De twee gezichten van het Argentijnse voetbal

In de Champions Leaguefinale tussen Juventus en Barcelona, zaterdag in Berlijn, staan Carlos Tévez en Lionel Messi, tegenover elkaar. De schreeuwer versus de zwijger.

Beeld epa

Oranje was getuige van beider vuurdoop. Argentinië had zich in 2006 al gekwalificeerd voor de achtste finales van het WK in Duitsland toen de Argentijnse bondscoach José Pekerman besloot in de laatste groepswedstrijd zijn aanvallende invalduo op te stellen: de piepjonge en langharige Carlos Tévez en Lionel Messi.

De wedstrijd eindigde doelpuntloos en niet veel mensen zullen zich er iets van herinneren. Toch was het gelijktijdige debuut van Tévez en Messi een betekenisvol voorteken: de twee aanvallers zouden nog lang als de twee zijden van één munt zijn. Negen jaar later geeft dat de Champions Leaguefinale tussen het Juventus van Tévez en het Barcelona van Messi, zaterdag in Berlijn, voor Argentijnen een extra dynamiek.

Generatiegenoten

Tévez (31) en Messi (27) zijn vrijwel generatiegenoten, maar bijna tegenovergesteld in karakter en levenswandel. Ze zijn geen vrienden. Als voetballers respecteren de twee elkaar, verder gaapt er een diepe kloof, te beginnen bij hun afkomst.

Tévez staat veel dichter bij Diego Maradona, in zekere zin het archetype Argentijn, dan bij Messi. Hij is extravert, al gaat hij niet de discussie aan met machtige sportbestuurders en -federaties, zoals Maradona vaak deed. Tévez' vizier staat korter afgesteld. Ook is hij theatraal. Hij danst graag in het openbaar de cumbia, een Latijns-Amerikaans ritme dat wordt geassocieerd met lagere klassen, en hij vormt met zijn broer de band Piolavago. Tévez draagt vaak leren jassen en kleren in schreeuwerige kleuren. Je kunt van hem een ongepaste uitspraak verwachten op het verkeerde moment.

Messi is introvert, zwijgzaam. Hij praat alleen graag op het voetbalveld, met zijn voeten. Na een training of wedstrijd gaat hij het liefst naar huis, naar zijn familie (zijn vrouw is zwanger van hun tweede zoon), om uit te rusten, tv te kijken of een milanesa, een Argentijnse schnitzel, te eten.

Tévez is geboren in Fuerte Apache, een van de gevaarlijkste wijken vlak bij Buenos Aires. Hij zal niet nalaten te vertellen dat hij vele uren van de dag niet eens naar buiten kon door rondvliegende kogels, dat hij een kameraad is verloren ergens op een voetbalveld en dat er familieleden vastzitten wegens diefstal.

Beeld Getty Images

Verschillende achtergronden

Messi komt uit de lagere middenklasse. Zijn vader werkte bij een staatsbedrijf dat failliet ging tijdens het dieptepunt van de Argentijnse crisis in 2001. In dat jaar besloot de familie naar Barcelona te emigreren. Messi was toen pas 13 jaar.

Voor de Argentijnen is er een wezenlijk verschil tussen beiden met betrekking tot imago en sympathie. Omdat Messi nooit in Argentijnse competities heeft gespeeld, ontbeert hij de steun van supporters. Als voetballer ontwikkelde hij zich ver weg van Argentinië.

Tévez speelde bij de populairste club van het land, Boca Juniors. Met die club won hij niet alleen alles in korte tijd - lokale en internationale kampioenschappen tussen 2003 en 2004, toen hij vertrok naar Corinthians in Brazilië - hij praat nog voortdurend over zijn oude club.

Om deze redenen gaven de Argentijnen lang de voorkeur aan Tévez boven Messi. Het was bijvoorbeeld opvallend dat voor de Copa América van 2011, met Argentinië als gastland, de sponsoren erop aandrongen dat bondscoach Batista de 'Apache' zou oproepen. Tévez had in Argentinië meer sponsorcontracten dan Messi, die toen al enige tijd de beste speler ter wereld was.

Het toernooi eindigde voor de Argentijnen in de kwartfinales. Uruguay was beter in het nemen van strafschoppen; Tévez miste tegenover Fernando Muslera.

Dat Batista geen rekening hield met Tévez, had niets met voetbal te maken. Tot het WK van 2010 was hij een beschermeling van Diego Maradona, de toenmalige trainer, die aan hem zelfs de voorkeur gaf boven Messi.

Lionel Messi en Carlos Tévez tijdens een wedstrijd van Argentinië in 2010.Beeld epa

Na dat toernooi ontsloeg de Argentijnse voetbalbond Maradona. Tévez liet publiekelijk weten dat die wat hem betreft had moeten blijven. Daarmee ergerde hij de nieuwe trainer, die vervolgens een streep door zijn naam haalde.

Na het mislukte toernooi om de Copa América in 2011 vond de Argentijnse voetbalbond dat het tijd was om een tijdperk af te sluiten en een nieuw te beginnen. Messi moest de leider worden en ook de grote sponsoren hadden hun contracten met de ster van Barcelona.

Kortsluiting door jaloezie

De rebel Tévez was niet alleen boos op Batista, er was ook kortsluiting met Messi, vooral door jaloezie. Tévez verloor terrein binnen de nationale ploeg, die toch vooral Messi als leider zag; een zwijgzame leider, eentje die je meer volgde vanwege zijn daden dan zijn woorden. Ook toen Batista in 2012 plaatsmaakte voor Alejandro Sabella, werd het er voor Tévez er niet beter op, eerder slechter.

De spits werd niet meer opgeroepen en speelde vorig jaar dus niet op het WK in Brazilië. Bondscoach Sabella had voor elke niet-opgeroepen speler een verklaring, behalve als Tévez ter sprake kwam. Dan zei hij dat 'de groep al compleet' was. In Stockholm, tijdens een vriendschappelijke wedstrijd tegen Zweden, zongen de Argentijnse spelers in de kleedkamer: 'Haal er maar niemand bij, we zijn er allemaal al.' Het was duidelijk aan wie die boodschap gericht was.

Uit de geruchten die uit de Argentijnse selectie opborrelen, valt op te maken dat Tévez verbolgen was over zijn rol op het tweede plan achter leider Messi. Hij waande zich gelijkwaardig met de grote spelers van de wereld.

In een interview in 2008 werd hem gevraagd hoe hij het zou vinden bij Manchester United een voorhoede te vormen met Cristiano Ronaldo en Rooney. Hij antwoordde dat 'wij drieën van gelijk niveau zijn'.

Beeld getty

Twee zijden van één munt

Vlak voor het WK van 2014 nam Tévez de stap om via de media toenadering te zoeken tot Messi en zijn leiderschap te aanvaarden, maar toen was het al te laat.

Na het WK werd Gerardo Martino de nieuwe bondscoach. Hij nam het risico Tévez opnieuw op te roepen. Voorlopig heerst er een vreemde kalmte rond de selectie.

Sommigen beweren dat hij Tévez de eerste twee oefenwedstrijden niet opriep om de rest van het team voor te bereiden op de terugkeer van de spits. Martino houdt vol dat zolang er geen problemen zijn, hij hem zonder redenen niet buiten de selectie kan houden en dat niemand zich tot nu toe heeft beklaagd.

Zaterdag zullen Messi en Tévez de twee gezichten zijn in de finale van de Champions League. Opnieuw als twee zijden van één munt. Beiden aan de andere kant.

Sergio Levinsky is een Argentijnse voetbaljournalist en socioloog.
Vertaling: Marrit Sybrandy

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden