Reportage

De strijd om de Nederlandse rugbytalenten

Een bescheiden rugbykoorts is in Nederland opgestoken vanwege het WK. Tijd voor een bezoek aan de talentvolste spelers: staan zij ooit op het hoogste podium? En dragen ze dan wel het oranje?

Bondscoach Matt Roper, met fluit, tijdens de training.Beeld Klaas Jan van der Weij

Om klokslag 19.00 uur stappen de grootste rugbytalenten van Nederland het kunstgras op van het Nationaal Rugby Centrum in Amsterdam-West. Geld voor trainingstenues heeft de bond niet, dus alle leden van het Nederlands team onder 19 lopen zich warm in hun eigen kloffie. Niet dat ze dat erg vinden, zegt David Weersma, de fly half van de ploeg. 'Van de buitenkant ziet het er misschien niet zo mooi uit, maar in deze kleding kunnen we dezelfde oefeningen doen als in een echt tenue.'

Toch is Weersma, blonde haren, volle baard, wat anders gewend. Drie jaar geleden werd hij, samen met Duncan Willekes Macdonald, gescout door The Sharks, een van de grootste rugbyclubs van Zuid-Afrika. Samen verhuisden de vrienden naar Durban en Weersma is inmiddels doorverhuisd naar een ander groot team in Kaapstad, Western Province. Daar ligt voor de trainingen altijd een tenue klaar. In Zuid-Afrika is rugby een grote sport, 'nog groter dan voetbal hier'.

Weersma en Willekes zijn lid van het Nederlandse team onder 19. Het team geldt als uiterst talentvol. De selectie bestaat uit 26 spelers, van wie er elf in het buitenland spelen, bij clubs in Engeland, Frankrijk en Zuid-Afrika.

Jeugd-EK

De ploeg bereidde zich in Amsterdam voor op het jeugd-EK in Portugal, dat deze week is begonnen. Het trainingskamp betaalde de jonge rugbyers voor een groot deel zelf. De spelers betalen maandelijks 100 euro voor training en maaltijden.

Tim Visser is hun grote voorbeeld. De Dutch Delight staat onder contract bij de Engelse topclub de Harlequins en hij speelt in de grootste stadions, maar vooral: hij was actief op het WK in Engeland, het hoogst haalbare in het rugby, waarvan de finale komend weekeinde is. Visser is een rolmodel voor het Nederlandse rugby.

De winger uit Zeewolde liet zich tot Schot naturaliseren om zo voor de Schotse ploeg te kunnen uitkomen. 'Iedereen wil Tim Visser zijn', zegt Gareth Gilbert, technisch directeur van de Nederlandse rugbybond (NRB).

De carrière van Visser is ook het schrikbeeld voor de NRB. Stel je voor dat alle talenten die nu in het buitenland rugbyen, ook kiezen voor Schotland, Engeland, Zuid-Afrika of Frankrijk.

Podiumplaats

Weersma en Willekes hebben er al over nagedacht. De kans om een WK te halen is met Zuid-Afrika vele malen groter dan met het Nederlands team. Een Nederlandse podiumplaats lijkt helemaal uitgesloten, terwijl Zuid-Afrika dit weekeinde in de halve finale stond.

Dus wat zouden ze kiezen, met Zuid-Afrika het WK winnen of met Nederland aan het WK deelnemen?'

'Dan kies ik voor Zuid-Afrika', zegt Willekes Macdonald. 'Kan ik daar gelijk mijn excuses aan Nederland voor aanbieden? Maar wereldkampioen worden is het allermooiste.'

Weersma en Willekes zien er door de Zuid-Afrikaanse zon gezond uit. Ze hebben vrolijke gezichten, en ondanks hun leeftijd zijn hun schouders imposant. Tijdens de training is Weersma een van de leiders. 'Mijn lijn, mijn lijn', schreeuwt hij. Dan vliegen vijftien jongens met een hoop geschreeuw tegen het stootkussen. 'Come on boys', zegt Weersma.

RTL 7 zendt het WK van dit jaar live uit, en nu lijkt er in Nederland een bescheiden rugbykoorts te zijn opgestoken. In cafés en op rugbyclubs wordt het WK getoond op grote schermen. De NRB meldde deze week dat het aantel jeugdleden de laatste maand met 17 procent is gestegen.

Maakt Nederland kans ooit op het WK te staan? De NRB heeft als doel op zijn minst het WK van 2023 te halen, maar liever al dat van 2019. Daarvoor moet het Nederlands seniorenteam nog twee divisies stijgen. De hoop is gevestigd op Nederlandse ploegen onder 18 en 19.

Verhuizen

Volgens Matt Roper, trainer van onder 19, heeft Nederland een paar enorme talenten in huis. 'Individueel zijn ze net zo goed als hun leeftijdgenoten in Nieuw-Zeeland en Zuid-Afrika, maar ze spelen niet vaak genoeg tegen grote, sterke tegenstanders.'

Daarom kunnen de grootste talenten het beste naar het grote rugbylanden als Engeland, Wales, Frankrijk of Zuid-Afrika verhuizen. Alleen kleeft daar een risico aan, bewijst het voorbeeld van Tim Visser.

Daarom zette de bond vijf jaar geleden The Pathway op. Dit opleidingssysteem met zijn regionale trainingscentra moet het Nederlandse rugby snel op een hoger niveau tillen. 'Dan is het voor jonge rugbyers veel interessanter voor Nederland uit te blijven komen', zegt Gilbert.

De nationale rugbyploeg onder 19 tijdens een training in Amsterdam. Het team neemt momenteel deel aan het EK in Portugal.Beeld Klaas Jan van der Weij

Contract

Het is niet zo vanzelfsprekend dat een rugbyer die in het buitenland speelt, van zijn club voor Nederland mag rugbyen. Dat moet contractueel worden vastgelegd. Bovendien kan spelen voor een land als Australië of Schotland flink wat geld opleveren.

En dan is er nog het verhaal van Zeno Kieft, de beste rugbyer die voor Nederland zou kunnen uitkomen. Hij speelt bij Atlantique stade Rochelais in de grote Franse competitie, maar kan voorlopig niet voor Nederland spelen, omdat de NRB te weinig geld heeft om hem te verzekeren.

Toch heeft de bond de hoop dat alle Nederlandse toppers voor het nationale team behouden blijven. 'Het is moeilijk om in het Zuid-Afrikaanse of Engelse team te komen. In Nederland heb je veel sneller een plek', aldus Gilbert. 'Wij moeten de spelers inspireren om voor Nederland te rugbyen. En zorgen dat we zo hoog mogelijk spelen.'

Als de training in Amsterdam voorbij is, lijkt er al een kleine professionaliseringsslag gemaakt. Als de spelers na het douchen het gebouw van de bond binnenlopen, worden ze naar een grote zaal gestuurd. Daar staan kartonnen dozen met tenues, trainingspakken en wedstrijdshirts.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden