InterviewSchaker Anish Giri

‘Einde kandidatentoernooi kwam als een schok’

De Nederlandse schaker Anish Giri speelt tegen Magnus Carlsen uit Noorwegen in de eerste ronde van het Tata Steel Chess Tournament.Beeld ANP

Het was het enige internationale sportevenement dat nog wel doorging, maar aan het kandidatentoernooi schaken in Jekaterinenburg kwam alsnog voortijdig een einde.

Halsoverkop verliet schaakgrootmeester Anish Giri (25) donderdag Jekaterinenburg, toen het kandidatentoernooi halverwege werd gestaakt omdat het Russische luchtruim vanwege het coronavirus zou worden gesloten. ‘Ik voelde me als een marathonloper die na 21 kilometer moet stoppen en te horen krijgt dat hij na een half jaar rust weer vanaf hetzelfde punt verder moet. Maar hoe dan?’

Na zeven ronden werd het kandidatentoernooi dat de uitdager van wereldkampioen Magnus Carlsen moet opleveren voortijdig afgebroken. De huidige tussenstand blijft gehandhaafd, Giri behoort met een score van 3,5 tot de vier achtervolgers met een punt achterstand op de koplopers Vachier-Lagrave en Nepomniatsjtsji.

De hele marathon wordt nu een halve?

Giri: ‘Het is een raar idee, de één start nu eenmaal sneller dan de ander. Ik was slecht begonnen en had me net weer bij de achtervolgers gevoegd. Dat momentum ben ik kwijt. Hoe zal het gaan bij de hervatting? Bij die halve marathon kan ik me geen valse start meer permitteren.’

Het coronavirus greep wereldwijd snel om zich heen. De teneur was: waarom zijn jullie eigenlijk begonnen in Jekaterinenburg?

Giri: ‘Die vraag heb ik alleen gesteld voor het kandidatentoernooi. Hadden we de garantie dat het zou worden uitgespeeld? Tijdens de bijeenkomst met de spelers gaf Fide-president Djorkovitsj ons het gevoel dat hij alles onder controle had. Op 16 maart werden ook in Rusland alle sportevenementen geannuleerd, maar het schaken zou doorgaan. We begonnen immers een dag eerder.

‘Het einde kwam als een schok. Ik heb me bewust afgesloten van het nieuws en leefde in een schaakbubbel, bij mijn tegenstanders lag het anders. Alexander Grisjoek verklaarde dat de sfeer steeds grimmiger werd vanwege de strengere maatregelen in Rusland tegen het coronavirus. Ook Fabiano Caruana zei dat hij liever niet had gespeeld. Ik heb het zelf niet zo ervaren.’

Schakers die elkaar de hand schudden en op minder dan anderhalve meter tegenover elkaar zitten; een openingsceremonie die wordt bezocht door 1.500 mensen. Jullie deden precies wat iedereen in Europa werd ontraden.

‘Die opening met zoveel publiek sloeg nergens op, de schakers waren ook niet aanwezig. Maar we waren allemaal getest, bovendien werden we voor en na de partij gecontroleerd door een arts. We schrokken ook niet, toen Nepomniatsjtsji een dag hoestend en proestend zijn partij speelde. Hij werd opnieuw getest op het coronavirus, de uitslag was negatief.

‘We zaten met acht man in een afgesloten ruimte. We konden onze handen wassen met een desinfecterende gel. Het handen schudden is een ritueel bij het schaken, juist bij ons was het medisch verantwoord.’

Anish Giri tijdens zijn partij tegen de Amerikaan Wesley So.Beeld ANP

Schaakcommentator Hans Böhm noemde het kandidatentoernooi een blamage voor het schaken.

‘Ik begrijp het negatieve sentiment niet zo. Ik dacht dat mensen het mooi vonden dat er ergens op de wereld nog aan topsport werd gedaan. Nu moeten we ons verdedigen. Ik weet zeker dat onze partijen een troost waren voor de miljoenen schaakliefhebbers online. Ze hadden ondanks alle beperkingen die het coronavirus ons oplegt dagelijks iets om naar uit te kijken.

‘Ik mag nu niet meer schaken, maar is het leven daarmee veranderd? Ik voelde me onveiliger op de vlucht terug naar Amsterdam. Hoewel ik een mondkapje droeg, zat ik in een vol vliegtuig. Het was bizar dat zoveel mensen zich niks aantrokken van de strenge voorzorgsmaatregelen tegen het coronavirus. Achter het schaakbord liep ik minder risico dan tijdens de terugreis. Daarom heb ik ook nooit overwogen om me als Radjabov terug te trekken.’

Volgens Böhm mis je de flair om een winnende stelling af te maken. Hij raadt je zelfs een mental coach aan?

‘Iedereen mag kritiek hebben, maar ik vond de woorden van Böhm op de man gericht en beledigend. Ik heb één stelling tegen Caruana niet tot winst weten te voeren. Ik ben benieuwd welke winnende zet Böhm mij zou adviseren? Daar staat tegenover dat ik een verloren stelling tegen Wang Hao nog remise kon maken.

‘Het hoort nu eenmaal bij het schaken. Bij het kandidatentoernooi telt inderdaad alleen de eerste plaats, maar Böhm heeft me nu al afgeschreven. Hij zegt eigenlijk: je bent te langzaam als sprinter. Dat kun je pas constateren, wanneer ik niet als eerste over de finish kom. Ik ben nog volop in de race om het toernooi te winnen.’

Hoe nu verder met het kandidatentoernooi?

‘Niemand weet wanneer we terug kunnen naar Jekaterinenburg. Ik accepteer dat de huidige stand gehandhaafd blijft, maar het is vreemd om me nu voor te bereiden op een ingekort toernooi. Ook de WK-match die voor eind dit jaar was vastgesteld, moet nu worden uitgesteld. Het valt in het niets bij alle problemen die het coronavirus veroorzaakt. Ook ik blijf nu zoveel mogelijk thuis. Het kandidatentoernooi is bijzaak.’

Je voorspelde dat juist vanwege het coronavirus schaken net zo populair kon worden als toiletpapier.

Giri, lachend: ‘Helaas moet ik constateren dat het toiletpapier toch heeft gewonnen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden