non-actief zou zijn gezet, in afwachting van nader onderzoek. Sunweb is aangesloten bij de MPCC, een bondgenootschap van teams die ijveren voor een geloofwaardige wielersport. Sky niet.

Ja, Dumoulin heeft klasse genoeg

Dumoulin laat het deze Tour weer zien: hij is een renner van een uitzonderlijke klasse. De vrees dat hij vroeg of laat de terugslag zal voelen van de zware Giro is vooralsnog niet bewaarheid. Hij weet het op cruciale momenten ook te rooien zonder de onmiddellijke nabijheid van teamgenoten. Hij benadrukt het zelf geregeld: ‘Klassementsrenners moeten het uiteindelijk toch zelf doen.’

Hij gaat bergop met de allerbeste klimmers mee en rijdt een aantal gevestigde reputaties uit het gilde er zelfs af. Zelfs als Sky in de meerderheid is, zoals met Froome en Geraint Thomas in de twee laatste Alpenetappes, blijft hij overeind en moppert hij nog dat de ritwinst hem is ontglipt. 

Wie hem na zijn sanitaire noodstop in de Giro de Stelvio heeft zien afrazen om het tijdverlies te beperken, wist het al, maar in Frankrijk volgt de bevestiging: Dumoulin is ook een formidabele daler. Sky heeft er de handen vol hem na de afzink van de Cormet de Roselend nog te achterhalen.

En dan te bedenken dat hij zijn voornaamste wapen nog ongebruikt in de steekzak van zijn shirt heeft zitten. Volgende week zaterdag wordt de Tour afgesloten met een tijdrit van 31 kilometer door de heuvels. Dat terrein ligt hem wel. Sky is gewaarschuwd. De tegenstander jaagt dan niet in het zwart-witte tenue van Sunweb door het Frans Baskenland, maar in de regenboogkleuren van de wereldkampioen. Dat vindt hij, samen met de roze trui, het mooiste shirt ter wereld. Dat geeft vleugels.

Voor de liefhebber én de leek: alles wat u over de Tour moet weten.

Welke etappe wordt wanneer gereden? Hoe zijn de ploegen samengesteld? Alle informatie over de Tour de France van 2018 vindt u hier bij elkaar.

Weet u helemaal niets van wielrennen, maar wilt u toch weten waar het nou toch steeds over gaat? De antwoorden op alle vragen die u nooit durfde te stellen vindt u hier.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.