Analyse Oranje

Dit Oranje is in staat verrassing van het EK te worden

Georginio Wijnaldum scoort koppend tegen Wit-Rusland tijdens het EK kwalificatieduel van 13 oktober in Minsk. Beeld AFP

Virgil van Dijk als aanvoerder met gegroeide, mondiale uitstraling. Memphis Depay als onverwachte topschutter. Frenkie de Jong als hartstochtelijk verwelkomde vormgever. Georginio Wijnaldum als motor met schone energie. Oranje is veelbelovend op weg naar het EK.

Optimisme in plaats van chagrijn. Verlangen naar de toekomst in plaats van hunkering naar het al wat verdere verleden in het voetbal, de sport met de hoge omloopsnelheid. Met het Nederlands elftal is sinds de entree van bondscoach Ronald Koeman ruim anderhalf jaar geleden ontstellend veel gebeurd.

Het imago is opgevijzeld, al is dat een heikele constatering voor een sportploeg waarover miljoenen mensen zich een mening vormen, een elftal dat binnen twee wedstrijden de populariteitsprijs kan winnen en bij het minste of geringste weer in ongenade kan vallen. Dat komt omdat de ploeg groot en trots is, doch tevens kwetsbaar en een barometer van nationaal voetbalgevoel.

Maar vrijwel niemand spreekt momenteel over omhooggevallen zakkenvullers, als het over Oranje gaat. Spelers oogsten ook sympathie door hun montere optredens in de media. De voorheen afwerende Memphis Depay is zelfs een voortrekker van oranjegevoel. Zo postte hij een filmpje waarin hij naast de tv het Wilhelmus meezong, aangezien hij het duel met Wit-Rusland miste door een blessure.

Van een elftal dat de sympathie kwijt was, met Guus Hiddink, Danny Blind en invaller Dick Advocaat als gedoemde bondscoaches sinds het WK-brons met Louis van Gaal in 2014, is Oranje geklommen tot een outsider voor de titel, in sommige ogen zelfs een kanshebber op de Europese titel van 2020.

Dat laatste is wat voorbarig, al is alles mogelijk. Het EK is een soms wat vreemd verlopend toernooi, met menig onverwachte winnaar. Het is in die zin niet te vergelijken met een WK. Het wereldkampioenschap bestaat al veel langer en kent sinds 1930 slechts acht kampioenen. Op het EK zijn al tien winnaars gehuldigd sinds 1960, waaronder kleinere landen als (toen nog) Tsjechoslowakije, Nederland, Denemarken, Griekenland en Portugal. Het EK leent zich blijkbaar meer voor verrassingen.

Sport is onvoorspelbaar 

Oranje is een ploeg in de groei, een potentiële verrassingsploeg, met een nog te groot verschil tussen top en flop. Waarbij aangetekend dat de goede wedstrijden vrijwel allemaal tegen toplanden waren. In de Nations League tegen Frankrijk, Duitsland en, in veel mindere mate, Engeland en Portugal, alsmede tegen Duitsland voor de EK-kwalificatie. Lang niet alle wedstrijden waren zo aantrekkelijk of goed als menigeen zou wensen, ook omdat dominant voetbal lastiger is in te slijpen met betrekkelijk weinig trainingstijd, tegen opponenten die de bal niet hoeven en de nederlaag klein proberen te houden.

‘Frenkie de Jong is straks misschien de beste middenvelder ter wereld’, zei bondscoach Michael O’Neill van Noord-Ierland donderdag na de nederlaag in de Kuip. Hij had een mannetje geofferd om De Jong in de weg te lopen. Op het EK zullen tegenstanders door de bank genomen iets opener voetballen, omdat ze ook zichzelf kwaliteiten toedichten.

Is het trouwens al zover dan? Nee, de plaatsing van Oranje is nog niet officieel. Sporters zullen doorgaans pas beschouwen als elke onzekerheid is opgeruimd, maar zo raar als het moet lopen, wil Oranje het EK nog missen, zo vreemd loopt het nooit. Het is derhalve logisch alvast vooruit te kijken naar een spannende, opwindende tijd. Hoe handhaven de dragende spelers zich in de grote competities? Van Dijk en Wijnaldum bij Liverpool, Depay bij Lyon, De Ligt bij Juventus, De Jong bij Barcelona.

Depay verhief zich tot topschutter van Oranje, maar bij Lyon zijn de prestaties wisselvallig. Van Dijk bestormde als nieuwe aanvoerder de wereldtop, maar ook hij zal toch een bovengrens hebben in prestaties. De Ligt went aan het metier van verdedigen zoals ze dat in Italië bedrijven. Frenkie de Jong is onomstreden bij Barcelona, al heeft hij nog weinig samengespeeld met de pas net fitte Lionel Messi.

Het seizoen duurt nog lang en in sport zijn de wendingen onvoorspelbaar. Wie had een jaar geleden kunnen bedenken dat Ajax de halve finales van de Champions League zou bereiken, een geweldige impuls voor spelers als De Ligt, De Jong, Van de Beek en eigenlijk ook Blind?

Ronald Koeman zal de ontwikkelingen nauwlettend volgen. Met behulp van al dat talent heeft hij Oranje en ook zichzelf weer prettig zichtbaar gemaakt. Koeman werkt met een vrij vaste kern van voetballers. Het is interessant af te wachten wie zich nog onder de 23 kan scharen, waarbij met name aandacht uitgaat naar spelers van AZ als Myron Boadu, Calvin Stengs en Teun Koopmeiners.

Ook wat betreft anderen is het spannend: kiezen jongeren als Sergino Dest en Mohamed Ihattaren voor Nederland? Kan een rechtsachter als Rick Karsdorp nog aansluiten? Daarbij zullen zich zaken aandienen waarvan niemand nog weet heeft, meevallers en tegenvallers die de weg naar een eindronde zo fascinerend maken. Om het over de eindronde zelf nog niet eens te hebben.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden