Er altijd bij, maar nooit echt bewierookt

Portugal op een eindronde is vaste routine. Het schaarde zich op de laatste zes EK's zelfs als enige land bij de laatste acht. Toch lukte het de Portugezen nooit om een prijs te pakken. 'Voetbaltechnisch brengen ze daarvoor misschien net te weinig', zegt Excelsior-trainer Mitchell van der Gaag, die ruim tien jaar als speler en trainer in Portugal actief was.

null Beeld epa
Beeld epa

'Portugezen zijn van nature volgzaam en buiten Cristiano Ronaldo en José Mourinho ook minder overtuigd van zichzelf dan Nederlanders. Ze kijken op naar Nederland. Terwijl ze nu zelf op een bepaald niveau zijn gekomen.'

Ook al heeft Portugal sterren als Nani, Cristiano Ronaldo en Ricardo Quaresma, het spel blijft defensief. Dat zit ingebakken in de cultuur, denkt Van der Gaag. 'Tegen Kroatië was het wel heel extreem, maar zulke wedstrijden komen vaker voor in Portugal.

Weinig spectaculair

'In Portugal draait alles om verdedigen. Het resultaat is heilig. Het is allemaal weinig spectaculair.' Het geringe aantal goals in de Portugese Primeira Liga is daar inherent aan. 'Maar ook al is het niet om aan te gluren, het is goed georganiseerd.'

Rond weinig nationale ploegen hangt een grotere gloed van ophef dan over Portugal. Bij elke eindronde kleeft er een thema of goed verhaal aan de grootste Nederlandse Angstgegner van de 21ste eeuw.

Denk aan doelman Ricardo die in de kwartfinale van het EK in 2004 - het toernooi waar Portugal het dichtst bij een prijs is, maar in de finale verliest - met blote handen een strafschop keert en zelf de winnende binnenschoot.

Of denk aan de selectierel op het EK van 2012 onder bondscoach Paulo Bento. Of het Portugese wangedrag in het duel met Duitsland op het WK van 2014 (4-0 verlies): Pepe plant zijn hand in het gezicht van Thomas Müller en Raul Meireles steekt beide middelvingers op naar de scheidsrechter.

Provocaties

Portugal wordt nimmer bewierookt vanwege zijn oogstrelende spel. Het provocerende gedrag is vaker de specialiteit van het huis. 'Onderdeel van de voetbalcultuur', zegt Van der Gaag. Iedere Oranjefan herinnert zich de 'naaiactie' van Luís Figo in de achtste finales op het WK van 2006. Figo gaat in de kaartenregen van Neurenberg theatraal naar de grond na een vermeende armzwaai van Khalid Boulahrouz.

Ronaldo, de enige Portugees die er sinds 2004 onafgebroken bij is, om hem waren de Portugese momenten van opwinding vooral te doen op dit toernooi. Zijn gemiste strafschop leidde tot hoongelach. Zijn selfie met een bijna van het veld gestuurde fan oogstte bewondering, net als zijn hakbal.

Een ander opmerkelijk hoofdstuk rond Portugal dient zich al aan. De ploeg is het eerste land dat de EK-poulefase met drie gelijke spelen overleeft. Maar daar blijft het niet bij. Ook tegen Kroatië was de stand na negentig minuten gelijk en de laatste twee ontmoetingen met Polen eindigden onbeslist.

Het duel tussen Nederland en Portugal op het WK 2006. Beeld anp
Het duel tussen Nederland en Portugal op het WK 2006.Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden