Interview Denzel Comenentia

Denzel Comenentia (22): blind aan één oog, maar een rijzende ster in het kogelslingeren en kogelstoten

Denzel Comenentia, kogelslingeraar en stoter. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Kogelslingeren is niet populair in Nederland en een historie van aansprekende resultaten in deze tak van sport kent ons land ook al niet. Daar wil Denzel Comenentia, die maandag op de EK atletiek in Berlijn debuteert, verandering in brengen.

Hij heeft het in zich, want dit seizoen verbeterde de 22-jarige Comenentia tot drie keer toe het Nederlands record. In maart verbeterde hij het zestien jaar oude nationale record van Ronald Gram met een meter. Op zijn thuisbaan in Atlanta – hij studeert en traint aan de Universiteit van Georgia – kwam hij tot 72.63 meter. Niet veel later verpulverde hij dat record nog twee keer. Eind maart slingerde hij de kogel 76.29 meter ver en in juni zelfs 76.41 meter.

Ondertussen verbeterde Comenentia zich ook op het kogelstoten. Ook daarmee kwalificeerde hij zich voor de EK, maar hij zal in het Berlijnse Olympiastadion niet op dit onderdeel uitkomen. De kwalificatierondes van de twee disciplines volgen elkaar op maandagmiddag te snel op. De keuze voor het slingeren was even lastig. ‘Kogelstoten is mijn lievelingsonderdeel’, zei hij bij de perspresentatie van de Nederlandse ploeg op Papendal. Toch besloot hij voor de slingerkogel te kiezen, omdat hij in die discipline erg constant is dit seizoen.

Unieke combinatie

Comenentia was de enige die zich überhaupt voor die keuze gesteld zag. Stoten en slingeren lijken verwant, maar vormen een uitzonderlijke combinatie. De techniek is zo verschillend dat er maar weinigen zijn die beide disciplines op hoog niveau kunnen beoefenen.

Het tekent Comenentia’s talent. ‘Hij is motorisch zeer bijzonder’, zegt werpbondscoach Gert Damkat. Daar waar de meeste atleten technische aanwijzingen verwerken door ze eerst wat langzamer uit te voeren, kan de Amsterdammer het onmiddellijk op wedstrijdsnelheid. Dat maakt hem goed trainbaar en verklaart zijn snelle progressie.

Daarbij is hij explosief en snel, dat helpt ook. Als kind wilde hij graag Usain Bolt achterna – ‘stiekem nog steeds wel’ – maar al in de jeugd merkte hij dat zijn talent meer bij de werponderdelen lag. Zijn moeder gaf hem het laatste zetje van het lopen naar het werpen.

Dat Comenentia naast kogelstoten en discuswerpen ook ging kogelslingeren, was uit berekening. Als 15-jarige wilde hij zich kwalificeren voor een internationale wedstrijd. Daarvoor moest hij bij de beste drie op de NK horen. Omdat de spoeling bij het kogelslingeren dun was, had hij daar de beste kans, redeneerde hij. ‘Een maandje voor die NK dacht ik: laat ik die kogel toch maar eens oppakken.’ Zijn plannetje mislukte. Hij werd vierde, maar hij zou de slingerkogel niet meer terugleggen.

Stom ongeluk

Al scheelde dat niet veel. In 2015 was Comenentia in het krachthonk bezig. Met een zware halter op de schouders stapte hij telkens een stapel balken op om zijn spieren te stalen. Op een bepaald moment struikelde hij, kwam met één voet net niet hoog genoeg en bleef haken. ‘Omdat ik die halter op mijn nek had, kon ik mezelf niet opvangen. Ik kwam met mijn gezicht op een paar andere balken terecht. Een stom ongeluk.’ Stom misschien, maar met serieuze gevolgen. Hij raakte blind aan zijn rechteroog.

‘Zeker het eerste halfjaar is dat wel zwaar geweest. Je bent uiteindelijk toch blind aan één oog. Het heeft impact op mijn zelfvertrouwen gehad en ik twijfelde af en toe of ik nog wel kon werpen.’ Uiteindelijk bleek het geen belemmering bij zijn sport. Bij de werponderdelen komt het op timing aan, niet op zicht. Misschien nog wel het meest bij kogelslingeren.

Een ritme

Vanuit een veiligheidskooi moet de slingeraar de kogel van 7,25 kilo, die is bevestigd aan een staalkabel en handvat, zo veel mogelijk snelheid zien mee te geven. Eerst wordt de kogel op gang gebracht naast het lichaam – ‘de voorzwaai’ – daarna wordt het een samenspel van lichaam en kogel. ‘Het summum van ritme en balans’, noemt Damkat het. Diep door de knieën, met gestrekte en zo veel mogelijk ontspannen armen begint de atleet vervolgens aan een serie van pirouettes in een krappe ring van 2,1 meter doorsnee. Vier doet Comenentia er.

Steeds sneller draait hij, tot hij ten slotte zijn heup naar voren brengt en met een flinke armzwaai de kogel door een opening van 6 meter vanuit de kooi de verte in slingert, met een snelheid van rond de 100 kilometer per uur. ‘De eerste twee keer draaien heb je nog wel de controle, maar bij de laatste twee gaat het zo snel dat je lichaam het overneemt en je hoopt dat je hem in de goede richting gooit. Het is een ritme.’

Er komt een ongelooflijke kracht bij kijken. Op topsnelheid bedraagt de trekkracht van de kogel ruim 300 kilogram. Om daar tegenwicht aan te kunnen geven is een stevig postuur het minste. Op dat vlak heeft Comenentia een opvallende verandering doorgemaakt sinds hij twee jaar geleden met een studiebeurs naar de Verenigde Staten vertrok, om daar te trainen onder de vermaarde werpcoach Don Babbitt. De deurposten lijken bijna terug te deinzen, zo breedgeschouderd is de student sportmanagement inmiddels. ‘Ik ben best wat aangekomen’, geeft hij lachend toe. ‘Ik was nooit echt een van de grootste werpers van Nederland, maar uiteindelijk moet je groot en sterk zijn om de kogel ver te krijgen. Al moet je wel soepel blijven.’

Gat

Comenentia maakt maandag zijn debuut, maar van jeugdige onbevangenheid lijkt geen sprake. Hij is voorzichtig in zijn verwachtingen omdat hij dit seizoen de nadruk heeft gelegd op de wedstrijden in de VS. Daarbij is het gat met de Europese top nog aardig groot. Veertien Europeanen slingerden dit seizoen al verder dan de nationaal recordhouder.

Hij heeft ook nog even de tijd om dat verschil te dichten. ‘De piekjaren voor een werper liggen tussen de 28 en 34 jaar. Ik ben nu 22 en probeer elk jaar iets aan mezelf te verbeteren. Als dan de jaren komen dat ik op mijn best moet zijn, heb ik al het werk geleverd dat ik moest leveren.’

100 kilometer per uur vliegt de kogelslinger door de lucht

1.21 meter is de totale lengte van de kogelslingen

7.26 kilo zwaar is de kogel

76.41 meter is het Nederlands record (WR: 86.74 meter)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.