‘Financieel belang verleidt ruiters’

Medische onwetendheid regeert in paardenland, volgens veterinair deskundige...

Het groeiende gebruik van verboden middelen in de hippische wereld is ook het gevolg van de economische vlucht die de paardensport heeft gemaakt, zegt Annette van Weezel Errens.

De veterinair adviseur wijst op de sponsors en de met hoge geldprijzen volgeplande wedstrijdkalender, die het overschrijden van grenzen in de hand kunnen wekken. ‘Het moet harder, hoger, mooier en sneller en de wedstrijden zitten steeds korter op elkaar. Als ruiter word je afgerekend op je beste resultaat. En de sponsor wil het hele jaar zo goed mogelijk in beeld. Dus kun je maar beter aan zo veel mogelijk wedstrijden meedoen. Maar dan moet je paard wel zo snel mogelijk herstellen.’

Het is de kritiek die de afgelopen jaren op het door dopingschandalen geplaagde wielrennen neerdaalde. Ook in de paardensport heeft de overkoepelende wereldfederatie, de FEI, de strijd aangebonden met een aantal invloedrijke, maar illegaal opererende artsen.

Ondanks de zwarte lijst die de FEI wil opstellen, zal het spel van de kat en de muis voortduren, zegt Van Weezel Errens. ‘Zodra de dopinglaboratoria het ene stofje hebben opgespoord, legt de tegenstander zich toe op het andere. Die figuren zijn onaantastbaar, ze zullen de controles altijd voorblijven.

‘Ze weten heel goed welke stoffen ze kunnen gebruiken zodat het paard niet tegen de lamp loopt. Om de drempelwaarden niet te overschrijden, maken ze een cocktail waarin ze een heel klein beetje van elk stof stoppen. Het totaal geeft hetzelfde effect als een grote dosis van één stof.’

Ook in Nederland zijn ‘Ali Chemicali’s, kruidendokters en wichelroedemannetjes’ actief, zegt Van Weezel Errens, hoewel het aantal sterk is teruggelopen. ‘Vroeger waren er meer foute figuren, ook omdat ze veel meer met hun werk konden verdienen. Een kruidenmengsel maskeerde toen nog een hoop verboden stoffen. Nu wordt bijna alles gevonden door de verfijnde laboratoriumtechnieken.’

De grote financiële belangen verleiden ruiters, trainers en eigenaren soms tot het overschrijden van de grens. ‘In de draf- en rensport wordt de totalisator opgelicht. Spring- en dressuurpaarden worden, al dan niet, met medicamenten langer ‘goed’ gehouden om de prijs op te drijven. En dan vindt een bankdirecteur het gek dat het paard dat hij voor zijn dochter kocht, na drie maanden niets meer presteert.’

Van Weezel Errens wijst erop dat alleen al in de Nederlandse hippische sector 2 miljard euro omgaat, waarmee de sporttak slechts het voetbal voor zich moet dulden. Maar de kennis bij ruiters, trainers en artsen over wat mag bij het trainen en verzorgen van een paard is niet meegegroeid, vindt ze.

‘Veel ruiters weten vaak niet dat ze over de grens gaan. Dan smeren ze een crème, omdat ze denken dat het paard dat nodig heeft om te herstellen of omdat de concurrent het ook doet. Maar bij een wedstrijd worden drie weken later stoffen van die crème in het bloed gevonden en test het dier positief. Juist omdat de grens tussen verzorgen en doperen flinterdun is, is die onwetendheid gevaarlijk.’

Het boek dat Van Weezel Errens schreef, zet veelgebruikte medicijnen in de hippische wereld op een rij, inclusief de tijd dat de stoffen in het bloed of de urine blijven. Ze hoopt dat de Equinesports Veterinary Manual een vaste plaats krijgt in elke sportpaardenstal.

Kennisvergroting is hard nodig, zegt ze. ‘Niet voor niets wordt het zero tolerance-beleid gehanteerd. Voor die nullijn is pijnlijk genoeg gekozen omdat er te weinig bekend is over het effect van medicijnen die bij goede veterinaire begeleiding worden gegeven.’

In de toplaag worden veel paarden vakkundig begeleid. ‘Zij weten waarmee ze bezig zijn en wat goed is voor een paard. Maar de subtop doet vaak maar wat. In het land der blinden is eenoog koning.

‘Het is ook een geldkwestie. Nu wordt een paard dat pijn heeft, drie keer ingespoten bij de dokter, en dat was het. Daarom heb ik een plan gestuurd naar minister Verburg om paarden en ruiters op bredere basis vanuit één kliniek te begeleiden in hun sportcarrière.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden