windsurfen foilboard

De windsurfplank is uit, het nieuwe foilboard is in

Dorian van Rijsselberghe met zijn foilplank. Beeld Rachel von Zalinski / Live Sail Die

Het roer moet om: de jeugd haakt af bij het klassieke surfen. De toekomst is aan het foilboard, een plank met een draagvleugel.  

Met een meer dan tevreden gevoel stapte plankzeiler Dorian van Rijsselberghe maandag in het vliegtuig dat hem van zijn woonplaats Los Angeles naar Nederland bracht. Op zijn voorspraak wordt de traditionele windsurfplank bij de Zomerspelen van 2024 mogelijk vervangen door de veel snellere, onder jongeren uiterst populaire foilplank.

De tweevoudig olympische windsurfkampioen is een fervent voorstander van het foilboard, dat boven het water zweeft dankzij de opwaartse stuwing van een draagvleugel die onder het wateroppervlak aan het board is bevestigd. De windsurfers bereiken veel hogere snelheden dan met de traditionele plank, doordat ze loskomen van het water.

Volgens Van Rijsselberghe is de tijd aangebroken voor nieuw materiaal. Hij tekende protest aan tegen het conservatisme van de wereldzeilbond (WS), dat ook in 2024 de traditionele RS:X als olympische zeilplank wenste in te zetten. Zijn lobby voor vernieuwing werd zondagavond gehonoreerd bij een jaarvergadering van het bondsbestuur in Londen. Er wordt een nieuwe studie aangekondigd naar geschikte zeilplanken, waarbij ook de foilplank een kans maakt om voor Parijs 2024 te worden gebruikt.

Van Rijsselberghe, deze week actief bij de Medemblik Regatta in eigen land, wees eind vorige week in een open brief aan de World Sailing op de onwijsheid om vast te houden aan de RS:X, sinds 2008 de olympische klasse van de windsurfers. Die klasse is te duur en te zwaar voor jonge surfers. De jeugd haakt massaal af.

De Nederlander kwam met schrikbarende cijfers over internationale deelname: nul Duitsers, nul Canadezen, nul Zweden, één Australiër. ‘Nederland heeft momenteel drie mannen en twee vrouwen die RS:X varen. Er zijn vijf jongens junioren en, alarmerend, nul meisjes.’

Windsurfster Lilian de Geus draagt een foilplank met twee horizontale vleugels. Die zorgen voor een opwaartse kracht waardoor de surfer loskomt van het water. Beeld Jiri Büller / de Volkskrant

Het roer moet om, nu de toekomst van het olympische plankzeilen in het geding is. World Sailing wilde door met de RS:X van fabrikant Neilpryde. Dat leek een gelopen koers, maar Van Rijsselberghe peperde de wereldbond een gebrek aan kennis van zaken in. ‘De beoordelingscommissie herbergde geen windsurfexperts. Dat is verontrustend en teleurstellend. Hoe kan een bestuur met zogenaamd kennis van zaken beslissingen nemen zonder leden met kennis van zaken?’

In de wereldwijd stevig aangeslagen brief wees Van Rijsselberghe op het passeren van het eigen belang van Nederland. ‘Ik stel vast dat het tegen de Nederlandse belangen is om afscheid te nemen van de RS:X. Wij hebben de regerend tweevoudig olympisch kampioen, de wereldkampioen en de vicewereldkampioen bij de mannen en de vrouwen, de Europees kampioen bij de mannen en de vrouwen.’ Die titels zijn van Dorian van Rijsselberghe, Kiran Badloe en Lilian de Geus.

‘Ondanks die dominante positie van Nederland is het naar mening onze plicht om ons over het talent te ontfermen en hen naar de top te brengen, maar de alles overstijgende verplichting is het om te handelen in het belang van de sport en de toekomst, voorspoed en succes te verzekeren. World Sailing blijft daarbij in gebreke’, aldus DvR in zijn meer dan opvallende brief.

Van Rijsselberghe wees op technische besluitvorming, dat er geen proeven zijn gehouden met nieuw, goedkoper materiaal. Maar de onderliggende reden voor alle protest is dat de windsurfsport toe is aan een nieuwe stap in de materiaalslag. De oude RS:X, volgend jaar in Japan nog de olympische plank, heeft alleen een zwaard aan de onderkant voor stabiliteit.

De nieuwe plank beschikt onder water over een hydrofoil, een draagvleugel zoals die op boten uit de America’s Cup werd gevonden. Twee horizontale vleugels zorgen voor opwaartse en neerwaartse druk. Door de schuine stand van deze vleugels stroomt het water aan de bovenkant sneller dan aan de onderkant, waardoor er een opwaartse kracht ontstaat en de surfers loskomen van het water.

De definitie van Van Rijsselberghe: ‘De werking is hetzelfde als bij een vliegtuigvleugel. Het is eigenlijk een zweefvliegtuig onder water’.

In 2012 werd het kiteboarden bijna de opvolger van het plankzeilen. De stemming ging met twee procent verloren. Voor 2024 moet er nu echt een verandering komen. In de woorden van Van Rijsselberghe: ‘Hoe kunnen we meer belangstelling krijgen voor onze sport? Het antwoord is duidelijk. De juiste klasse kiezen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden