Even lichte paniek bij blindsimultaan

Een van de geruchtmakendste momenten tijdens de blindsimultaan van 17 en 18 december deed zich zaterdag 's ochtends tussen zes en half zeven voor....

Ton Sijbrands

De reden? Al een half uur had men tevergeefs op een zet van mij gewacht. Temeer daar ook enig ander levensteken was uitgebleven, hield men – zo kwam Frank Teer mij even later vertellen – serieus rekening met de mogelijkheid dat ik zou zijn ingestort of een inzinking zou hebben gehad.

Ik kon de hoofdarbiter geruststellen. Er was niet meer aan de hand geweest dan dat ik, in een fase waarin nog maar een van de 24 partijen beëindigd was en ik met geen mogelijkheid kon voorspellen of ik op twee dan wel twintig winstpartijen zou finishen (het eerste leek op dat moment veel realistischer!), koortsachtig aan het 'rekenen' was geslagen.

De stelling die ik na 31 zetten in mijn partij tegen Rende Brouwer had bereikt, gaf daar alle aanleiding toe. Zij bleek onder meer een 18 zetten lange spelgang te bevatten waarin wit met behulp van een duivelse meerslagfinesse zwarts laatste vier schijven verorbert.

De ontdekking van die spectaculaire mogelijkheid bracht aanvankelijk een gevoel van euforie bij mij teweeg. Maar toen ik mij daadwerkelijk in de situatie verdiepte, stuitte ik op sub-varianten die ik niet vertrouwde en die mij – achteraf bezien terecht – van de hele onderneming deden afzien. Dat er inmiddels een klein half uur verstreken was, wil ik graag geloven.

Zie diagram 1

Dit is de stand waar het om gaat. Behalve met 32.30-25 (32...24-29/30), met 33-29x29 of met 32.33-28 enz. hield ik mij bezig DIAGRAM 1 met de gevolgen van 32.38-32 16-21 33.43-38. Speelt zwart daarop 33...13-18?, dan staat wit na 34.30-25! (dreigt 35.34-29 +) 34...15-20 35.34-30! vrij zeker op winst.

Maar ook na 33...21-26? 34.33-28! 22x33 35.38x20 15x24 36.32-27! verkeert zwart in grote moeilijkheden. Zo zou er kunnen volgen 36...3-8 37.34-29! 24x33 38.39x28 13-18 39.30-24?! (eerst 39.37-32! levert zelfs een geforceerde winst op) 39...19x30 40.35x24 8-13 41.27-21 14-20 42.21x23 20x18 43.37-32 26-31 44.42-38 13-19 45.38-33 18-23 46.28-22 31-37 47.32x41 23-28 (zwarts laatste strohalm; maar:) 48.47-42!! (een tactische wending die regelrecht uit de Problematiek DIAGRAM 2 lijkt weggelopen) 48...36x29 49.22x4 +.

Ziedaar de variant die in eerste instantie voor 32.38-32 leek te pleiten. Toch liet ik die zet achterwege, omdat zwart na 32...16-21 33.43-38 nog een derde voortzetting heeft in 33...14-20! Daarop is voor wit 34.30-25 zo goed als gedwongen.Zie diagram 2

Vanuit de stelling van het tweede diagram nu berekende ik dat zwart na 34...36-41 35.25x23 niet onmiddellijk mag promoveren wegens 36.33-28! en 38.32-28 +. Maar na de tussenzet 35...24-29 36.33x24 en dan pas 36...41-46 zag ik niet beter dan de damvangst 37.37-31 46x30 38.35x24. En omdat ik meende dat het dan weer gelijk zou staan, meende ik eveneens dat wit in deze variant – en dus in 32.38-32 überhaupt – niets te zoeken had.

Daarmee beging ik een merkwaardige vergissing, want in werkelijkheid staat wit na die afwikkeling een volle schijf vóór! Maar tegelijkertijd behoedde die 'telfout' mij veel voor groter onheil. Zoals de computer namelijk aangeeft, beschikt zwart in de tweede diagramstand over het ongelooflijk giftige 34...21-27! Er zijn dan twee varianten:

1) 35.25x23 24-29! 36.32x12 29x49 37.35-30 (nog het beste: 37.37-32 13-18! +) 37...49x35 38.12-7 en nu kan zwart met 38...22-27! 39.7-1 35-30! zelfs een tweede schijf winnen.

2) 35.32x12 13-18!! (de prachtige pointe van 34...21-27) en hoe wit ook slaat – altijd combineert zwart winnend naar dam!

Al met al was het dus een juiste beslissing om van 32.38-32 af te zien, ook al kwam die beslissing op de verkeerde gronden tot stand. Hoe wit na 32.33-28 22x33 33.38x20 15x24 34.34-29 24x33 35.39x28 uiteindelijk zou winnen, moet hier onbesproken blijven maar kunt u te zijner tijd in het boek over 'Lutten 2004' nalezen.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden