Een springpaard mag nog een paracetamolletje

Vandaag beginnen in Duitsland de hoorzittingen over het gebruik van doping in de paardensport.

Van onze medewerker Rob Kramp

De paardensport wil van de nul af. De wereldfederatie FEI hanteert in haar dopingbeleid al decennia de nuloptie. Er mag niks, nul komma nul, zelfs geen paracetamolletje.

‘De nuloptie is niet meer van deze tijd’, zegt bondscoach Rob Ehrens tijdens het CSI Twente in Geesteren. ‘We moeten ervan af. Er moet een duidelijk onderscheid komen tussen stimulerende, prestatiebevorderende middelen en een onschuldig medicijn.’ Door het nulprincipe moet een paard tot ver achter de komma schoon zijn, anders is er sprake van een dopingovertreding.

Dat overkwam Christian Ahlmann tijdens de Olympische Spelen vorig jaar in Hongkong. Bij zijn paard Cöster werden sporen van capsaïcine gevonden, een soort midalgan voor spierpijn bij paarden. De Duitser gebruikte het zalfje al vijftien jaar, was honderden keren getest en nooit positief bevonden. ‘In Hongkong werd met vijftien cijfers achter de komma vastgesteld dat er capsaïcine was aangetroffen’, vertelt Ahlmann. ‘Het is een belachelijk verhaal. Iedere veterinair weet dat het om een volkomen onschuldig middel gaat, in een dosis die zelfs voor de sterkste microscoop onzichtbaar blijft.’

Toch werd Ahlmann door de FEI voor vier maanden geschorst. De Duitse hippische bond FN nam daar geen genoegen mee. Die was na een reeks dopingschandalen waarbij grote namen (Ulla Salzgeber, Ludger Beerbaum, zijn schoonzus Meredith Michaels-Beerbaum, Bettina Hoy) betrokken waren, op zoek naar een zondebok om het aangevreten imago op te poetsen en vond die in Ahlmann. De FN zocht en vond haar gelijk bij het sporttribunaal CAS en de straf werd verdubbeld.

Daarmee dachten de Duitsers de zaak aardig onder controle te hebben. Totdat Ludger Beerbaum, Duitslands succesvolste ruiter van de laatste twintig jaar, voor de televisie nogal provocerend voor de dag kwam met uitspraken dat hij op grote schaal geëxperimenteerd had met allerlei soorten dope onder het motto van ‘alles wat niet kan worden gevonden, is geen doping’.

Beerbaum werd onmiddellijk geschorst. De hippische sport in Duitsland steigerde helemaal op haar achterste poten toen Whisper, het neurotische paard van de dressuurkoningin Isabell Werth, positief bevonden werd op fluphenazine, een kalmerend middel dat psychiaters gebruiken bij de behandeling van manisch depressieve patiënten en bij stemmingswisselingen.

De FN schoot volledig in de stress, de geloofwaardigheid van de sport stond op het spel. In Duitsland is de paardensport een miljardenbusiness waarin tienduizenden hun broodwinning verdienen. Met het gehijg van sponsors en televisiebazen in de nek ontbond de bond alle olympische selecties (springen, dressuur, eventing) en riep een onafhankelijke commissie van drie wijze mannen onder leiding van oud-rechter Udo Steiner in het leven. Die beginnen vandaag met de hoorzittingen van 78 ruiters, grooms (verzorgers), dierenartsen en trainers.

‘De Duitse bond draaft veel te ver door’, vindt Ehrens. ‘Ze wil een voorbeeld stellen voor de hele hippische wereld. Ze had de zaak beter intern kunnen aanpakken. Ze springt onzorgvuldig om met de belangen van haar eigen ruiters. Alles draait om de communicatie tussen ruiter, veterinair en bond. Als daar een open lijn tussen bestaat, heb je de zaak aardig onder controle. Al zal je nooit weten wat een ruiter in zijn eigen stal uitvoert.’

Steiner heeft een ruim mandaat. Elke ruiter die opgenomen wil worden in een selectie, moet eerst te biecht bij zijn commissie. Daarnaast moet Steiner in het najaar met aanbevelingen komen om herhalingen in de toekomst te voorkomen.

Dat zal Steiner en zijn kompanen nog niet zo gemakkelijk vallen. De zaak-Werth, vijfvoudig olympische kampioene en drievoudig wereldkampioene, is een klassiek geval van doping. ‘Geen twijfel mogelijk’, zegt bondscoach Rob Ehrens in Geesteren. ‘Het gaat om een illegaal middel dat verboden is in de paardensport.’ Maar in andere zaken zoals in het geval Ahlmann, ligt het veel gecompliceerder. ‘Daarin is de nuloptie de boosdoener.’

Volgens Jan Kraai, in Geesteren aanwezig als FEI-veterinair, bestaat er een grijs gebied tussen medicatie en doping. ‘In 90 procent van alle gevallen gaat het om medicatie. Dan zijn er vrij onschuldige medicijnen in het spel waarvan de sporen nog niet verdwenen zijn. Ruiter en dierenarts hebben de wachttermijn verkeerd ingeschat of de wachttijd is langer dan op de bijsluiter staat vermeld.’

Kraai, dierenarts in Holten, vindt dat de commissie Steiner de oplossing moet zoeken in het loslaten van de nuloptie en een lijst met producten moet opstellen die tot een bepaalde dosering gebruikt mogen worden. ‘Die dosering moet vastgesteld worden door onderzoek.’ Tot zolang blijft de nuloptie in zijn ogen de beste oplossing. ‘Omdat de FEI daarmee voorkomt dat er zieke of geblesseerde paarden aan de start verschijnen.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden