Droom komt uit voor BMX freestylers in 2020

BMX freestyle wordt ook onderdeel van de Olympische Spelen in Tokio

Vliegen willen ze, vrijgevochten als ze zijn, de freestylers onder de BMX'ers. Vorige maand traden ze toe tot de olympische familie. Tokio 2020 krijgt er een show bij.

BMX freestyle park, waarbij de fietsers stunten op een daarvoor aangelegde baan, gaf vrijdag een demonstratie in Parijs ter promotie van olympische ambities van de stad voor 2024 Beeld Getty Images

Daniël Wedemeijer had twee dromen. De eerste was om in Amsterdam met een BMX-fiets over een gracht te springen. Hij deed het in 2013 over de Passeerdersgracht, inclusief een backflip: een achterwaartse salto.

De tweede droom was niet alleen een fantasie van Wedemeijer, maar veel meer de ambitie van zijn sport. Het BMX-freestylen, het zusje van de race, wilde ook olympisch worden. Pas dan telt een sport mee. In juni was het zover. Het IOC, ooit een gezelschap van conservatieve be-stuurders, koos voor een aantal stuntsporten om het olympische programma te moderniseren.

BMX-freestyle was een van de disciplines die werd uitverkoren. 'Toen had ik pas mijn tweede droom', vertelt Wedemeijer zaterdagavond in Heerlen, waar een wedstrijd door de regen noodgedwongen is afgelast. Hij zal en moet er in 2020 in Tokio bij zijn.

Dat is geen sinecure. Het Internationaal Olympisch Comité (IOC) heeft weliswaar het aantal sporten uitgebreid, maar is minder scheutig met de startplaatsen bij de Zomerspelen. Het streefmaximum voor 2020 blijft 10.500 atleten, al gingen er vorig jaar in Rio 11.237 sporters hun olympische uitdaging aan.

Bart de Jong, adviseur BMX freestyle van de wereldbond UCI, kan zich de beraadslagingen met drie IOC'ers goed herinneren. 'Er waren twee observatoren en een Schotse vrouw die het curling olympisch had vormgegeven. Zij waren bij de Sports Extremes in Montpellier geweest. Ze hadden onze show gezien. Daar komen in Frankrijk 600 duizend toeschouwers op af. Ze wisten genoeg. Maar toen gingen we onderhandelen over het aantal freestylers dat in Tokio zou kunnen meedoen.'

Twaalf rijden er normaal gesproken een finale. De Jong, al dertig jaar in de ban van de BMX, dacht aan achttien coureurs per sekse. Dat bleek te hoog gegrepen. Het freestylen moet het doen met negen mannen en negen vrouwen. 'Het is voldoende om een goed programma in elkaar te zetten. Ik denk aan drie runs van één minuut in de kwalificatie. Dan met zes door naar de volgende ronde. En ten slotte een finale met drie, om goud, zilver en brons.'

Het olympische toernooi, een jurysport, staat voorlopig gepland in het tennisstadion van Tokio. De Jong: 'Eerst wilden ze ons bij de skateboarders onderbrengen. We zouden dan op hun baan moeten rijden. Ik heb gezegd: mensen, dat neemt 50 procent van onze show weg. Dit is echt niet wat de jongens willen. Wij hebben grote schansen nodig van tot wel tweeënhalve meter hoog. Anders kunnen we de helft van onze trucs niet uitvoeren. Gelukkig hadden de mensen die erover beslissen onze show in Montpellier gezien.'

Bart de Jong uit Aarle-Rixtel, ook al dertig jaar jurylid, is als een intermediair bezig om zijn sport 'stap voor stap' onder te brengen bij de Olympische Spelen. Hij zegt dat hij de jongens nog wel kan bijbrengen dat ze bij de opening een keurige blazer en broek zullen dragen, maar dat ze in een wedstrijd echt niet in een lycra-wielershirt met landenkleur gaan rondrossen.

'Ze willen in een T-shirt rijden. Met een gewone broek, geen sportbroek. Dit is urban. Als het IOC dat wil, dan moet het ook urban sports zijn en blijven. Ik heb de jongens wel zo ver dat ze nu van de top van de schans wegblijven om daar met hun iPhones sprongen van de collega's te filmen. Dat is in onze sport normaal, maar ze begrijpen dat dat als olympisch onderdeel niet kan', aldus De Jong.

Bij de huldiging in de binnenstad van Heerlen - de afgelasting van zaterdag maakt de vrijdagse kwalificatie tot einduitslag - valt te zien wat De Jong bedoelt. De mannen op het podium, winnaar Tom van den Boogaard, runner-up Jack Mould en bronzen Daniël Wedemeijer, zijn gehuld in royale sweaters en broeken met krappe pijpen. De pet met klep staat bij Van den Boogaard in de nek. Het volkje lijkt op het big air-gezelschap onder de snowboarders.

De bonden KNWU en UCI proberen de juist aansluitende freestylers al in het gareel te krijgen. Ze willen logo's plakken op de helmen en de fietsen. Volgens De Jong willen zijn sporters daar niets van weten.

Twaalf jaar geleden was BMX freestyle, met het onderdeel park, al in beeld voor aansluiting bij het olympische programma. Het werd toen BMX race, de snelheidswedstrijd over tal van schansen en bulten. Die sport is qua gebruiken opgeslokt door het grote wielrennen. Er wordt gerekend met olympische termijnen. Er is, in Nederland, geld van NOCNSF om een langjarige voorbereiding te doen. Laura Smulders en Jelle van Gorkom betaalden terug met brons en zilver bij de voorbije twee Spelen in Rio.

Nieuwe sporten spelen 2020

- 3x3 basketbal

- Golfsurfen

- Sportklimmen

- Skateboarden

- Karate

- Honkbal/softbal

- Madison (baanwielrennen)

Gemengd (man/vrouw)

- Zwemmen: 4x100 meter

- Atletiek: 4x400 m

- Schermen, team

-Tafeltennis, dubbelspel

- Triathlon, estafette

- Boogschieten, team

- Judo, team

BMX freestyle park, waarbij de fietsers stunten op een daarvoor aangelegde baan, gaf vrijdag een demonstratie in Parijs ter promotie van olympische ambities van de stad voor 2024. Tijdens die show etaleerde BMX-freestyle zich als de ultieme jongerensport, die met zijn salto's en trucs net zo spectaculair en risicovol als BMX race.

Daniël Wedemeijer, 27, was het voorbije jaar zeven maanden uitgeschakeld door een zware schouderblessure. Hij kon alleen op adrenaline nog koersen uitrijden.

In Heerlen betoogt hij in zijn Red Bull-uitrusting dat hij na een operatie in Geldrop en voortdurende fysiotherapie weer fit is en dat zijn droom, Tokio 2020, meer dan een hersenspinsel is. 'In januari, kennen we het programma en hoe we ons moeten gaan plaatsen', aldus de nummer vier van de WK in 2014 die 'grachtje-over' als bijnummer heeft.

De demonstratie in Parijs Beeld Getty Images
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.