Analyse

Europese Spelen hebben hun nut nu al bewezen

Nederland deed het goed op een evenement dat een verrijking vormt van de sportagenda. Plus drie andere conclusies na de eerste Europese Spelen.

Dansers tijdens de slotceremonie van de Europese Spelen in Bakoe. De organisatie heeft goed gekeken naar de vaste onderdelen van de Olympische Spelen. Beeld Getty Images

Kopie van de Olympische Spelen

Toen Azerbeidzjan het plan opvatte zich kandidaat te stellen voor de Olympische Spelen van 2016 en 2020, liet het Internationaal Olympisch Comité (IOC) snel weten de Azeri niet te willen. Ze zouden onvoldoende ervaring hebben met grote sportevenementen. Na de tweede afwijzing nodigde Azerbeidzjan de Ier Patrick Hickey, voorzitter van het Europees Olympisch Comité (EOC), uit voor het Eurovisie Songfestival van dat jaar in de Crystal Hall van Bakoe. Daar werd beklonken dat de stad de eerste Europese Spelen zou krijgen. Azerbeidzjan bouwde die Spelen naar olympisch model. Na de voorbije weken is duidelijk dat Bakoe de 'grote' Spelen ook aan kan. Nog een paar voetbalstadions huren in buurland Georgië en de kandidatuur kan de deur uit.

De ware aard van Azerbeidzjan

Azerbeidzjan wilde met de Europese Spelen zijn mooiste gezicht tonen en dat mocht wat kosten. Het bouwde voor 7 miljard euro aan stadions. De atleten en coaches kregen gratis onderdak en voor driekwart betaalde vliegtickets. De kosten van het twee weken durende evenement bedroegen 820 miljoen euro.

De sportminister die voor dit alles tekende, Ilham Rahimov, viel vrijdag door de mand toen een mail van hem uitlekte. Hij bedreigde de naar Duitsland gevluchte dissident Emin Milli: 'We zullen je krijgen, waar je ook bent. Je zult nooit meer vrij door Berlijn kunnen rondlopen.'

De pr-machine die Bakoe had opgetuigd, was even niet bij de les. De weken ervoor wel. Hoe hard de westerse wereld ook schreeuwde over het vertrappen van de mensenrechten in Azerbeidzjan, hoe minder het land bewoog. De Raad van Europa en de Verenigde Naties kwamen vorige week met vernietigende conclusies en riepen de regering op politieke gevangenen vrij te laten. Het leverde niets op.

EOC-voorzitter Hickey zei nooit van de landgenote (Patricia O'Brien) gehoord te hebben die het rapport van de VN had samengesteld. Wat kon hij doen, sprak hij. Azerbeidzjan is een soeverein land dat mag beslissen een kritische journalist van The Guardian te weigeren. 'Het was er maar één op 900 toegelaten reporters.'

Voorlopig een evenement voor Oost-Europa

EOC-voorzitter Hickey wilde met zijn kindje naar het westen, om geografische en ook een beetje politieke redenen. Of naar het zuiden, of naar het noorden. Daarom gunde hij de tweede editie van de Europese Spelen aan Nederland, met zijn zuinigheidsmodel. Het geschiedde in een razend tempo, dat de Nederlandse regering niet kon waarderen.

Daarom zullen de Europese Spelen van 2019 vrijwel zeker opnieuw in het oosten van Europa plaatsvinden. Mogelijk in Wit-Rusland, waar president Aleksandr Loekasjenko ook voorzitter is van zijn nationaal olympisch comité. En waar geen vragen worden gesteld of dat geld voor zo'n toernooi wel goed is besteed.

Nu al een vaste plaats in de sportagenda

De Europese Spelen, een multisportevenement, gelden voortaan als een belangrijk ervaringsmoment voor de nationale topsporters die olympische ambities hebben. 'Er is plek voor dit evenement in de internationale sportkalender', aldus de Nederlandse chef de mission Jeroen Bijl. Al zijn 120 sporters waren enthousiast. Bijl zegt dat zij na Bakoe nog gemotiveerder zijn om Rio 2016 of Tokio 2020 te bereiken.

Mooie score voor Nederland

De nationale ploeg overtrof alle verwachtingen. Ploegleider Bijl had op minimaal acht medailles gerekend, het werden er 29. Zelf wilde hij de zes zwemmedailles van de junioren (allemaal verdiend door en met Marrit Steenbergen) niet meetellen. De opstellers van de medaillespiegel van Bakoe 2015 wilden dat sterretje niet plaatsen: Nederland eindigde met 29 medailles als negende. De Nederlandse uitblinkers waren vrouwen: de judoka's Kim Polling (vooral zij) en Marhinde Verkerk, boksster Nouchka Fontijn en turnster Lieke Wevers (vier medailles).

Beeld .
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden