ReportageZonder Grand Prix

Geen race, geen fans, geen feest in Zandvoort

Marcel Busscher, de eigenaar van Lunchroom Rabbel op het Kerkplein in Zanvoort, heeft alles wat verzameld was voor de Grand Prix buitengezet en deelt #GoMax stickers uit. Busscher had een eigen pilslabel ‘Pitspils’ gemaakt en de lunchroom helemaal ingericht met aandenkens van vorige GP’s op Zandvoort. Beeld Klaas Jan van der Weij

In Zandvoort had zondag de Grand Prix moeten zijn verreden. Maar het beeld in het kustdorp werd gister bepaald door fietsers en niet door bolides, terwijl het perfect raceweer was geweest.

In de opslagruimte van zijn Formule 1-winkel in de Kerkstraat schopt Ferry Verbrugge zachtjes tegen een stapel dozen. ‘Hier’, zegt de eigenaar van Pole Position. ‘Dat zijn bij elkaar toch minstens 900 caps van Max Verstappen.’ De petjes, in allerlei soorten en maten, zullen voorlopig nog wel even in de verpakking blijven, vreest hij. De ondernemer is naar eigen schatting een ton aan omzet misgelopen.

Het was zondag de dag dat het had moeten gebeuren voor Zandvoort. 100 duizend toeschouwers zouden neerstrijken in het 17 duizend inwoners tellende kustdorp voor de eerste Formule 1-race in 35 jaar in Nederland. Maar in plaats van drommen racefans schuifelen kleine groepjes dagjesmensen over de boulevard. Onwerkelijk, zegt Verbrugge. ‘Het was al vreemd dat de Formule 1 naar Zandvoort kwam. En het is net zo vreemd dat het nu niet doorgaat.’

In het centrum wapperen her en der zwart-wit geblokte racevlaggen – een oproep van het lokale marketingbureau om er toch nog een feestelijke dag van te maken. Lunchroom Rabbel (‘voor een bakkie en een babbel’) heet alle racefans met een groot spandoek welkom. De eigenaar deelt #GoMax-stickers uit. Maar een paar kilometer voor de badplaats is de ontvangst minder hartelijk: verkeersregelaars drukken bezoekers op het hart toch vooral rechtsomkeert te maken.

Zandvoort had de impuls van een mondiaal sportevenement goed kunnen gebruiken. Een paar jaar geleden sloegen de VVV’s van Zandvoort en Amsterdam de handen inéén. Waar de hoofdstad te veel toeristen had, had de badplaats er te weinig. Zandvoort werd Amsterdam Beach. Of zoals de wethouder onlangs aangaf in Het Parool: ‘Zandvoort was altijd een beetje de badplaats van de patat en de vis. We willen nu meer stedelijke kwaliteit. Dus ook een gin-tonic of een latte met havermelk.’

Bij Mango’s Beachbar parkeert Piet Keur zijn scooter voor de entree. De 59-jarige ex-spits van Feyenoord, nu beddenman bij Mango’s, woont al zijn hele leven in Zandvoort, op de twee jaar na dat hij namens FC Twente op jacht ging naar doelpunten. ‘Maar zodra ik ook maar even vrij was, ging ik plankgas terug naar Zandvoort. Ik moet gewoon het strand zien. Anders word ik gek.’

Als geboren en getogen Zandvoorter is hij opgegroeid met het geluid van ronkende motoren. Tijdens de Formule 1-race in 1974 in Zandvoort was hij suppoost. In zijn tienerjaren knipte hij ’s nachts met vrienden geregeld het slot bij de ingang open om op het circuit met hun eigen auto’s wedstrijdjes te doen. In die zin had hij deze zondag zijn jeugd een beetje willen herbeleven.

Twee strandbanken gemaakt van een auto bij zijn de stille de verlaten strandtent Mango's Beachbar op het verlaten strand van Zanvoort op de dag dat de Grand Prix verreden zou worden maar niet doorging vanwege het coronavirus.Beeld Klaas Jan van der Weij

Keur is trots op zijn dorp, maar ook kritisch. Praat hem niet over Amsterdam Beach. ‘Daar zijn echt alle Zandvoorters tegen, geloof mij.’ Hij wijst op een torenflat. ‘Ik zeg weleens gekscherend: had Bin Laden daar ook niet op kunnen invliegen? Dan hadden we Zandvoort opnieuw kunnen opbouwen. Dan was het een pittoresk badplaatsje geweest met kleine vissershuisjes.’

Anderen, zoals Verbrugge van Pole Position, vinden juist dat hun dorp een inhaalslag heeft gemaakt. ‘Sommigen zeggen dat Zandvoort verpauperd is, maar je kunt het ook klassiek noemen. Al die hippe plekken in Griekenland en Turkije raken uit de gratie. Langzaam zag je de mensen weer terugkomen naar Zandvoort. Ik proefde weer ambitie om er wat van te maken.’

Reconstructie De hoogste Formule 1-bazen kenden het circuit niet eens. Toch zou dit weekend in Zandvoort voor het eerst in 35 jaar een Grote Prijs verreden worden. Terugblik op een ijzersterke lobby.

De Formule 1-race had daarbij mooi als katalysator kunnen dienen, zegt hij. ‘Een circuit midden in de duinen, dat is uniek. Er kijken 350 miljoen mensen wereldwijd naar de Formule 1. Hoe mooi was het geweest als tussen al die grote steden ons dorpje had gestaan?’

Maar het circuit is deze zondag hermetisch gesloten. Geen feest, geen fans, geen race. Het zijn vooral racefietsers die bij de entree een kijkje komen nemen. Eentje grijpt uit de achterzak naar zijn telefoon en belt naar huis. ‘Je raadt nooit waar ik sta.’

Toerfietser Laura Vermeeren uit Weteringbrug kijkt uit over de Kombocht. ‘Waarom ik hier sta? Misschien is het wel een stukje rouwverwerking’, zegt ze. ‘Kijk nou om je heen. Het is heerlijk weer. Droog, niet te koud, te warm. Het was perfect raceweer geweest.’

Of het er alsnog van gaat komen, is de vraag. Zandvoort staat niet op de voorlopige Formule 1-kalender van 2020. Wellicht komt er een nieuwe kans in 2021. Maar ondernemer Verbrugge heeft zijn twijfels. ‘Hoe dat dan moet in een anderhalvemetersamenleving’, vraagt hij zich af. ‘Zie je al die mensen al opgepropt in de trein staan, op weg hiernaartoe?’

Voorlopig heeft hij deze zondag meer media dan klanten ontvangen in zijn zaak. Maar hij blijft optimistisch over een nieuwe kans voor Zandvoort, al was het maar om van die 900 Max Verstappen-caps af te komen. Geluk bij een ongeluk: alle spullen waar ‘Zandvoort 2020’ op stond, heeft hij net op tijd kunnen annuleren. ‘Alles wat nu in de schappen ligt, kan ik volgend jaar ook weer gewoon verkopen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden