Eerste divisie stapt over op deeltijdbanen

De semi-prof is in opmars in de eerste divisie van het betaald voetbal. Dat blijkt uit een rondgang van de Volkskrant....

Go Ahead Eagles heeft nog geen beslissing genomen over invoering van het semi-professionalisme, maar gezien het dreigende faillissement is het wel waarschijnlijk dat ook de Deventer club die kant opgaat. Sparta houdt noodgedwongen vast aan full-profs, omdat veel contracten nog dateren uit de eredivisie-periode en niet van de ene op de andere dag kunnen worden beëindigd.

De andere clubs, FC Den Bosch, Emmen, Heracles, Haarlem, VVV, Cambuur en ADO Den Haag werken principieel met full-profs en willen dat blijven doen, zij het op een zuiniger basis: met minder of jongere (lees: goedkopere) arbeidskrachten.

Ze geven meerdere redenen op voor hun vasthoudendheid: vallen ze terug naar deeltijdprofs, dan daalt het niveau en wordt de kwalitatieve kloof met de eredivisie nóg groter. Bovendien bestaan selecties steeds meer uit jeugdige voetballers (eventueel met een studie) die niet zo veel verdienen. Ze wonen vaak nog bij hun ouders en zetten hun kaarten op een bestaan als beroepsvoetballer. Ze leven als full-prof, desnoods met het salaris van een semi-prof. ADO Den Haag verwacht te promoveren naar de eredivisie en is druk bezig de organisatie daarop aan te passen.

De nijpende financiële situatie dwingt clubs een stap terug te doen. Doorlopende contracten moeten ze respecteren. Mede daardoor houden de meeste clubs een aantal full-profs in dienst.

Er wordt ook duchtig gesaneerd in de ruim honderdvijftig aflopende contracten. Voor de meeste spelers met een aflopend contract is formeel ontslag aangevraagd. Ze mogen hopen op een veel lagere aanbieding op semi-profbasis. Clubs zullen met aanmerkelijk kleinere selecties werken.

Edwin Lugt, directeur van de Coöperatie eerste divisie: 'Vorig seizoen is al zes procent bezuinigd op salarissen, dit seizoen twaalf tot vijftien procent. Als komend seizoen nog eens twaalf tot vijftien procent wordt bespaard, is de sector weer redelijk gezond. Vaak zullen de spelers twaalf tot achttien in een selectie semi-profzijn.'

Clubs wachten af met het contracteren van nieuwe werknemers. Zo zegt Bert Zwanenburg, bestuurslid technische zaken van TOP Oss: 'Er komen genoeg spelers vrij. Ik word helemaal gek gebeld door makelaars, maar ik heb geen haast, want wie je nu aantrekt is het duurst.'

Een schrijnend voorbeeld van de teruggang is Go Ahead Eagles, dat onlangs anderhalf miljoen euro leende van de gemeente. Martin Knol, voormalig wethouder van Deventer en als directeur ad interim opvolger van de weggestuurde Martien Vreijsen: 'Door de onzekerheid zijn we gedwongen veel lagere aanbiedingen te doen. De onzekerheid onder de spelers is ook groot, want we gaan terug van 28 naar 18 spelers.

'Het is een financiële puinhoop bij Go Ahead. Het cliché is blijkbaar waar: voetbal is een spel van mannen met emoties. Er is op veel te grote voet geleefd en er is onvoldoende toezicht geweest. De club is zo uit de pas gelopen dat we dit seizoen twee miljoen euro tekortkomen. De uitgaven bedragen 4,5 miljoen, terwijl we maar 2,6 miljoen binnenkrijgen. Met steun van de gemeente proberen we te overleven. Als dat lukt, komt er een streng saneringsplan, want ik heb geen zin om voortdurend op de rand van de afgrond te balanceren. We bezuinigen overal op: jeugdopleiding, op medisch gebied, in de technische staf.'

Ook in andere sectoren wordt geschrapt. Zo neemt het aantal directeuren zienderogen af. Eindhoven heeft geen enkele betaalde directeur meer. Net als vroeger leiden de onbezoldigde bestuursleden de club. Voorzitter Herman Imming: 'En spelers hebben weer het gevoel dat ze echt een contract moeten verdienen.'

Vooral oudere spelers krijgen gelegenheid een baan te zoeken naast het voetbal, eventueel bij een sponsor. De trainingstijden worden daarop ingericht, bijvoorbeeld door alleen de middagsessie verplicht te stellen. Zo gaat Veendam via de hoofdsponsor spelers helpen als startende ondernemer een bedrijfje op te zetten.

De werkgeversorganisatie FBO juicht de ontwikkelingen niet toe, maar beseft dat weinig andere opties resteren. Directeur Juan Schot: 'Samen met de vakbonden VVCS en ProProf denken we mee aan oplossingen. Toevallig geven we donderdag een presentatie, in samenwerking met onze partners Randstad en het accountantsbureau BDO. Je kunt zelfs praten over een sociaal plan voor voetballers, want inclusief de eredivisie lopen ruim 250 contracten af. '

Schot geeft aan dat de overstap naar semi-professionalisme moeilijker is dan veel clubs denken omdat ze zich hebben te houden aan de voorwaarden uit de CAO. Daarin staat onder meer dat een club minimaal zestien spelers onder contract moet hebben tegen minimumloon. Ook als ze semi-prof zijn, hebben ze het recht op dat bedrag.

Zwanenburg van TOP Oss: 'Je kunt je afvragen of de voorwaarden niet te streng zijn. Een begroting van anderhalf miljoen euro is het minimum waarmee je betaald voetbal kunt bedrijven. Zestien spelers met een minimumloon van pakweg 1200 euro willen ook een autootje, en een premie bij een overwinning. Voor minder dan 30 duizend euro heb je geen speler. Nou, vermenigvuldig dat met zestien, tel er twee trainers bij, je stadion, kosten voor stewards, beveiliging, enzovoorts, en je uitgaven lopen op.'

Aan de opbrengstenkant staat onder meer 450 duizend euro aan tv-gelden, maar dat bedrag zal de komende jaren kleiner worden. Zwanenburg: 'Recettes leveren bij ons niet meer op dan 150- tot 200 duizend euro per jaar. En dan heb je nog de sponsoring. Het is een hele klus om een begroting van anderhalf miljoen rond te krijgen.

'Voor onze licentie hebben we een conceptbegroting ingeleverd met een tekort van ongeveer twee ton. Bewust. We kijken hoe de KNVB reageert. De KNVB constateert allerlei problemen, maar ze zou beter creatieve oplossingen kunnen aandragen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden