'Er komt nog veel meer gezeur, hoor'

Henk Gemser..

Vancouver Het is warm in Richmond. Dat is in velerlei opzichten jammer. Het weerhoudt Henk Gemser ervan zijn olympische schaatsmuts uit 1998 op te zetten.

Die van 1998 ja, niet die van 2010.

Dat geeft nog een hoop gedoe, zo’n muts. Want moet de chef de mission van de Nederlandse ploeg niet het goede voorbeeld geven? En wordt hij niet in verlegenheid gebracht als andere leden van het team ook ineens een andere muts dragen dan de voorgeschreven?

‘Ik vind dat ik anders ben dan anderen. Ik claim dat recht!’ Gemser zegt het gekscherend, maar de ondertoon is duidelijk. Er is er maar één die bepaalt of hij geloofwaardig is en dat is hij zelf.

Aan de muts van Nagano koestert hij dierbare herinneringen. Als coach van Ids Postma en Gianni Romme ging hij er met drie gouden medailles naar huis. De Spelen van 1998 waren ook die van Ard Schenk, die als chef de mission Gemser toonde hoe die rol moet worden ingevuld .

‘Nagano 1998 en Calgary 1998, onder regie van Wim Cornelis, daar was de harmonie en de beleving van de deelnemers zoals ik het hier ook graag zou zien. Dat is mijn doelstelling.’ En nee, over het aantal medailles waarop hij hoopt, laat hij zich niet uit.

In Vancouver is Gemser de grote leider van de Nederlandse olympische ploeg. Of de vader. De titels olieman, boegbeeld, klankbord en verbindingsman pasten hem de laatste twee jaar ook.

Gemser is de stand-in van Charles van Commenée, de voormalige technisch directeur, die na de Spelen van Peking naar Engeland verhuisde en daarmee de wintersporters aan hun lot overliet. Diens opvolger, Maurits Hendriks, had een te grote kennisachterstand om onmiddellijk in te springen.

Gemser was portefeuillehouder Topsport in het bestuur van NOC*NSF. Over de vraag of hij de rol van chef de mission wilde vervullen, hoefde de voormalige schaatscoach niet lang na te denken. Het liefst komt hij in kleedkamers, daar waar de sporters en de trainers zijn. En hij mocht nu ook naar bobsleeën en snowboarden.

Bijna 70 jaar is hij. Maar zijn opwinding is nog altijd even jongensachtig. Hij spreekt over zijn sporters als volbloed paarden die op stal onrustig worden. Daartussen zit hij, als patriot, op zijn plek.

Als de reserves van de bobteams geen olympische accreditatie krijgen, raakt hem dat emotioneel. ‘Het zal je maar gebeuren dat je 3,5 jaar met een team traint, en dat je een week voor de Spelen te horen krijgt dat je niet eens op de bobbaan mag. Ze worden gewoon gedeletet.’

Hij probeert een oplossing te vinden, maar er zijn ook andere zaken die zijn aandacht vragen. De kritiek komt van alle kanten. Zo biecht schaatsster Elma de Vries op dat ze ongelukkig is in Vancouver. In de Leeuwarder Courant hekelt ze de eenheid in de Nederlandse ploeg, zet ze vraagtekens bij de kamerindeling in het olympisch dorp en zegt ze niet te weten bij wie ze bij het ontbijt kan aanschuiven.

Volgens Gemser zijn er duidelijke afspraken gemaakt. ‘Binnen ons vermogen wordt Elma de Vries omarmd, voor de rest moet ze een volwassen sportvrouw zijn. We zitten niet in een verzorgingstehuis. Als ze door deze omstandigheden minder presteert, moet ze zich beraden of ze op dit soort plekken wel moet zijn. Je kunt niet overal airbags aan de muur hangen.’

Toch vraagt ook Ard Schenk zich hardop af waar het oranjegevoel in Vancouver is. En Marcel Looze, bij de internationale skifederatie verantwoordelijk voor het snowboarden, vindt dat de wintersporten er bij NOC*NSF maar een beetje bijhangen. Hij pleitte onlangs voor een aparte technisch directeur.

Gemser begint vrolijk te lachen. Hij doet de opmerkingen van Looze af als ‘die van een slecht geïnformeerde toeschouwer’. En de kritiek van Schenk? ‘Ik heb ook in zijn tijd geleefd als coach. De wereld van nu marcheert niet meer in rotten van vier het stadion binnen. Iedereen wil maatwerk.’

Het is anders dan in de tijd van Schenk en Verkerk. ‘Toen werd er uit collectiviteit gedacht en ging het om dicteren van bovenaf. Nu gebeurt er veel meer in samenspraak met de sporter.’

Hij geniet wel van de steken onder water. Dat de ploegen van TVM en Control elkaar over en weer bestoken, ‘is toch alleen maar leuk, man!’ ‘Dit is mooi omdat het mensenwerk is. Er komt nog veel meer gezeur, hoor. Omdat het volk zo is.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden