Gemakkelijk groter

Zo’n 30 duizend Nederlanders gebruiken anabolen. Spieropbouw is in sportschooljargon ‘een kwestie van een kuurtje’. Maar daarna?Door Ellen de Visser en René Vorderman..

Ellen de Visser en René Vorderman

Voordat Bart een serieuze baan kreeg en een gezin stichtte, bezocht hij zeker vier keer per week de sportschool. Hij werkte heel hard, maar merkte na verloop van tijd dat hij met zijn tengere bouw aan de grenzen van zijn groei zat. Hij kon nog zoveel eiwitten eten en nog zo gevarieerd trainen, er kwam geen gram meer bij.

In de kleedkamer hoorde hij hoe makkelijk het was groot te worden. Kwestie van een paar kuurtjes, zoals dat in sportschooljargon heet. Hij betrok het spul via het internet: eerst stromba, mannelijk geslachtshormoon in pilvorm, later ampullen deca-durabolin, die hij bij zichzelf moest injecteren.

Het effect was aanvankelijk ongekend, herinnert hij zich. Door de anabolen kan het lichaam een veel zwaardere training aan, waardoor de spieren worden uitgeput en vanzelf explosief gaan groeien. Maar als hij stopte, donderde het hele spierenbouwwerk in elkaar.

Het psychologische effect daarvan was enorm, dat zag hij ook om zich heen bij al die anderen die gebruikten. Ze zagen zichzelf in de spiegel in elkaar schrompelen, ze kregen lullige opmerkingen over hun krachtverlies en wisten dan niet hoe snel ze met een nieuw kuurtje moesten beginnen.

Maar de schadelijke effecten van anabolengebruik gaan veel verder dan lullige opmerkingen. Anabolen doen de testosteronvoorraad toenemen, en dat kan leiden tot aggressiviteit, libidoverhoging, suïcidale neigingen, onvruchtbaarheid, acne en een verhoogde kans op huidkanker en hartziektes. Er zijn zelfs mensen dood gegaan aan de spierversterkers.

Het is daarom zorgwekkend dat het aantal gebruikers van anabolen in Nederland is toegenomen. Tenminste, dat vermoedt de Dopingautoriteit. Directeur Herman Ram verwacht dat een onderzoek hiernaar eind mei is afgerond. Met harde cijfers over de omvang van het dopinggebruik in Nederland kunnen gerichter voorlichtingscampagnes worden opgezet. De campagne ‘Eigen Kracht’ loopt al enig tijd: daarin wijst de dopingautoriteit sporters erop dat ze spiergroei ook kunnen realiseren door gezonde voeding en goede training.

De wereldwijde handel in doping lijkt gegroeid, en ook het aantal websites dat anabolen aanbiedt ‘neemt bepaald niet af’. ‘En we weten ook niet of de internethandel de straathandel heeft vervangen’, zegt Ram. ‘We denken van niet.’

Het aantal Nederlanders dat minstens eenmaal per jaar een anabolenkuur neemt, ligt volgens Ram nu tussen de 30 duizend en 35 duizend. Uit onderzoek van het IVO, in 2007 gepubliceerd, blijkt dat jongeren op steeds lagere leeftijd met anabolen beginnen en dat de doseringen extremer worden.

Anabolen zijn de weg van de minste weerstand, zegt Tom Bruijnen, voorzitter van de Nederlandse olympische gewichthefbond. ‘Om op eigen kracht een gezond en gespierd lichaam te krijgen, heb je discipline en geduld nodig. Voor veel mensen is dat moeilijk.’

Het is daarentegen heel gemakkelijk om aan anabolen te komen. Bruijnen: ‘In het Oostblok zijn ze voor drie tientjes verkijgbaar. En als je op internet zoekt op bijvoorbeeld ‘nandrolon’, krijg je eerst tien sites waarop dat product wordt aangeboden in plaats van voorlichtingssites.’

Anabolen zijn voor veel sporters verslavend, zegt Bruijnen. ‘Na een kuur val je in een gat. Je voelt je minder vitaal, lusteloos. Je hormoonproductie neemt af. Om snel weer uit het dal te klimmen, nemen sporters weer een kuurtje.’

Volgens Bruijnen moeten politie en justitie meer werk maken van dopinghandel. ‘Het beleid moet net zo hard zijn als bij harddrugs, zeker als je de gezondheidsschade van doping in ogenschouw neemt. Nederland kan wat dat betreft een voorbeeld nemen aan Frankrijk.’

Frank van Loon, voorzitter van de Nederlandse krachtsportbond, vindt dat de Dopingautoriteit de bevoegdheid moet krijgen sportscholen te controleren. ‘Nu kunnen ze niet binnenlopen en zeggen: doe maar even een plasje. Als dat wel kan en ze kunnen aantonen dat in een bepaalde sportschool doping wordt gebruikt, is het misschien niet slecht die sportschool een tijdje op slot te gooien.’

Bart heeft, voor zover hij kan inschatten, niets overgehouden aan zijn jarenlange dopinggebruik. Of er ook langetermijneffecten zijn, daar denkt hij liever niet aan.

Campagnes? Bart betwijfelt of die zinnig zijn. ‘Het is een nobel streven, maar wie gevoelig is voor de verlokkingen van anabolen en eenmaal heeft ervaren hoe overweldigend het effect is, is lastig te bereiken. Vaak trainen de gebruikers in een groep en willen ze niet voor elkaar onder doen.’

Terugblikkend herkent hij dat ook bij zichzelf. ‘Ik dacht niet aan later en aan wat de gevolgen voor mijn lijf konden zijn. Ik dacht aan de training van die avond, aan hoeveel gewicht ik zou gaan tillen en aan het strand waar ik mijn spieren kon laten zien.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden