Een nationale droom verkleed als voetbalteam

Brazilië staat woensdag om half een stil. De winkels gaan dicht. Het aartsbisschoppelijk paleis is de hele dag gesloten. Bussen worden uit de roulatie gehaald....

Van onze correspondente

Ineke Holtwijk

RIO DE JANEIRO

Geen land is zo voetbalgek als Brazilie. 'Zij zijn verantwoordelijk voor ons geluk', zei een supporter daags voor het vertrek van de ploeg. Dat vertrek werd live op alle televisienetten uitgezonden. Toen de groen en geel geschilderde Boeing als een stipje in de mist verdween, sprak de presentor van TV-Globo: 'Dit is niet een vliegtuig met tweeëntwintig atleten dat opstijgt. Hier vertrekt een droom, verkleed als voetbalteam. De droom is de wereld te laten zien dat wij meetellen. Onze voetbalkunst zal maken dat de wereld voor ons op de kniëen gaat. We zullen spelen zoals niemand. Met de liefde voor de bal die iedere Braziliaan in zich heeft.'

De meer dan 150 miljoen Brazilianen die achterbleven, betuigen hun liefde voor de bal vooral met de kwast. Het versieren van de stad is een oorlogsoperatie. Blinde muren, gevels, banken, afvalbakken en lantaarnpalen zijn groen of geel. 's Nachts zijn veel straten afgezet opdat supporters het asfalt kunnen beschilderen en meterslange vanen tussen de gevelwanden ophangen. Sommige straten heffen zelfs tol om slingers te kunnen kopen. Ook de bussen zijn beschilderd en benzinepompen en supermarkten kregen een wuivend dak van geelgroene vlaggetjes. Veel Brazilianen gaan in het geelgroene shirt van de selectie naar hun werk.

Om te voorkomen dat op dagen dat Brazilië speelt niemand komt opdagen op het werk, kozen veel bazen eieren voor hun geld en installeerden tv's in de kantoortuinen en winkels. De verkoop van tv's is met bijna vijftig procent gestegen.

De grote vraag is of het WK zo feestelijk zal verlopen voor de Brazilianen. De verwachtingen over de prestaties van de 'kanaries' gedroegen zich de afgelopen weken als de koersen op de beurs van Sao Paulo. Na een hausse is er nu een dramatische baisse. Een maand geleden dacht 78 procent van de Brazilianen dat hun land in Parijs kampioen zou worden. Zondag bleek dat slechts 34 procent dat nog gelooft.

Het gepruts tegen Argentinie

(1-0 thuis verloren), het vernederende gelijkspel tegen Bilbao en de terugkeer van de huilende Romario drukken de stemming. 'De selectie heeft slechts vier problemen: de aanval, het middenveld, de verdediging en de keeper', grapte columnist Agamenon Pedreira.

Het Braziliaanse hoofdkwartier in Ozoire-le-Ferrerie vergelijken cynici met Dynasty gezien de luxe entourage (een kasteelhotel) en de intriges. De Braziliaanse kranten komen iedere dag met een WK-bijlage en de televisie heeft twee weken geleden reeds meer dan vijfhonderd verslaggevers en technici voor het kasteelhotel gestationeerd. Dus hoeft de natie geen enkele aflevering van Dynasty te missen. Romario in botsing met Zico, Ronaldo depressief, Ronaldo's moeder boos op de trainer, Edmundo die Roberto Carlos expres op zijn voet staat, Edmundo die Leonardo slaat omdat hij meer de bal wil hebben, Edmundo die Bebeto afkraakt en mevrouw Zagallo die net als haar man (de trainer) vindt dat Romario had moeten blijven. 'De sfeer is nog slechter dan in 1990', aldus Romario na thuiskomst. Voor de herinnering: 1990 was een smartelijk jaar. Brazilië werd in de achtste finale al uitgeschakeld. Fans huilden op straat en verbrandden vlaggen.

Het voortijdig vertrek van de geblesseerde Romario is de meest dramatisch aflevering van de Braziliaanse Goede en (vooral) Slechte Tijden. Een op de drie Brazilianen vindt dat een topspeler als hij meer tijd had moeten krijgen en desnoods in latere wedstrijden had moeten worden opgesteld. De polemiek strekt zich ook uit tot het veld der deskundigen, medici, profs en commentatoren.

De woede van de supporters over het vertrek van 'o baixinho' (het kleintje) richt zich op ex-international Zico, die sinds een eerdere crisis door de voorzitter van de voetbalbond is toegevoegd als 'coördinator'. Zico was de eerste die zei dat Romario niet goed kon meekomen. Boze supporters verscheurden foto's en posters van Zico toen Romario aankwam. Zico heeft, naar verluidt, twee lijfwachten besteld voor zijn vrouw en kinderen en zijn telefoonnummer veranderd uit angst voor wraakacties.

Romario's moeder had vijf spiritisten ingehuurd om de slechte geesten die Romario (en de eveneens licht geblesseerde elftalleider en vriend Dunga) omringden, weg te jagen. Tevergeefs dus. Daniella, vrouw van de speler, zei toen Romario thuiskwam dat 'God het vermoedelijk zo gewild had'. Maar Romario zelf is daar geenszins van overtuigd. Zondagmiddag toen zijn vrienden op het strand volleybalden, stond hij in een fitnesscentrum op de loopmachine. Hij wil volgende week uitkomen voor Flamengo om Zico en de zijnen te laten zien dat ze ongelijk hadden. Voor dagen later heeft het obstinate 'kleintje' een wedstrijd georganiseerd tussen Flamengo en het team van de uitvallers, met onder anderen Rai, Marcio Santos en Juninho. Woensdag is Romario ook van de partij. Achter een microfoon. Met Pele zal hij Brazilië - Schotland becommentariëren voor de tv.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden