Fernando Ricksen

postuum Fernando Ricksen (1976-2019)

Fernando Ricksen leefde als playboy en overleed als gezicht van ALS

Fernando Ricksen Beeld ANP Kippa

Fernando Ricksen viel vaak meer op door zijn capriolen buiten het voetbalveld. De playboy overleed woensdag op 43-jarige leeftijd als een boegbeeld dat het lijden van de ALS-patiënt verbeeldde.

Sinds enkele maanden verbleef Ricksen in een hospice in Glasgow, waar hij in juni zijn laatste benefietavond aankondigde. Het is welhaast symbolisch dat Ricksen overleed in de stad waar hij als voetballer zijn grootste triomfen vierde bij Glasgow Rangers.

Zijn biografie Vechtlust leest als een aanklacht tegen de verwende profvoetballer die van gekkigheid niet weet wat hij met zijn geld moet doen. Drank en vrouwen bepaalden zijn dagelijkse ritme. Afspreken met een pornoactrice? Ricksen kreeg het voor elkaar. Hij hield er een exorbitante levensstijl op na. Zo woonde Ricksen tijdelijk samen met twee paaldanseressen; de scènes zijn even hilarisch als pijnlijk.

Bij Glasgow Rangers had Ricksen de voorzitter die niet kon zwemmen in het zwembad gegooid en zat hij dronken in een vliegtuig. Ook bij Zenit St. Petersburg ontspoorde Ricksen, nadat hij met die ploeg in 2008 de Europa League won. Vanwege cocaïnegebruik werd hij acht maanden geschorst, het leidde tot zijn vertrek bij de Russische topclub.

Een rel in het spelershotel kostte hem zijn plaats in het Nederlands elftal. Ricksen erkende dat hij in paniek een deur had ingetrapt, omdat hij na een stapavondje te laat was teruggekeerd. Hij stond vervolgens in de kamer van teamgenoot Ruud van Nistelrooij. Het bleef vervolgens bij twaalf interlands voor Oranje.

Ricksen in 2005 na een doelpunt voor zijn club Glasgow Rangers. Beeld Reuters

Je zou bijna vergeten dat Ricksen tussen 1993 en 2013 als rechtsback een aardige carrière had bij Fortuna Sittard, AZ, Rangers en Zenit. Hij behaalde drie landstitels en won twee keer de KNVB-beker. Met een andere levenswijze had Ricksen er ongetwijfeld meer uitgehaald.

In Schotland overwon hij in een afkickkliniek met zwaar regime zijn alcoholverslaving. In Rusland raakte Ricksen wederom aan de drank en hij scheidde in 2009 van zijn eerste echtgenote Graciela L’Ami, die hem in haar biografie ‘een narcistische gek’ noemde.

Gezicht van ALS

Na een turbulente loopbaan keerde Ricksen uiteindelijk terug bij zijn oude liefde Fortuna. Ricksen stopte in 2013 en maakte tijdens de presentatie van zijn biografie bij het tv-programma De Wereld Draait Door bekend dat hij leed aan de neurologische ziekte ALS.

Prompt werd Ricksen het gezicht van een ongeneeslijke ziekte, die hij aanvankelijk als een wedstrijd benaderde. ‘Ooit zal iemand de eerste zijn die deze verschrikkelijke ziekte verslaat en overleeft’, kondigde Ricksen aan. ‘Laat ik die persoon maar zijn. Ik ben altijd een vechter geweest.’

In mei 2014 werd in Sittard nog een erewedstrijd gespeeld voor Ricksen en kreeg een deel van de tribune zijn naam. In Glasgow organiseerde Ricksen met zijn stichting diverse benefietavonden om geld op te halen voor onderzoek naar ALS. Tegen wil en dank werd Ricksen opnieuw een held in Schotland, nu vanwege zijn onverwoestbare optimisme en openheid over zijn ziekte.

Hij sprak met Johan Cruijff en voormalig Fifa-voorzitter Sepp Blatter over ALS en had een ontmoeting met Cristiano Ronaldo. Ricksen werd de ambassadeur van een ziekte die hem langzaam sloopte. Met zijn Russische vrouw Veronika en hun dochtertje verhuisde Ricksen naar Valencia, waar hij in zijn rolstoel leerde communiceren via een spraakcomputer.

Met Zenit St. Petersburg won Ricksen (links) in 2008 de Europa League. Beeld EPA

‘De nieuwe Stephen Hawking’

Nooit sprak Ricksen over de dood, tot de laatste snik bleef hij uitdragen dat het leven gevierd moest worden. In mei 2017 vertelde Ricksen aan Nieuwe Revu dat hij ‘de nieuwe Stephen Hawking’ wilde worden, de natuurwetenschapper die tot zijn dood in 2018 55 jaar met ALS had geleefd.

In diverse meet-and-greets hield Ricksen contact met de supporters van Glasgow Rangers en Fortuna, die hem bleven steunen. In 2018 werd voor het stadion van Fortuna Sittard een borstbeeld van hem onthuld. In oktober vorig jaar werd Ricksen opgenomen in een hospice in Glasgow, nadat hij last kreeg van zijn borst. Zijn vrouw kreeg pas een half jaar later een visum om hem bij te staan.

In juni 2019 kondigde Ricksen zijn laatste benefietavond aan. Zelfs bij hem was de vechtlust verdwenen. Het waren de enige woorden die zijn vriend en biograaf Vincent de Vries woensdag op Twitter achterliet: ‘The fight is over, RIP Fernando Ricksen (1976-2019).’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden