Portret Jurrian van der Vaart

Fulltime op de baan voor 1.000 euro per maand: dat is het lot van golfers als Jurrian van der Vaart

In de eerste divisie van de golfsport, de Challenge Tour, is het sappelen voor golfers als Jurrian van der Vaart. Acht uur per dag staat hij op de baan, maar hij kan er nauwelijks van rondkomen. ‘Met wat ik met golf verdien hoef ik echt niet bij een bank aan te kloppen voor een hypotheek.

Jurrian Van Der Vaart op de Rocco Forte Open in Sciacca. Beeld Getty Images

Met adembenemende precisie slaat hij vijf balletjes uit een bunker binnen drie decimeter van de hole. ‘Briljant? Nee hoor. Heel gemiddeld. Loop even mee naar Brett Rumford. Dat is de beste bunkerspeler op de Europese Tour. Die vindt niets leuker’, zegt Jurrian van der Vaart. Als een tovenaar slaat deze Australiër drie van de tien ballen uit het mulle zand rechtstreeks in de hole.

Van der Vaart, die vandaag als een van de twaalf Nederlanders begint aan de KLM Open in Spijk, peinst er niet over zoveel tijd aan bunkerspel te besteden. ‘Gemiddeld sla ik in een golftoernooi één bal in de bunker. Als je een slechte bunkerspeler bent heb je een reddingspercentage van 50 procent, als je een hele goeie bent zoals Rumford 75 procent. Ik zit ertussenin. Als ik me een beetje wil verbeteren voor één slag per toernooi, zou ik uren hieraan moeten besteden. De return on investment van die tijd is daarvoor veel te laag.’

Acht uur per dag op de baan

Statistieken bepalen de golftraining. Van der Vaart is 32 en al vijftien jaar full-prof golfer, hetgeen betekent dat hij acht uur per dag op de baan staat. Om te oefenen. Of om een toernooi te spelen op de zogenoemde ATP Challenge Tour – de eerste divisie van het golf. Als hij dit jaar geen promotie maakt stopt hij ermee. ‘Ik word in december 33. Ik wil ook weleens een huis kopen en niet in een auto met stickers rondrijden. Met wat ik met golf verdien hoef ik echt niet bij een bank voor een hypotheek aan te kloppen.’

Hij harkt met sponsorcontracten en prijzengeld nu zo’n 52 duizend euro per jaar bij elkaar. Ongeveer 40 duizend heeft hij nodig om de kosten van de sport te betalen – hotels, vliegen, caddie, coaches. Dan blijft er duizend euro per maand over. ‘Misschien ben ik wel niet goed genoeg’, erkent hij.

Verkeerd aangeleerd

Een van de mogelijke oorzaken is dat hij de golftechniek verkeerd heeft aangeleerd. Hij is te vroeg geboren. ‘Toen ik les kreeg, werd alles met de videocamera vastgelegd. Tweedimensionaal, terwijl golf driedimensionaal is. Het was allemaal verkeerd uitgelegd. Je hebt een draw – de bal van rechts naar links – en een fade – van links naar rechts. Die raak je zoals een slice en een topspin bal in tennis. Maar nu met computertechnologie blijkt dat je de bal op een andere plek moet raken.’

Tegenwoordig wordt alles vastgelegd met zogeheten doppler-radar, waarbij elke aanraking tot en met een tiende millimeter wordt gemeten en de balvlucht exact wordt gevolgd. ‘We weten nu zoveel meer en iedereen is beter geworden. Ik sla de bal nu veertig meter verder dan tien jaar geleden, maar dat doen al die jochies van 22 ook. Die hebben het vanaf het begin goed geleerd. Vroeger sloeg je ver of je sloeg recht. Nu moet je ver én recht slaan.’

‘Pure commercie’

Ook het materiaal wordt steeds beter. Fabrikanten steken veel geld in research. De golffederaties proberen te voorkomen dat steeds verder wordt geslagen, maar dat lukt nauwelijks. ‘Het is pure commercie. Golfmateriaal moet elk voorjaar verkocht worden en dan moet je toch weer iets beters kunnen aanbieden.’

Van der Vaart werd geboren in Alphen aan den Rijn maar groeide op in Almelo. Daar begon zijn vader met golf. Op een gegeven moment mochten de drie kinderen mee naar golfbaan De Koepel, waar ze een puttertje kregen om een beetje mee te spelen zodat pa zich kon concentreren op de maandbeker. ‘Toen hij terugkwam waren we nog enthousiast bezig. Ik was toen 8 jaar oud en een week later was ik lid. Ik speelde ook voetbal en tennis. Vanaf mijn 12de jaar concentreerde ik mij volledig op golf. Daar was ik goed in. Ik haalde de C-selectie van de golffederatie.’

Golfer Jurrian van der Vaart in actie. Beeld Marcel van den Bergh

Intellectueel spelletje

Hij was een hoogbegaafd scholier die een klas oversloeg en eenvoudig het gymnasium haalde. Leren vond hij het mooiste wat er was. ‘Ik was als puber redelijk introvert. Ik stotterde, had niet veel vrienden en kon heel goed alleen zijn. Ik zat graag in de bieb. Lekker lezen in mijn eentje. Ik schaakte tegen mijn opa. Golf was voor mij een intellectueel spelletje waar je bij elke slag moest doordenken. Een soort schaken in de frisse lucht. In golf ben je ook op jezelf aangewezen.’

Van der Vaart haalde de nationale jeugdselectie met spelers als Joost Luiten, Wil Besseling, Reinier Saxton, Richard Kind en Floris de Vries. ‘Ik werd daar niet beter van. Ik kreeg faalangst, voelde mij doodongelukkig en werd uit de selectie gezet. Niet goed genoeg, zo voelde ik dat, hoewel het niet werd gezegd. Ik was 17 en besloot ermee te stoppen en te gaan studeren.’

Amerika

Net voordat hij met een studie zou beginnen kreeg hij een uitnodiging om in de VS met een beurs een studie te combineren met golf. Na een kort, ongelukkig verblijf in de koude staat Minnesota stapte hij over naar Virginia Tech University, in een warme zuidelijke staat. ‘Je kreeg 25 procent van je studie betaald – de rest betaalden mijn ouders – maar je kon alleen golf spelen als je ook goede cijfers met je studie haalde. Dat lukte mij. Ik ging ook beter spelen, won toernooien en kwam in de top-20 van de wereld bij de amateurs. Ik werd daar ook een sociaal persoon, kreeg vrienden en een vriendin.’

Terug in Nederland, na vier jaar, kreeg hij een contract van drie jaar bij Golfteam Holland. Dat betaalde alles: hotels, tickets, spullen, caddie. ‘Ze hadden overal een trainer voor: putting coach, swing coach, shortgame coach, mental coach. Elke dag ging ik naar de Noordwijkse baan, waar ik lid was. Als het even niet lukte, kon ik bij een van de coaches terecht. Ik kwam op de satelliettour in Duitsland spelen, de schnitzel tour, en dat lukte aardig. Dertien weken op een rij kwam ik bij de beste twintig en kon daardoor promoveren naar de Challenge Tour. Dat is de wereld over: de ene week in Colombia, dan naar Kenia en dan weer naar India. Het echte werk.’

Trial en error

Golf is volgens Van der Vaart een gecompliceerde sport. ‘Je moet niet één beweging goed doen, zoals bij wielrennen of schaatsen, maar veel bewegingen goed kunnen. Ik kwam daar in een andere wereld. Veel professioneler. Niet meer van ‘als het vandaag niet lukt, dan morgen maar’. Je slaapt met andere golfers op je kamer. Je deelt lief en leed. Als je slapie de cut niet haalt, breng je hem naar het vliegveld, of het nu zes uur ’s morgens of tien uur ’s avonds is. Je zegt: ‘Volgende keer beter’. Maar de andere denkt: jij hebt gemakkelijk praten. Aan het einde van het seizoen mag jij door en heb ik geen kaart meer.’

Na een redelijk geslaagd debuutjaar verbeterde zijn spel niet meer. ‘Misschien kreeg ik te veel aanwijzingen. Golf is eigenlijk trial en error. Als je iets niet goed doet, ga je naar de driving range en oefen je tot het beter gaat. Maar als je al die coaches hebt, ga je bij elk probleem bij hen te rade.’ In 2011 liep het contract bij Golfteam Holland af. ‘Ik had geen sponsor meer en had cash nodig. Ik heb alles verkocht wat ik had: clubs, kleding, ballen. Ik was moe van het presteren: drie jaar lang nooit een rondje voor de lol gespeeld.’

Leven van 7 dollar per dag

Van der Vaart trok opnieuw naar de VS in een poging weer een beetje plezier in het spel te krijgen. ‘Daar was een leuk tourtje en ik dacht: ik heb nu zoveel geleerd. Ik moet al die kennis toch een keer kunnen omzetten in beter golf. Maar lang hield ik het niet vol. Ik moest leven van 7 dollar per dag: ’s morgens vijf eieren, ’s middags kip met diepvriesgroente en avondeten gratis bij de club waar het toernooi werd gehouden. In 2014 was ik zo gefrustreerd dat ik weer alles wilde verkopen en mijzelf door de kop wilde schieten. Uitgemergeld ging ik terug naar Nederland.’

Eenmaal thuis twijfelde Jurrian van der Vaart weer: ‘Heb ik er alles wel uitgehaald?’ ‘Ik had geen recht meer op de Challenge, maar kon spelen op de Alps Tour, elf toernooien in Frankrijk en Italië. Een duizendje hier en een duizendje daar. De finale was in Israël. Dat was een wedstrijd met veel prijzengeld en veel punten. Na twee dagen stond ik bovenaan. En toen barstte een noodweer los en werd de rest van de wedstrijden afgelast. Had ik ineens gewonnen, 40 duizend euro verdiend en mij weer geplaatst voor de Challenge.

Geen spijt

In die wedstrijdserie speelt hij nu al weer drie jaar, met wisselend succes. Spijt van de vijftien jaar op de golfbaan heeft hij niet. ‘Maar ik heb er veel voor gelaten. Dan bedoel ik niet die drank en uitgaansavonden. Maar ik denk weleens aan hoeveel verder leeftijdsgenoten zijn: auto, ijskast, eigen huisje en al een gezin. Een normale levensloop.’ Wat hij gaat doen na zijn loopbaan denkt hij al te weten. Golfarchitectuur. ‘Na vijftien jaar weet ik hoe je een golfbaan leuk kunt maken voor recreanten.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.