Een bont doch ervaren leger van schaatscoaches in oranje jassen

Ze zijn fanatiek en bij een trainingswedstrijd zijn ze er allemaal: de Nederlandse schaatscoaches jagen hun pupillen vooruit. 'Deze gasten houden van schaatsen.'

Schaatscoach Jillert Anema tijdens een training in voorbereiding op de Olympische Winterspelen van Pyeongchang. Beeld anp

Hij kwam in zijn nog korte trainerscarrière niet verder dan de Canadian Winter Games en daarom stapte regiocoach Remmelt Eldering met wat zenuwen in de buik het vliegtuig in voor zijn reis naar de schaatsarena van Pyeongchang, de Gangneung Oval. 'Alleen de kou zoals die hier heerst ken ik uit Manitoba. Veertig graden onder nul en schaatstraining geven op natuurijs.'

Met die ervaring kon Eldering nog wat indruk maken bij de royaal bemande en uiterst ervaren Nederlandse trainersstaf in Zuid-Korea: er zijn 14 coaches voor 20 schaatsers. Plus uiteraard de prestaties van zijn pupil, Esmee Visser, die tot veler verrassing Europees kampioen werd op de 3 kilometer en zich eind december uiterst onverwacht plaatste voor de olympische 5 kilometer.

'De Nederlandse ploeg is, by far, het grootste team hier. En het meest aanwezige met hun oranje jassen', zegt Desly Hill, de Australische die lang de inlinebondscoach van Nederland was en deze weken Koen Verweij begeleidt. Zij geeft hoog op van al die Nederlandse collega's. Ze hebben haar deels het vak geleerd. 'En ze zijn fanatiek. Bij zo'n trainingswedstrijd als die op maandagavond zijn ze er allemaal. Deze gasten houden van schaatsen.'

Vier jaar zwoegen

Olympische Spelen zijn geen beloningsreis, maar het einde van een vierjarig samenwerkingstraject van schaatser en coach. In de taal van Arie Koops, de technisch directeur van de nationale schaatsbond KNSB: 'We hebben gekozen voor allemaal individuele routes en iedereen krijgt de beste begeleider die er is. Primair is dat de persoonlijke coach.'

Koops meent dat er met zijn grote groep begeleiders ('alles een op een') geen sprake is van versplintering in de schaatswereld. De gedachte dat drie of vier merkenteams het leeuwendeel van de olympische ploeg leveren is volgens Koops al tijden verlaten. Eenlingen als Esmee Visser, Lotte van Beek en Koen Verweij vinden hun weg naar de olympische afvaardiging.

Met het streven naar stringente begeleiding door de meest geschikte coach is een bont doch ervaren gezelschap trainers ontstaan. Daarbij zijn enkele buitenlanders aangesloten. Het meest ervaren zijn bondscoach Geert Kuiper (ploegachtervolging en massa-start), Jac Orie (Lotto-Jumbo), Henk Hospes (gewest Friesland), Jillert Anema (Clafis) en Maurizio Marchetto van Italië, die Marrit Leenstra onder zijn hoede heeft.

Remmelt Eldering in 2004. Beeld anp

De gerijpte coaches zijn Gerard van Velde (Plantina), Rutger Tijssen (JustLease), Bjarne Rykkje (Lotto-Jumbo), Desly Hill en Dennis van der Gun (Afterpay). In de rol van young guns acteren Remmelt Eldering, Wouter Olde Heuvel en Simon Kuipers. Sicco Janmaat brengt de teller op veertien.

In buitenlandse dienst kunnen dan nog de Nederlanders Peter Kolder (China), Jan van Veen (Duitsland), Bob de Jong (Korea), Bart Schouten (Canada), Johan de Wit (Japan) en Sjoerd de Vries (nieuweling bij Frankrijk) worden aangetroffen. Het is de uitkomst van de export van kennis die werd aangemoedigd, nadat Nederland bij de Winterspelen van Sotsji van vier jaar geleden schaatsen tot een soort monocultuur en halve dictatuur had bestempeld.

'De export van jullie coaches is natuurlijk goed', zegt Hill. 'Maar Nederlanders kunnen ook leren van andere landen. Kruisbestuiving noem ik dat. Nooit denken dat je alles weet. Sjoerd de Vries ervaart het nu als coach in Frankrijk. Doen ze toch weer andere dingen, merkt hij. Zelfs Jac Orie, met zijn zes wereldtitels van vorig jaar, zal altijd om zich heen moeten blijven kijken. Je weet nooit alles.'

Vertrouwde zaken

Het Nederlands team bouwt in Gangneung op vertrouwde zaken. Een fysiotherapeut als Johan Methorst, 'die ken ik nog uit mijn eigen schaatstijd', zegt Remmelt Eldering die er in 2007 mee ophield. Een dokter als Gee van Enst, de eerste dokter in Nederland die het brevet van sportarts haalde, loopt al een eeuwigheid mee.

'Voor de krachtruimte op de eerste etage van onze olympische flat hebben we een Nederlander de boel laten inrichten. Iedereen kan trainen op de spulletjes die we uit Heerenveen gewend zijn', meldt Arie Koops over de Nederlandse operatie die tot in de puntjes secuur is geregeld.

Jonge coaches als Remmelt Eldering, jaren werkzaam in Canada, mogen ervaring opdoen aan de hand van de gelouterd kerels. Aan tafel kan de trainer van regio Noord gemakkelijk overeind blijven. Dan grapt hij nog maar eens over zijn eigen schaatscarrière die na een Nederlandse titel bij de junioren niet veel verder kwam. 'Ik was namelijk heel goed op de 3 kilometer. De 1.500 meter was voor mij te kort, de 5 te ver. Dan kun je het vergeten in het mannenschaatsen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden