Forse kritiek op functioneren UCI

De dopingcultuur is nog niet verdwenen uit het wielrennen, Armstrong kreeg een voorkeursbehandeling en voormalig UCI-voorzitter Verbruggen heeft gefaald in het toepassen van zijn eigen anti-dopingregels. Dit zijn slechts een paar conclusies uit het 228 pagina's tellende rapport dat Cycling Independent Reform Commission (CIRC) vandaag publiceerde.

Lance Armstrong (geel) tijdens de tour van 2002 Beeld anp
Lance Armstrong (geel) tijdens de tour van 2002Beeld anp

Vooral Hein Verbruggen, die tussen 1991 en 2005 voorzitter was van de wielerunie, en zijn opvolger Pat McQuaid, voorzitter van 2005 tot 2013, krijgen ervan langs. 'De strategie van de wielerunie was om de publieke opinie af te wenden van het feit dat de UCI verantwoordelijk zou zijn voor doping in het wielrennen', schrijven de onderzoekers. 'Dopinggebruik werd door het bestuur van de UCI neergezet als fout (en verrassend) gedrag van een paar individuele renners, niet als een structureel probleem in de sport. En niet alleen deed de UCI geen recht aan de omvang van het probleem, de maatregelen om doping te bestrijden waren ook nog eens inadequaat.'

De CIRC in januari 2014 in het leven geroepen door UCI-voorzitter Brian Cookson om een kritisch onhankelijk rapport te schrijven over het functioneren van de sportbond. Onder leiding van Dick Marty, een Zwitserse politicus, bijgestaan door de Duitse antidopingexpert Ulrich Haas en Peter Nicholson, een Australische onderzoeker die bij de VN werkte, werden 174 mensen, onder wie officials, anti-dopingdeskundigen, journalisten en (oud)-wielrenners ondervraagd.

Er werd maar weinig gedaan om dopinggebruikers te pakken. De antidopingprogramma's liepen achter en waren vooral gebaseerd op voorspelbare tactieken, is de conclusie van CIRC. 'Het jagen op dopingzondaars werd door de UCI gezien als een 'heksenjacht'.'

Hein Verbruggen en Pat McQuaid Beeld anp
Hein Verbruggen en Pat McQuaidBeeld anp

Vrijman-rapport

Volgens CIRC was de relatie met Lance Armstrong twijfelachtig. 'Het CIRC concludeert dat voormalige voorzitters van het UCI een speciale relatie hadden met Lance Armstrong en gefaald hebben om daar een afstandelijker relatie van te maken. Een relatie die passender zou zijn geweest, gezien zijn status als atleet en de volhardende vermoedens van dopinggebruik.' Zo waren Pat McQuaid en zijn vrouw en moeder speciale gasten bij een Livestrong-bijeenkomst, die Armstrong in 2009 organiseerde in Dublin.

Het Vrijman-rapport, een onderzoek uit 2005 naar vermeend EPO-gebruik van Lance Armstrong in 1999, wordt door CIRC neergezet als een onderzoek 'dat geen enkele intentie had om onafhankelijk te zijn'. In samenwerking met de advocaten van Armstrong was het vooral 'een gevecht tegen dopingautoriteit WADA en bedoeld als bescherming van een van hun steratleten'.

UCI-voorzitter Cookson concludeert op basis van het rapport dat 'Lance Armstrong niet zeven keer de Tour de France zou hebben gewonnen als hij geen voorkeursbehandeling had genoten van de internationale wielrenunie UCI'.

Huidig dopinggebruik

Dat er, ondanks de invoering van het bloedpaspoort, nog steeds doping wordt gebruikt, is geen geheim. Vorig jaar werden nog een aantal renners van de Kazachse ploeg Astana geschorst op verdenking van dopinggebruik.

In het rapport is te lezen hoe het nog steeds mogelijk is om micro-doses EPO te gebruiken zonder gepakt te worden. Op de vraag hoeveel ploegen er dopingvrij zouden rijden, antwoordde een aantal ondervraagden: 'Zo'n drie tot vier ploegen rijden helemaal clean, drie tot vier ploegen gebruiken sowieso en over de rest kan ik niks zeggen.'

Ook trekken toprenners - anoniem - de prestaties van hun concurrenten in twijfel en wijzen ze op onverklaarbaar gewichtsverlies van sommige renners. Daarnaast wordt AICAR door verschillende geïnterviewden genoemd als een middel dat steeds populairder wordt in het peloton.

Maar harde uitspraken doet het rapport hier niet over. Zo vertelt een wielrenner dat hij denkt dat zo'n 90 procent van het peloton nog steeds doping gebruikt, alleen niet meer zo georganiseerd als vroeger, en spreekt een andere ingewijde van zo'n 20 procent.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden