ProfielDwight Lodeweges

Dwight Lodeweges is een liefhebber en vakman met een warme ziel

Dwight Lodeweges flankeert Ronald Koeman (uiterst rechts) tijdens Duitsland - Nederland in 2018. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Komende week speelt het Nederlands elftal twee duels in de Nations League. Dwight Lodeweges zal dan voor het eerst als bondscoach op de bank plaatsnemen.

Met Dwight Lodeweges (62) krijgt het Nederlands elftal voorlopig de eerste assistent van de naar Barcelona vertrokken Ronald Koeman als bondscoach. ‘Een vakman.’

Vanwege storm Francis had hij best thuis in Voorthuizen op de Veluwe mogen blijven, want de wedstrijd was ook op tv. Maar kort voor AZ – Viktoria Plzen meldde Dwight Lodeweges zich woensdag met verwaaid kapsel aan de stadionpoorten in Alkmaar. Mondkapje. Bril een beetje beslagen. Brede lach. Elleboog ter begroeting.

Heerlijke baan, lekker buiten, met de kop in de wind voetbal kijken. Twee dagen later riep hij Owen Wijndal en Marco Bizot van AZ op voor zijn groep van 23 voor interlands tegen Polen (vrijdag) en Italië (maandag 7 september) in de Nations League, waarvoor de voorbereiding maandag in Zeist begint. Calvin Stengs en Myron Boadu zijn al wat hoger geklommen in de hiërarchie, maar Lodeweges zag dat ze nog weinig ritme hebben.

‘Dwight is een liefhebber, een echte praktijkman’, zegt Kees van Wonderen, nu trainer van Go Ahead. Lodeweges was eerste assistent van Koeman, Van Wonderen de tweede. ‘Het liefst staat Dwight tussen de spelers op het gras, druk met de ontwikkeling van de speelwijze.’

Briefje

De eerste associatie met Lodeweges blijft het beroemde briefje uit de slotfase van Duitsland – Nederland, in de vorige Nations League. Geschreven door de linkshandige Lodeweges, met Van Wonderen aan zijn zijde, met de tactiek voor de slotfase. Lodeweges gaf het briefje aan Koeman. Zo ging het via Tete (Kenny T, op het briefje) tot aanvoerder Virgil van Dijk, de gelegenheidsspits die in de slotminuut 2-2 scoorde, Nederland naar de finale bracht en het briefje aan toekomstige vergetelheid onttrok.

Analist Rafael van der Vaart vond het papiertje, waarna Lodeweges het per se terug wilde. Het is geveild voor 35 duizend euro, ook omdat het zo’n romantisch briefje was, symbool voor de wederopstanding van Oranje. Van Wonderen wil het verhaal best nog eens vertellen: ‘Je zit op de bank en staat achter. We bedachten scenario’s om de boel om te draaien. Een opzet op een papiertje. We vroegen aan Ronald of hij iets wilde forceren. In eerste instantie zei hij nee, omdat het 2-0 voor Duitsland stond. Na de 2-1 wilde hij het wel. Door dat briefje konden we heel snel informatie doorgeven op het veld.’

Bondscoach Ronald Koeman met assistent Dwight Lodeweges tijdens het oefenduel tussen het Nederlands elftal en Engeland in de Johan Cruijff ArenA. Beeld Hollandse Hoogte / ANP

‘Wij gebruikten altijd briefjes, vanaf het moment dat we met elkaar werkten bij Al-Jazira in de Emiraten’, zegt Sef Vergoossen, die menigmaal hoofdtrainer was met Lodeweges als assistent, bij PSV, in Japan en in de Emiraten. ‘Onze afspraak was: ik kijk naar het veld, naar het totale overzicht. Jij kijkt hoe de tegenstander staat en of dat is zoals wij dachten dat het zou zijn. Zo ging dat voortdurend. Was een invaller voor een linksbuiten ook weer linksbuiten, of nam het elftal een andere formatie aan?’ Allemaal briefjes. Eventueel gaven ze briefjes door aan spelers.

Vergoossen zegt als eerste, aan de telefoon: ‘We hoeven ons geen zorgen te maken met Dwight als bondscoach. Hij heeft een heldere voetbalvisie. Kijk op voetbal en systemen. Hij weet die kennis in trainingen om te zetten. Hij is een situatieve coach die fouten op prettige wijze corrigeert. Kortom: een vakman.’ Lodeweges is voorlopig aangesteld als opvolger van Ronald Koeman. Officieel is hij bondscoach ad interim.

Canada

Wie is hij, deze in Canada geboren voetbalman, zoon van geëmigreerde ouders die terugkeerden naar Nederland. Hij was een modale voetbalprof, centrale verdediger, en vervolgens trainer bij tal van clubs. Het liep lang niet altijd lekker af. Bij Groningen was het wekenlang onrustig (‘Dwight rot op’) voor zijn gedwongen vertrek, bij NEC nam hij ontslag. Bij Cambuur onderschatte hij het sentiment toen zijn vertrek naar Heerenveen vroegtijdig bekend werd.

Hij gedijde vooral als tweede man, hoewel hij niet per se assistent is. Vergoossen: ‘Bij NEC functioneerde het niet met een bepaalde speler. Hij legde dat meteen voor aan de leiding. Het bestuur wilde niet met hem mee. Dan geeft hij een hand en is hij weg.’ Vergoossen vergeet nooit de scoutingtrips in de Emiraten, als ze er met de auto op uittrokken naar wedstrijden. Lodeweges wilde dan ook genieten van de natuur, of hij verdiepte zich in de islam. ‘Hij nam altijd iets van het land mee.’

Niemand twijfelt aan zijn vakmanschap, aan zijn liefde voor het spel, zijn denkwijze, eenvoud en onderkoelde humor. Hij hield altijd dagboeken bij, de man uit Voorthuizen, die zich nog geregeld laat zien bij dorpsclub VVOP, Voetballen Voor ons Plezier. In de storm, afgelopen woensdag, wilde hij al die talenten van AZ met eigen ogen zien. Storm is trouwens geen obstakel voor een natuurmens met wortels in Canada, waar hij nog geregeld komt, om te genieten van de immense verschillen in natuur en klimaat.

Judy Bruinsma, gastvrouw bij Heerenveen, koestert warme herinneringen aan Lodeweges, aan hun gesprekken over ijshockey en de weelderige natuur. ‘Dwight heeft een warme ziel’, aldus Bruinsma. ‘Dwight is integer en niet moody, zoals wij dat noemen. Stabiel en vriendelijk voor iedereen. Wij houden dat voor een typisch Canadese eigenschap: met iedereen praten, maakt niks uit hoe hoog iemand is in positie.’ Ze ging later geregeld bij clubs kijken waar Lodeweges actief was. Bij PEC bijvoorbeeld. ‘Dan zag hij me na de wedstrijd en maakte hij echt tijd om bij te praten.’

Systeem

Lodeweges vertelde in het Dagblad van het Noorden dat hij destijds een appje van Koeman kreeg in de auto, met de vraag of hij assistent wilde worden. Hij dacht aan een grap. De dinsdagen in Zeist waren van de bespiegelingen. Van Wonderen denkt aan het WK van Rusland in 2018. ‘We zijn daar geweest om komende tegenstanders te bekijken en om ontwikkelingen bij te houden, om bepalende teams te volgen. Duitsland en België bijvoorbeeld. We waren toch een beetje met 5-3-2 bezig, maar mede door dat WK zijn we toen toch teruggekeerd naar 4-3-3. We proberen altijd een overwicht te creëren op het middenveld. Dit systeem lag het dichtst bij de kwaliteiten van de spelers, het past het best bij hun opleiding.’

De spelers zullen hem zonder probleem accepteren, ook als het tijdelijke hoofdtrainerschap langer duurt dan twee duels. Van Wonderen: ‘Deze groep is qua karakter zo goed. De spelers voelen zich verantwoordelijk en willen succesvol zijn, met de neutrale, evenwichtige aanvoerder Virgil van Dijk. De groep slaat Dwight hoog aan.’ Ze hebben gezien wat hij kan, hoe hij de tactiek vertaalt in oefenvormen. Vergoossen geeft nog les bij de KNVB en hoorde hoe onder leiding van Dwight Lodeweges de eerste training na samenkomst een ander gezicht kreeg. Vaak was dat een beetje uitlopen, een beetje lummelen. ‘De een loopt 60 meter en de ander 280.’

‘Voor één van die wedstrijden tegen Duitsland liet hij poppen op het veld zetten die Duitsers voorstelden. Bij twee groepen, oranje en geel, speelden de coaches ballen in. Dan dribbelden de spelers rustig langs die poppen, zonder weerstand. Meteen lag de focus op Duitsland.’ Van Wonderen: ‘Het blijft een hersteltraining, maar Dwight probeert dan toch iets te verzinnen waar het later in die week naartoe gaat.’

Ja, het zal even wennen zijn, ook voor Lodeweges. Van Wonderen: ‘Hij is het liefst op de achtergrond, niet in de schijnwerpers.’ Maar ja, dat kan niet bij Oranje, het elftal dat alle ogen op zich weet gericht. Vergoossen: ‘Ik weet zeker dat hij veel respect heeft afgedwongen, ook bij de vedetten.’

Dwight Lodeweges

1957, geboren op 26 oktober in Turner Valley, Canada.

Vanaf 1975: prof bij Go Ahead Eagles, Edmonton Drillers, Montreal Maniac en Minnesota.

Vanaf 1989: trainer of assistent-trainer bij (niet chronologisch) Go Ahead, VVOG, PEC Zwolle, FC Groningen, Heerenveen, PSV, NEC, Al-Jazira (VAR), Nagoya Grampus Eight en Jef United (Jap), PSV, NEC, Edmonton (Can).

Sinds 2018: assistent van Ronald Koeman bij Nederlands elftal.

Sinds 19 augustus 2020: interim-bondscoach.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden